1Yohana 1 5

The Explanation

Sura hii ni mwisho wa barua ambayo Yohana amemwandikia watu ambao wanapambana na swali kubwa: Je, ninamjua Mungu kweli, au ninajidanganya?

Yohana anaanza kwa kuunganisha vitu viwili ambavyo mara nyingi tunavitenganisha: kumwamini Yesu kama Kristo, na kuwapenda watu wa Mungu. Kwake yeye, hivi haviwezi kutengana. Ukimpenda Baba kweli, utawapenda pia watoto wake, hata kama hao watoto ni watu ambao huwezi kuwachagua kama marafiki.

Kisha anasema jambo lenye nguvu: amri za Mungu si mzigo. Hii inaonekana ya ajabu, kwa sababu maisha ya kutii mara nyingi yanahisi kuwa magumu. Lakini Yohana haongelei bidii ya kibinadamu peke yake, anaongelea kitu kilichozaliwa ndani yako na Mungu, imani inayoshinda ulimwengu. Anasisitiza: ushindi huo si wa nguvu zetu, ni wa imani yetu kwa Yesu, Mwana wa Mungu.

Baadaye Yohana anataja jambo lisilo rahisi kuelewa mara ya kwanza: Yesu alikuja kwa maji na damu, na Roho, maji, na damu vinashuhudia. Hii inarejea kwenye ubatizo wa Yesu na kifo chake msalabani, matukio mawili halisi ya kihistoria, si hadithi za kiroho tu. Kumbuka pia kumbukumbu ya maandishi: sehemu inayotaja “Baba, Neno, na Roho Mtakatifu” haipo katika nakala za zamani zaidi za Kigiriki. Waandishi wa baadaye waliiongeza, labda kufafanua wazi zaidi imani ya Utatu. Ukweli huu hauharibu ujumbe wa sura hii, lakini ni muhimu kuwa mkweli juu yake, badala ya kujifanya kila neno la tafsiri fulani lilikuwepo tangu mwanzo.

Sehemu ya mwisho ya sura inagusa mambo matatu ya vitendo: uhakika wa uzima wa milele, ujasiri katika sala, na dhambi inayopelekea kifo tofauti na ile isiyopelekea kifo. Yohana haelezi kwa kina dhambi hiyo ya kifo ni nini hasa, na hilo si upungufu wetu wa kuelewa, ni jambo alilochagua kuliacha wazi. Anafunga kwa onyo fupi na kali: jiepusheni na sanamu.

What Does This Mean?

Ujumbe wa msingi wa sura hii ni huu: unaweza kujua, si kubahatisha, kama unao uzima wa milele. Yohana anaandika hivi ili msomaji apate uhakika, si wasiwasi wa kudumu. Hii ni kinyume cha jinsi imani nyingi zinavyowasilishwa leo, kama hisia inayobadilika kila siku kutegemea hali yako ya moyo. Yohana anasema kuna msingi thabiti zaidi ya hisia zako: ushuhuda wa Mungu mwenyewe kuhusu Mwanawe.

Pia anafunua kwamba upendo wa kweli kwa Mungu haujidhihirisha kwa maneno matamu peke yake, bali kwa utii unaofuata kwa asili, kwa sababu umezaliwa upya. Na sala inayosikizwa si hirizi ya kupata unavyotaka, ni mazungumzo ndani ya uhusiano na Mungu ambaye anajua mapenzi yake mema kwako.

The Common Thread

Kila kitu katika sura hii kinaelekeza kwa Yesu. Uzima wa milele haupatikani kwa kufuata sheria au kujitahidi peke yako, upo ndani ya Mwana. “Aliye naye Mwana ana uzima. Asiyekuwa naye Mwana wa Mungu hana uzima.” Hii ni sentensi ya kuvunja mifumo yote ya kidini inayosema kwamba unaweza kujipatia uzima kwa juhudi zako.

Maji na damu vinatuelekeza kwenye historia ya kweli: Yesu aliyebatizwa Mto Yordani na kufa Golgotha si hadithi ya kiroho isiyo na mizizi duniani. Aliishi, aliteseka, akafa, kwa mwili halisi. Hii ndiyo msingi wa imani ya Kikristo tangu mwanzo, kinyume na fikra zilizokuwa maarufu wakati huo zilizosema kwamba Mungu hangeweza kuchafuliwa na mwili.

For You

Ukiwa kijana, unaishi katika ulimwengu ambao Yohana angeukubali kwa unyofu, ulimwengu ulio, kama anavyosema, chini ya utawala wa yule mwovu. Hilo si sentensi ya kutisha bila sababu, ni maelezo halisi ya kwa nini mapambano yako ya ndani (aibu, hofu ya kutokosea, hitaji la kukubalika) yanahisi kubwa kuliko wewe. Faida ya sura hii ni kwamba haikuahidi maisha rahisi, iliahidi ushindi kupitia imani, ambao ni tofauti kabisa na maisha yasiyo na mapambano.

Fikiria kuhusu sala. Mara nyingi tunaomba kama tunavyotuma ombi kwa mfumo wa kompyuta, tukitegemea jibu la moja kwa moja kulingana na tunavyotaka. Yohana anasema kitu tofauti: ujasiri wetu ni kuomba “sawa sawa na mapenzi yake.” Hilo linahitaji unyenyekevu wa kukubali kwamba huenda usiyoyaona ndiyo mema zaidi.

Na mwishoni, onyo la sanamu. Kwako hilo si sanamu ya udongo, ni chochote kinachoshikilia nafasi ambayo Mungu tu anastahili kuwa nayo: mafanikio, sura yako mtandaoni, mapenzi ya mtu, hesabu ya “likes.” Sura hii inakuuliza: ni nini kimekaa katika kiti cha Mungu maishani mako sasa hivi?

Talk About It

Yohana anasema imani yako inaweza kutoa uhakika, si wasiwasi wa kudumu. Wewe, je, unaishi na uhakika huo au na hofu ya kudumu? Ni nini kinachokuzuia kuwa na uhakika?

Fikiria sanamu za kisasa alizoweza kukuonya Yohana kama angeishi leo. Ni kitu gani maishani mwako kinachoshindana na Mungu kwa nafasi ya kwanza?

Praying Together

Baba, asante kwa sababu uzima wa milele si jambo la kubahatisha, bali ni ukweli unaotolewa kwako kwa uhakika kupitia Mwanao. Nisaidie kuamini si kwa maneno tu, bali kwa maisha yanayofuata. Niondolee sanamu zangu za siri, na unipe ujasiri wa kuomba sawa na mapenzi yako, hata pale ninaposhindwa kuelewa mema yako. Kwa jina la Yesu, Amina.