1Wafalme 21
Maelezo na hadithi ya Biblia kwa vijana (miaka 12 na zaidi)
Ufafanuzi
Hadithi hii inaanza na kitu kidogo sana: shamba la mizabibu. Nabothi Myezreeli analo shamba karibu na ikulu ya mfalme Ahabu. Ahabu analitaka. Anataka bustani ya mboga, kwa sababu shamba liko karibu na nyumba yake. Ofa yake haionekani ya kinyang'anyiro: shamba lingine bora, au fedha, thamani kamili.
Nabothi anakataa. Na jibu lake ni la kidini, si la kibiashara: "BWANA na alizuie hilo nisije nikatoa urithi wa mababu zangu kwako." Katika Israeli, ardhi haikuwa mali ya kuuzwa tu. Ilikuwa zawadi ya Mungu kwa kila familia, alama kwamba nchi ni yake naye anampa kila mmoja nafasi yake. Nabothi hakuwa mkaidi. Alikuwa mwaminifu.
Kinachofuata ni cha kushangaza. Mfalme mkuu wa Israeli anaingia ndani, analala kitandani, anageuza uso ukutani, na anakataa kula. Mtu mwenye mamlaka yote anajikunja kama mtoto aliyenyimwa kitu. Yezebeli mkewe anaingia, anauliza kwa nini ana huzuni, na anasikia hadithi hiyo, ikiwa imepunguzwa kidogo: Ahabu haisemi kwamba Nabothi alitaja jina la Bwana. Anaacha Mungu nje ya taarifa. Hiyo tayari ni hatua ya kwanza.
Yezebeli hafanyi ghasia. Anafanya utaratibu. Anaandika barua kwa jina la Ahabu, anazitia muhuri wake, anazituma kwa wazee na kwa watu tajiri wa mji wa Nabothi. Amri yake: pigeni mbiu ya kufunga, mkamkalishe Nabothi juu mbele ya watu, mtafuteni mashahidi wawili wasio waaminifu waseme amemlaani Mungu na mfalme, kisha mkampige kwa mawe mpaka afe.
Fahamu jinsi dhambi hii imevaa nguo za dini. Kufunga. Mkutano wa hadhara. Mashahidi wawili, kama sheria inavyodai. Kila kitu kinaonekana halali. Na jambo la kutisha zaidi ni mstari wa kumi na moja: "watu wa mji wake, wazee na watu tajiri waishio kwenye huo mji, wakafanya kama Yezebeli alivyowaeleza." Hawakupinga. Jirani zake wenyewe walimtoa nje ya mji na kumpiga mawe. Uovu wa wafalme unashinda tu wakati watu wa kawaida wanakubali kushirikiana.
Habari inarudi kwa Yezebeli kwa maneno matatu: Nabothi ameshapigwa mawe na amekufa. Ahabu anaamka, anakwenda, anachukua shamba. Hakuuliza swali lolote. Alijua kutokuuliza ni njia ya kubaki na mikono safi.
Kisha neno la Bwana linakuja kwa Eliya. Mungu alikuwa akiona. Eliya anamkuta Ahabu shambani, katikati ya faida yake, na ana swali moja kali: "Je, umeua na kujimilikisha?" Hukumu ni ya kutisha, na ina taswira ya mbwa wakiramba damu. Ahabu anamwita Eliya adui yake, lakini Eliya anajibu kwa kigezo cha kweli: "umejiuza mwenyewe kufanya yaliyo maovu mbele ya macho ya BWANA."
Na kisha kinatokea kitu ambacho hakikutarajiwa. Ahabu anachana mavazi yake, anavaa magunia, anafunga, analala kwenye magunia, na anahuzunika. Mungu anaona hilo pia, na anasema: kwa sababu anajinyenyekeza, janga litakawia. Halitatokea siku zake.
Hii Ina Maana Gani?
Sura hii ni somo la jinsi uovu mkubwa unavyoanzia mahali padogo. Haikuanza kwa mauaji. Ilianza kwa tamaa, "nataka kile kilicho cha mwenzangu," na kwa hisia ya kutokuwa na uwezo, "sitaki kukubali kwamba nimekataliwa." Ahabu hakuandika barua. Hakupiga jiwe. Alilala kitandani akiwa mwenye kinyongo, na akaruhusu mtu mwingine ashughulikie tatizo. Hilo lilitosha kumfanya muuaji.
Pili, sura hii inaonyesha kwamba mifumo, sheria, dini na hadhara vinaweza kutumiwa kufanya dhambi ionekane sahihi. Mkutano ulikuwa halali. Mashahidi walikuwa wawili. Kila kitu kilifuata utaratibu. Na kila kitu kilikuwa uongo. Kuwa sahihi kwa taratibu na kuwa sahihi mbele ya Mungu ni vitu viwili tofauti.
Tatu, na hii ni faraja: Nabothi alikufa peke yake, akizungukwa na uongo, bila wakili. Lakini Mungu alikuwa shahidi wake. Hakuna hukumu ya uwongo ambayo inampotosha yeye. Damu ya Nabothi ilipiga kelele, na Mungu akaijibu kwa jina.
Uzi Mwekundu
Kuna mtu mwingine mwenye haki aliyeshtakiwa kwa mashahidi wa uongo, akashtakiwa kwa kumkufuru Mungu, akatolewa nje ya mji, na akauawa huko kwa sababu wenye mamlaka walitaka kile alichokuwa hakikubaliki kuwakabidhi. Yesu Kristo alikufa katika kesi iliyofuata taratibu na kuukanyaga ukweli. Yeye ni Nabothi wa kweli.
