Yeremia 19

Maandishi

Mungu anamwagiza Yeremia anunue chupa ya udongo, achukue wazee na makuhani, na awapeleke hadi bonde la Ben Hinomu, mahali ambapo watoto walichomwa kwa Baali. Huko anatangaza maangamizi: bonde litaitwa bonde la machinjo, mji utakuwa kitu cha kuzomewa, na njaa itawafanya watu kula nyama ya watu wao wenyewe. Kisha anavunja chupa mbele yao, ishara ya kitu kisichoweza kutengenezwa tena, na anarudi katika ua wa nyumba ya Bwana kurudia ujumbe uleule.

Kiini

Kuna maneno katika sura hii yanayoshtua zaidi ya picha zote za damu: "kitu ambacho sijawaamuru au kutaja, wala hakuingia ndani ya akili yangu." Mungu anasema kuwa jambo hili halikuwahi hata kupita akilini mwake. Si kwamba hakujua lilikuwa likitokea; ni kwamba halikuwa sehemu ya mawazo yake kuhusu watu wake kamwe. Hapa tunaona kitu cha ajabu: uovu wa binadamu unaweza kuvumbua yale ambayo Mungu mwenyewe hakuyawazia. Si kwa sababu Mungu ni mdogo, bali kwa sababu upendo wake hauna nafasi ya kuwazia mambo kama hayo. Hukumu katika sura hii haitoki kwa Mungu mkatili bali kwa Mungu aliyeshtushwa. Hasira yake ni kivuli cha upendo uliokataliwa, si hali yake ya kawaida.

Uzi Mwekundu

Bonde la Ben Hinomu, Ge-Hinomu, ndilo neno lililokuja kuwa "Gehena" katika midomo ya Yesu. Mahali halisi penye majivu na mifupa pakawa picha ya hukumu ya mwisho. Lakini kuna jambo lingine linalonivutia zaidi. Hapa Mungu analaani watu waliowachoma "watoto wao kwa moto kama sadaka za kuteketezwa." Watoto waliuawa ili wazazi waishi vizuri. Katika Kristo kinatokea kinyume kabisa: Baba hamdai mwana wa mtu yeyote, bali anamtoa Mwana wake mwenyewe, na si katika bonde la Hinomu bali nje ya kuta za Yerusalemu, si kwa Baali bali kwa ajili ya waovu. Chupa iliyovunjika haiwezi kutengenezwa tena. Lakini mwili uliovunjika unaweza kufufuka. Hilo ndilo tofauti ambalo Yeremia hakuliona bado, ingawa alikuwa amesimama karibu nalo.

Kioo

Ni rahisi kujitenga na sura hii. Sisi hatuchomi watoto. Lakini kaa kimya nayo kwa muda. Ni nini unachokitoa sadaka ili maisha yako yaende vizuri? Wazazi wa Yuda hawakuwa wanyama; walikuwa watu waliogopa ukame, waliogopa adui, waliotaka usalama, na wakakubali bei iliyoonekana kuwa ya lazima. Je, wewe unatoa saa za watoto wako kwa ajili ya kazi inayoahidi kukupa kile Mungu tayari ameahidi? Unatoa afya ya mwili wako kwa ajili ya heshima mbele ya wenzako? Unatoa ndoa yako polepole kwa ajili ya kitu kinachokuahidi kuwa muhimu? Mungu anasema "walifanya shingo zao kuwa ngumu." Shingo ngumu haianzi kwa uasi mkubwa; inaanza kwa kutosikiliza mara ndogo ndogo. Leo: chukua chupa, kikombe, au kitu chochote cha udongo nyumbani kwako, kishike mikononi mwako kwa dakika mbili bila kusema neno, kisha mtajie Mungu kwa sauti jambo moja ambalo unaogopa likivunjika.

Mhusika Mkuu

Mungu katika sura hii ni Mungu anayeona. Anasema "wamejaza mahali damu isiyo na hatia," na hakuna mtu mwingine aliyekuwa akihesabu. Watoto wale hawakuwa na majina katika kumbukumbu za mji; walikuwa gharama ya kuendesha dini. Lakini Mungu anawahesabu. Hii ni sifa ya Mungu wa Biblia inayotofautiana na miungu wote: ana kumbukumbu ya wasio na sauti. Na hasira yake hapa si mlipuko wa ghafla, ni matokeo ya subira ndefu iliyochoka. Angalia pia jinsi anavyosema "nitafanya," "nitawapa," "nitaifanya," mara kwa mara. Mungu hajifichi nyuma ya matokeo ya asili ya dhambi. Anakubali hukumu ni yake. Hilo linauma, lakini pia linafariji: ulimwengu haujaachwa kwa mkono wa bahati nasibu. Hata maangamizi yana mwandishi, na mwandishi huyo ndiye yule yule anayesikiliza maombi.

Undani

Yeremia anaamriwa kuvunja chupa "mbele ya watu ambao walikwenda pamoja nawe," yaani wazee na makuhani, viongozi, si umati. Hii si maonyesho ya hadharani; ni ujumbe kwa wale wenye mamlaka. Na kuna neno linalobeba uzito wote: "isiweze kutengenezwa tena." Udongo mbichi unaweza kurudishwa kwenye gurudumu la mfinyanzi, kama Yeremia alivyoona katika sura iliyotangulia. Lakini chupa iliyoshakaushwa kwa moto, ikivunjika, imeisha. Hakuna njia ya kuirudisha. Hapa ndipo sura hii inapoacha kimya ambacho hatupaswi kukijaza haraka. Je, kuna wakati ambapo imechelewa? Maandiko hayajibu swali hilo kwa mstari mmoja. Lakini yanatuonya kwamba kuchelewa ni kitu halisi, na kwamba neema haipaswi kuhesabiwa kama haki yetu ya kudumu.

Wasikilizaji wa Kwanza

Wale waliosimama pale walijua mahali hapo vizuri sana. Mlango uliovunjika wa mfinyanzi ulikuwa pale ambapo vipande vya vyungu vilivyoharibika vilitupwa, jaa la mji. Na bonde lenyewe lilikuwa na historia ya familia zao, si ya wageni. Walipomsikia Yeremia akisema watu watakula nyama ya watoto wao, walikumbuka laana za agano walizokuwa wakisikia tangu utotoni; hii haikuwa unabii mpya bali ni kutimia kwa maneno ya Musa. Kwao hili lilikuwa kashfa ya kidini, kwa sababu makuhani walikuwepo, na nyumba ya Bwana ilionekana kuwa dhamana ya usalama. Yeremia anavunja dhamana hiyo pamoja na chupa. Kisha anarudi na kusimama "katika ua wa nyumba ya Bwana," mahali salama kabisa, na kurudia ujumbe uleule. Hakuna mahali pa kujificha, hata hekaluni.

Maswali ya Tafakari

Ni nini katika maisha yangu ambacho ningependa Mungu asikione, na ninakiitaje ili kionekane cha kawaida?

Kama Mungu anasema jambo fulani "hakuingia ndani ya akili yangu," hilo linaniambia nini kuhusu moyo wake, si tu kuhusu hasira yake?