1 Wathesalonike 1
Andiko Lenyewe
Paulo anaandika kwa kanisa changa la Wathesalonike, akiwashukuru Mungu kwa imani yao, upendo wao, na uvumilivu wao. Anawakumbusha jinsi injili ilivyowajia si kwa maneno tu bali kwa nguvu za Roho Mtakatifu, na jinsi walivyogeuka kutoka kwa sanamu kumwelekea Mungu aliye hai, wakimsubiri Mwanawe kutoka mbinguni, Yesu, ambaye anatuokoa kutoka ghadhabu ijayo.
Kiini
Sura hii, ambayo mara nyingi tunaisoma kama shukrani ya kirafiki tu, kwa kweli inabeba muhtasari wa injili nzima. Angalia mstari wa kumi: Mungu aliye hai, Mwana aliyefufuliwa, ghadhabu ijayo, ukombozi. Hapa kuna theolojia iliyokandamizwa kama mvinyo ndani ya chupa ndogo. Paulo hasemi tu kwamba Wathesalonike wamebadilika kimaadili; anasema wamehama kutoka ulimwengu mmoja hadi mwingine. Kutoka sanamu zilizokufa hadi Mungu aliye hai. Kutoka wakati uliokwama hadi wakati unaotazamia ujio. Wokovu si tu msamaha wa dhambi hapa; ni kuingizwa katika mtiririko mzima wa historia ambayo Mungu anaiongoza kuelekea mwisho wake.
Uzi wa Pamoja
Maneno "kutoka katika sanamu kumtumikia Mungu aliye hai na wa kweli" yanabeba mzigo wa Agano la Kale zima. Hii ni lugha ya manabii, ni Eliya juu ya Mlima Karmeli, ni Isaya akidhihaki miungu ya mbao. Wathesalonike, wapagani wa Kigiriki, wameingizwa katika hadithi ya Israeli bila kuwa Wayahudi. Hapa unaona agano likipanuliwa: ahadi iliyotolewa kwa Ibrahimu kwamba mataifa yote yatabarikiwa sasa inatimizwa katika mji mmoja wa Makedonia. Na uzi unaunganisha kila kitu ni Kristo aliyefufuliwa. Ufufuo si tukio la ajabu lililotokea zamani; ni uthibitisho kwamba ghadhabu ya Mungu dhidi ya dhambi imeshughulikiwa, na kwamba mtu anayemsubiri Yesu anasubiri Mwokozi, si Hakimu.
Kioo
Paulo anataja vitu vitatu vinavyofungamana: kazi ya imani, juhudi ya upendo, uvumilivu wenye ujasiri. Imani inafanya kazi. Upendo unachosha. Tumaini linahitaji uvumilivu. Hii inagusa mahali panapouma. Tunapenda imani ambayo ni hisia tu, upendo ambao ni hisia nzuri, tumaini ambalo ni matumaini mepesi. Lakini Paulo anaeleza Ukristo unaotoka jasho. Fikiria maisha yako ya kila siku: kazi ile inayokuchosha lakini unaifanya kwa uaminifu kwa sababu ya Kristo, ndoa inayohitaji msamaha wa mara elfu, jirani mgumu ambaye unamvumilia. Hii ndiyo imani ya Wathesalonike. Na fikiria pia: waligeuka kutoka sanamu. Sanamu zako ni nini? Si za mbao, lakini mafanikio, usalama wa kifedha, sifa ya watu. Kugeuka ni harakati halisi, si maneno tu.
Mhusika Mkuu
Ingawa Paulo anaandika kuhusu Wathesalonike, Mhusika Mkuu wa kweli katika sura hii ni Mungu mwenyewe. Yeye ndiye anayechagua ("tunajua wito wenu"), Yeye ndiye anayefanya injili iwe na nguvu, Yeye ndiye anayewapa Roho Mtakatifu, Yeye ndiye Mungu aliye hai tofauti na sanamu zisizo hai, Yeye ndiye aliyemfufua Mwanawe, na Yeye ndiye anayekuja kuhukumu. Angalia mvutano: Mungu huyu ni Baba ("Mungu Baba na Bwana Yesu Kristo") lakini pia ni Mungu wa ghadhabu ijayo. Hatuwezi kuchagua nusu moja. Mungu wa Biblia ni mwenye upendo kwa sababu ni mtakatifu, na anaghadhibika dhidi ya dhambi kwa sababu anapenda kile alichoumba. Yesu ndiye anayeunganisha pande hizi mbili: kutoka kwake ndipo tunapokea neema, na kutoka kwake ndipo tunaokolewa kutoka ghadhabu.
