Mwanzo 35:1

Maandishi

Baada ya umwagaji wa damu kule Shekemu, wakati Yakobo anakaa kimya akiogopa majirani watakaolipiza kisasi, Mungu anavunja ukimya kwa amri fupi tatu: "Inuka, panda kwenda Betheli, na ukae pale." Kisha anaongeza jambo moja la kufanya, kujenga madhabahu, na anajitambulisha si kwa cheo wala kwa nguvu, bali kwa kumbukumbu: "niliyekutokea pale ulipomkimbia Esau kaka yako." Mungu anamwita mtu aliyekwama arudi mahali alipokutana naye mara ya kwanza, siku ambayo alikuwa mkimbizi asiye na kitu.

Kiini

Angalia jinsi Mungu anavyojieleza. Hasemi "Mimi ni Mwenyezi" (hilo litakuja katika mstari wa 11); anasema, kwa kifupi, "Mimi ndiye niliyekuonekana siku uliyokuwa unakimbia." Anajifunga kwenye tukio moja la neema aliyompa Yakobo miaka ishirini iliyopita, wakati Yakobo hakuwa amestahili chochote, alikuwa amemdanganya baba yake na kumwibia kaka yake, na alikuwa amelala kwenye jiwe jangwani akikimbia matokeo ya dhambi zake mwenyewe. Betheli, yaani Beth-El, "nyumba ya Mungu," haikuwa mahali Yakobo alipomtafuta Mungu; ilikuwa mahali Mungu alipomkuta Yakobo aliyekimbia. Na sasa, baada ya miaka ya kuahirisha, Mungu hamkemei. Anamwita tu arudi. Neema haipotezi kumbukumbu yake hata pale sisi tunapoipoteza.

Uzi Mwekundu

Kile alichokiona Yakobo Betheli kilikuwa ngazi iliyounganisha mbingu na nchi, na malaika wakipanda na kushuka juu yake. Katika Injili ya Yohana sura ya kwanza, Yesu anachukua picha hiyo hiyo na kuiweka juu yake mwenyewe: Nathanaeli ataona mbingu zikifunguka na malaika wakipanda na kushuka juu ya Mwana wa Adamu. Yaani, Betheli si tena mahali penye jiwe na mafuta; Betheli ni mtu. Mahali pa kukutana kati ya Mungu na mwanadamu ni Kristo mwenyewe. Na kumbuka: Mungu anamwambia Yakobo "ukae pale," si kutembelea tu bali kukaa. Hilo ndilo wito wa Injili, si kumgusa Kristo mara moja kwenye shida kubwa kisha kuendelea na safari, bali kukaa ndani yake. Madhabahu inayotakiwa pale inatuelekeza mbele zaidi: mahali pa kukutana na Mungu daima ni mahali penye dhabihu.

Kioo

Wengi wetu tuna Betheli yetu. Usiku ule hospitalini ulipomwahidi Mungu jambo. Ile sala uliyoisali gari lako lilipokwama usiku wa manane na ukajua huna msaada mwingine. Kisha maisha yakawa mazuri, biashara ikasimama, mtoto akapona, na ile ahadi ikabaki pale, haijalipwa. Yakobo alikaa Shekemu miaka mingi, akanunua shamba, akajenga maisha, na Betheli ikawa mbali. Haikuwa uasi wa wazi; ilikuwa ni kusahau tu kwa raha. Na mara nyingi Mungu hutuamsha si kwa baraka bali kwa msiba, kama ilivyokuwa kwa Yakobo baada ya Shekemu, tunapogundua kwamba maisha tuliyojenga mbali na uso wake hayawezi kutulinda. Leo: andika kwenye karatasi tarehe na mahali Mungu alipokutana nawe ulipokuwa unakimbia, kisha soma maneno hayo kwa sauti na umshukuru kwa jina hilo.

Maandiko Mengine

Rudi Mwanzo sura ya 28. Pale Yakobo aliweka nadhiri: kama Mungu atakuwa pamoja naye na kumrudisha salama, basi Bwana atakuwa Mungu wake na jiwe lile litakuwa nyumba ya Mungu. Mungu alitimiza kila neno la upande wake; Yakobo mwenyewe anakiri katika mstari wa 3 wa sura hii kwamba Mungu "amekuwa pamoja nami kila nilikokwenda." Amri ya mstari wa 1 ni Mungu akimkumbusha mtu nadhiri yake bila kumwaibisha. Na ndani ya sura hiyo hiyo, Raheli anakufa njiani kuelekea "Efrathi (ndio Bethlehemu)," akimzaa mwana anayeitwa mwana wa huzuni na baba akambadilisha jina. Mji ule mdogo utakuja kuwa mahali ambapo mwana mwingine atazaliwa, mwana wa huzuni kwa ajili yetu na mwana wa mkono wa kuume kwa Baba.

Swali Gumu

Kwa nini Mungu alinyamaza kwa muda mrefu hivyo? Yakobo alikuwa Shekemu si siku chache. Dina alitendewa ukatili, Simeoni na Lawi wakachinja mji mzima, na Mungu anaonekana kuzungumza baada ya damu kumwagika. Je, Mungu husubiri maisha yetu yaanguke ndipo azungumze? Maandiko hayatoi jibu hapa, na ni uongo kusema kwamba Mungu alipanga umwagaji wa damu ule ili kumsukuma Yakobo. Kile tunachoweza kusema ni hiki tu: Mungu hakumwacha. Aliposema, hakusema maneno ya lawama bali ya mwaliko. Lakini ukimya wa miaka ile unabaki bila maelezo, na labda hiyo yenyewe ni onyo: kuchelewa kwetu kuna gharama ambayo Mungu hatuepushii, hata kama neema yake hutufuata ndani ya gharama hiyo.

Wasikilizaji wa Kwanza

Kwa Waisraeli waliosikia habari hii, Betheli halikuwa jina lisilo na mzigo. Baadaye Betheli ikawa mahali pa ndama wa dhahabu, kituo cha ibada iliyopotoka kaskazini, mahali ambapo manabii walipaza sauti kwa hasira. Kwa hiyo kusikia kwamba Betheli halisi lilianza kama mahali Mungu alipomkuta mkimbizi, na kwamba baba yao Yakobo aliitwa arudi pale kuzika miungu ya kigeni chini ya mti, ilikuwa hukumu na tumaini kwa wakati mmoja. Waliambiwa: asili yenu si katika nguvu zenu, ni katika mtu aliyekimbia usiku akiwa na hatia. Na waliambiwa pia: mnaweza kurudi. Mungu ambaye alikutana na babu yenu bado anakumbuka mahali pale, hata kama ninyi mmelichafua.

Tafakari

Ni ahadi gani uliyomwahidi Mungu katika siku ya shida yako ambayo bado haijalipwa, na ni nini hasa kinachokuzuia kurudi pale?

Kama Kristo ndiye Betheli halisi, "kukaa pale" kunaonekanaje katika juma lako lijalo, si kwa hisia bali kwa ratiba?