Lakini pia ni tofauti. Nabothi alishikilia urithi wake. Yesu aliuachilia. Aliacha utukufu wake, akauawa nje ya mji, ili sisi tuliopoteza urithi wetu tupewe upya. Katika mfano wake wa shamba la mizabibu, Yesu mwenyewe alikuwa mwana aliyeuawa na wakulima waliotaka kumiliki shamba. Alifahamu hadithi hii.
Na mwisho wa sura una neema isiyoeleweka kwa akili: Ahabu, muuaji, anapojinyenyekeza, Mungu anasitisha hukumu. Hii haifuti hukumu, lakini inaonyesha tabia ya Mungu ambayo baadaye itafunuliwa kikamilifu msalabani. Mungu anaona toba, hata toba dhaifu, ya kuchelewa, ya mtu mbaya.
Kwa Ajili Yako
Uwezekano mkubwa wewe hutakuwa mfalme anayeamuru mauaji. Lakini uwezekano wa kuwa mmoja wa wazee wa Yezreeli ni mkubwa sana. Ujumbe unakuja kwenye kikundi cha gonga, na mtu anaanza kuvunjwa taswira yake. Wewe hujaanzisha. Wewe hukuandika. Ulisoma tu, na hukusema kitu, na hilo lilihesabika kama kukubali. Hivi ndivyo watu wanavyoharibiwa: sio kwa wachochezi wachache, bali kwa umati wa watu wenye adabu wanaobaki kimya.
Tazama pia kile unachotaka. Tamaa katika maisha yako haiitwa tamaa. Inaitwa mtiririko wa picha unaokusonga usiku, maisha ya mtu mwingine ambayo yanaonekana bora kuliko yako, na hisia ile ya Ahabu kitandani: hasira ya kutokuwa na kitu ambacho si chako. Uliza mwenyewe kwa uaminifu: kile ninachotaka kinanigeuza mtu wa aina gani?
Na kama umefanya kitu ambacho kinakusumbua unapokumbuka, mstari wa mwisho ni wako. Ahabu alichana mavazi yake. Hakuna kilichofichwa kwa Mungu, kwa hiyo hakuna sababu ya kujifanya. Njoo kama ulivyo.
Zungumzeni Kuhusu Hili
Ni wakati gani wa karibuni umenyamaza wakati ulipaswa kusema kitu? Kilikuzuia nini kweli, hofu ya nani au ya nini?
Mungu anaahirisha hukumu kwa Ahabu, mtu ambaye ni muuaji. Hii inakuudhi au inakupa faraja, na kwa nini?
Kusali Pamoja
Bwana, wewe uliona Nabothi alipokuwa peke yake mbele ya mashahidi wa uongo, na unaniona mimi pia. Nisamehe kwa mara nilizonyamaza, na kwa mambo ninayotamani ambayo yananiharibu. Nipe moyo unaotaka kile ulicho chema, na ujasiri wa kusimama pale ukweli unagandamizwa. Asante kwamba neema yako ilifikia hata Ahabu. Nifikie mimi pia. Kwa jina la Yesu, amina.
Maswali kuhusu 1Wafalme 21
Majibu mafupi kwa yeyote anayesoma kuhusu hili kwa mara ya kwanza.
1Wafalme 21 inahusu nini?
1Wafalme 21 inasema nini?
1Wafalme 21 inatufundisha nini kuhusu Mungu?
vijana wanaweza kujifunza nini kutoka 1Wafalme 21?
Kwa nini 1Wafalme 21 ni hadithi muhimu ya Biblia?
Yale ambayo wengine wamegundua
Tazama, yuko katika shamba la mizabibu la Nabothi, alikoshukia ili alimiliki." Mungu anamtaja mahali hasa. Ahabu alifikiri kesi imefungwa, mwenye shamba amekufa, hakuna aliyeona. Lakini Bwana anamtuma Eliya moja kwa moja pale kwenye mizabibu iliyonunuliwa kwa damu. Wewe nawe, kuna mahali unakwepa kurudi? Mungu anajua jina lake.
Ahabu ndiye mfalme aliyeuza nafsi yake kutenda maovu, aliyemwua Nabothi kwa ajili ya shamba la mizabibu. Lakini alipoyararua mavazi yake na kufunga, Mungu akamwambia Eliya: "Waonaje jinsi Ahabu alivyojinyenyekeza mbele yangu?" Mungu anaona. Hata kunyenyekea kwa mtu tunayemhesabu amepotea kabisa, yeye anakuona.
Ahabu alisikia habari kwamba Nabothi amekufa, akainuka mara moja, akashuka kwenda kulimiliki lile shamba la mizabibu. Hakuuliza jinsi Nabothi alivyokufa. Hakuomboleza. Hakuchunguza. Alichojali ni shamba tu.
Ni jambo la kutisha jinsi tamaa inavyoweza kuziba dhamiri yetu. Unapopata kile ulichotaka, je, unauliza gharama yake kwa wengine? Au unainuka tu, kama Ahabu, na kwenda kula matunda ya damu ya mtu bila kutetemeka?
Unatafuta kitu kwa watoto wadogo zaidi?
Pia tunazo toleo maalum kwa watoto wadogo (miaka 3-6) na umri wa shule ya msingi (7-12).
Fungua katika kifaa cha Biblia ya Watoto