Uhusiano na Andiko Lingine
Mstari wa tisa unarudia lugha ambayo tunaisikia katika 1 Wafalme na kwa manabii: kugeuka kutoka sanamu kumwelekea Mungu aliye hai. Lakini kuna nyongeza ya kimapinduzi hapa: sasa kugeuka huku kunajumuisha kumsubiri Mwana kutoka mbinguni. Hii inaunganisha na maono ya Danieli 7, ambapo Mwana wa Adamu anakuja mawinguni na kupewa ufalme. Wathesalonike, wakiwa raia wa Kirumi walioabudu Kaisari kama mwokozi, sasa wanamsubiri Mwokozi mwingine. Hii ilikuwa hatari kisiasa. Kila mara wanapoinua macho yao mbinguni wakimtazamia Yesu, wanasema kimyakimya kwamba Kaisari si bwana wa kweli. Imani yao si faragha; ni tamko la utii mpya.
Swali
Paulo anamalizia kwa "Yesu, anayetuweka huru kutoka kwenye ghadhabu ijayo." Neno hili "ghadhabu" linatuchubua. Tungependelea Mungu wa upendo tu, bila hasira. Lakini je, tungependa kweli Mungu asiyekasirika kamwe? Mungu asiyekasirika juu ya mtoto anayeteswa, juu ya udhalimu, juu ya uovu wenye kunuka? Ghadhabu ya Mungu si hasira ya kibinadamu inayolipuka; ni upinzani mtakatifu, wa kudumu, dhidi ya kila kitu kinachoharibu uumbaji wake. Tatizo si kwamba Mungu ana ghadhabu. Tatizo ni kwamba sisi tunastahili kuwa upande wa kupokea. Na hapa ndipo injili inagusa chini kabisa: Yesu hatuepushi na ghadhabu kwa kuifuta, bali kwa kuipokea yeye mwenyewe. Hii ni siri ambayo hatuwezi kuipunguza, tunaweza tu kuipokea kwa shukrani.
Tafakari
Ni sanamu zipi maishani mwangu ambazo bado sijazigeuka, ambazo bado zinashindana na Mungu aliye hai kwa nafasi ya kwanza moyoni mwangu?
*
Maswali yanayoulizwa mara kwa mara kuhusu 1 Thessalonians 1
Majibu ya haraka kwa maswali ya kawaida kuhusu kifungu hiki cha Biblia.
1 Wathesalonike 1 inamaanisha nini?
1 Wathesalonike 1 inahusu nini?
Muktadha wa kihistoria wa 1 Wathesalonike 1 ni upi?
1 Wathesalonike 1 inatufundisha nini kuhusu tabia ya Mungu?
1 Wathesalonike 1 bado ina umuhimu gani leo?
Yale ambayo jumuiya inashiriki kuhusu 1 Thessalonians 1
Mafunuo, sala na shukrani kutoka kwa wasomaji na timu ya wahariri kuhusu kifungu hiki.
Kwa kanisa la Wathesalonike lililo katika Mungu Baba na Bwana Yesu Kristo." Anwani yao haikuwa mji tu. Walikuwa wanaishi ndani ya Mungu. Wewe pia una anwani mbili: nyumba unayolala, na Yeye anayekushika. Siku ambazo mahali ulipo panakuumiza, kumbuka mahali uliko kweli.
Baba, naona jinsi moyo wangu unavyoshikilia vitu vinavyoahidi mengi lakini havitoi kitu. Nigeuze kwako, wewe Mungu aliye hai na wa kweli, nikutumikie kwa moyo mzima. Na maisha yangu yaseme habari za wema wako kwa wengine.
Nanyi mkawa wafuasi wetu na wa Bwana, mkiisha kulipokea neno katika dhiki nyingi, pamoja na furaha ya Roho Mtakatifu." Angalia jinsi dhiki na furaha vinavyokaa pamoja katika mstari mmoja. Hawakusubiri taabu iishe ndipo wafurahi. Furaha hiyo haikutoka kwenye hali yao, ilitoka kwa Roho. Je, wewe unasubiri nini kabla ya kumshukuru Mungu?
Paulo alikuwa mbali na Thesalonike, lakini majina ya wale watu yalikuwa bado midomoni mwake: "Twamshukuru Mungu siku zote kwa ajili yenu nyote, tukiwataja katika maombi yetu." Shukrani yake ilianza na watu, si na mafanikio. Nawe leo, kuna jina gani unalolitaja mbele za Mungu kwa shukrani, si kwa malalamiko?
Chunguza kifungu hiki kwa kiwango tofauti
Mwanzilishi, mwanateolojia, au urefu tofauti wa kusoma? Rekebisha mipangilio na utengeneze toleo lako mwenyewe.
Fungua katika kifaa cha kujifunza
