1 Samuel 20:9

Ang Teksto

Matapos ipagtapat ni David na isang hakbang na lang ang pagitan niya at ng kamatayan, at matapos niyang hilingin kay Jonatan na siya mismo ang pumatay sa kaniya kung may kasalanan siya, tumutol si Jonatan nang buong puso. "Malayo nawa ito sa iyo!" ang sabi niya, isang pananalitang parang pagtanggi sa isang bagay na nakakasuklam isipin. Pagkatapos ay isang tanong na hindi naman talaga tanong kundi panata: kung malalaman niyang ipinasya na ng kaniyang ama ang kapahamakan ni David, paano niya ito hindi sasabihin? Isang pangako ito na ibinigay sa bukirin, malayo sa pader ng palasyo, ng isang prinsipeng pinipili ang kaibigan kaysa sa trono ng kaniyang ama.

Ang Puso

Ang salitang nasa likod ng "malayo nawa ito sa iyo" ay chalilah sa Hebreo, isang sumpang pandidiri: hindi lamang "hindi ito mangyayari" kundi "kasuklam-suklam sa harap ng Diyos na mangyari ito." Hindi ito magaang pagtitiyak ng isang kaibigan na ayaw mag-alala ang kausap. Ito ay panig na pinipili sa harap ni Yahweh, at ang kapalit ay ang korona. Alam ni Jonatan kung sino ang pinahiran; alam niyang ang katapatan niya kay David ay pagtalikod sa kaniyang karapatan bilang tagapagmana. Dito nakikita natin kung ano ang hitsura ng tipan kapag nagkalaman: hindi damdamin kundi pananagutan, isang taong nagsasabing ang buhay mo ay hindi ko ipagkakanulo kahit sa katahimikan. Ganito rin ang Diyos sa kaniyang tipan: hindi siya nananahimik habang pinaplano ang ating kapahamakan.

Ang Mahabang Sinulid

May isang kakaibang hubog ang kuwentong ito: ang tagapagmana mismo ang nagtatanggol sa papalit sa kaniya. Hindi ito alegorya kay Kristo, pero isang pattern itong paulit-ulit na lumilitaw sa Kasulatan, ang katapatan sa tipan na mas malakas kaysa sa interes ng sarili. At may kabaligtarang sinulid din: ang hiningi ni Jonatan sa talata 14, na huwag putulin ni David ang katapatan sa kaniyang sambahayan, ay tinupad nang hanapin ni David si Mefiboset at pinaupo ito sa mesa ng hari. Ang pangakong ibinigay sa bukirin ay umabot sa susunod na henerasyon. Ganito ang ginagawa ng Diyos sa tipan: hindi ito natatapos sa taong pinangakuan. At sa Juan 15:15 sinabi ni Jesus sa kaniyang mga alagad na ipinaalam niya sa kanila ang lahat ng narinig niya sa Ama. Hindi nananahimik ang kaibigan ng Diyos tungkol sa mahalaga.

Ang Salamin

Kilala natin ang tukso ng katahimikan. Alam mong may plano sa opisina laban sa isang katrabaho, at mas ligtas kung hindi ka kikibo. Narinig mo ang sinasabi ng pamilya tungkol sa isang kapatid, at pinili mong hindi makialam. May alam kang mangyayari sa isang taong nagtitiwala sa iyo, at sinabi mo sa sarili mong hindi naman ito trabaho mo. Si Jonatan ang nagsasabing trabaho mo iyan kung may tipan kayo. Ang kaniyang tanong, "hindi ko ba sasabihin sa iyo?", ay hindi lamang pangako ng impormasyon kundi pagtanggi sa neutralidad. Sa harap ng kapahamakan ng iba, walang neutral. Ngayong araw: isipin ang isang taong may karapatang malaman ang isang bagay na itinatago mo dahil sa takot o kahihiyan, at magpadala ng maikling mensahe sa kaniya ngayon din na nagsisimula sa "May dapat kang malaman."

Ang Konteksto

Gibea, ang burol na kuta ni Saul, hindi pa isang maringal na palasyo kundi isang bahay-sandatahan na may bakod na bato. Tumatakas si David mula Naiot sa Rama, pawisan, walang sandata, at ang unang tanong niya ay hindi "saan ako pupunta" kundi "ano ang kasalanan ko?" Papalapit ang pista ng bagong buwan, isang buwanang handaan kung saan may takdang upuan ang bawat tao, at ang pagkawala sa mesa ay isang pahayag na nababasa ng lahat. Si Saul ay nakaupo sa dingding, si Abner ang kumander sa tabi niya, at isang bakanteng upuan ang magsasalita nang mas malakas kaysa kahit sinong tao. Kaya lumabas sila sa bukirin. Sa Gibea, may tainga ang bawat pader; sa bukirin, hangin lang at mga bato ang saksi.

Ang Mga Unang Nakarinig

Para sa mga Israelitang unang nakarinig nito, mabigat ang katanungan kung paano napunta ang korona kay David gayong may buhay na anak si Saul. Sa mundo ng mga dinastiya, ang ganitong paglipat ay karaniwang may bahid ng dugo, at madaling paratangan si David ng pagkakanulo. Kaya mahalaga ang talatang ito: hindi inagaw ni David ang trono; ipinagtanggol siya ng mismong tagapagmana nito. Narinig ng mga unang mambabasa ang isang testigong hindi mapapabulaanan, isang anak ng hari na nagsasabing ang kapahamakan ni David ay kasuklam-suklam sa harap ni Yahweh. Narinig din nila ang isang bagay na masakit: nang maging bulag sa inggit ang hari, ang sarili niyang anak ang kailangang magtanggol sa katarungan laban sa kaniyang ama.

Ang Tanong

Bakit ang pinakamatapat na tao sa kuwento ang namatay sa Gilboa, habang ang pinagtanggol niya ang nagkorona? Hindi sinusuklay ng teksto ang sugat na ito. Alam mismo ni Jonatan na posible iyon, kaya sa talata 14 ay humiling siya ng katapatan para sa kaniyang sambahayan, "kung buhay pa rin ako," isang maliit na pariralang puno ng takot. Hindi siya pinrotektahan ng kaniyang kabutihan. Walang ipinapangakong proteksyon ang tipan laban sa espada ng mga Filisteo. Ang ipinapangako nito ay hindi ka kalilimutan, hindi ang hindi ka masasaktan. Mahirap tanggapin iyan sa libingan ng isang kaibigan. Pero si Jonatan ang unang nagsabing ganoon: ipinagkatiwala niya ang kaniyang mga anak sa isang katapatang hihigit sa kaniyang sariling buhay, at hindi siya nabigo.

Pagninilay

Sino ang may karapatang asahan na hindi ka mananahimik kapag may darating na masama sa kaniya, at kailan ka huling nagsalita para sa kaniya?

Ano ang handa mong isuko, hindi lang sa damdamin kundi sa posisyon o oportunidad, para sa katapatan mo sa isang tao o sa Diyos?