Jonas 1:3

Ang Teksto

Tinawag ng Panginoon si Jonas papuntang silangan, sa Ninive; bumangon nga siya, pero pakanluran ang hakbang. "Bumangon si Jonas at tumakbo palayo mula sa presensya ni Yahweh at nagtungo sa Tarsis." Bumaba siya sa daungan ng Joppa, nakakita ng barkong paalis patungong Tarsis, nagbayad ng pamasahe, at sumakay kasama ng mga dayuhang mandaragat. Dalawang beses binanggit ng manunulat ang parehong pariralang "palayo mula sa presensya ni Yahweh," na parang kinakatok sa ulo mo kung ano talaga ang nangyayari: hindi ito simpleng pagtanggi sa isang misyon kundi pagtalikod sa isang Persona. At ang hindi sinasabi ng teksto ay kasinglakas ng sinasabi: walang paliwanag, walang dahilan, walang pagtutol na binigkas. Tahimik lang siyang naglakad papuntang pantalan.

Ang Puso ng Teksto

Amoy alkitran at isdang binilad ang Joppa, at puno ng barkong Fenicio ang daungan; doon mabibili mo ang kahit anong patutunguhan, basta may pera ka. Iyan mismo ang ginawa ni Jonas: "nagbayad siya ng pamasahe." May presyo ang pagtakas, at binayaran niya ito nang buo. Pero narito ang ironiya na nararamdaman agad ng unang nakarinig nito: ang Diyos na tinatakasan niya ay ang Diyos "na siyang gumawa ng dagat at ng tuyong lupa," gaya ng sasabihin niya mismo sa taludtod 9. Walang timon sa mundo na makakalayo sa kamay na humubog ng tubig. Ang teksto ay hindi nagsasabing mahina si Jonas; sinasabi nitong may taong nakakakilala sa Diyos nang tama at tumatakbo pa rin, at na ang pagtakas ay palaging pababa: bumaba sa Joppa, bababa sa barko, bababa sa dagat.

Ang Hibla sa Buong Kuwento

May nakaraan si Jonas bago ang kabanatang ito. Siya ang propetang binanggit sa 2 Hari 14:25, ang tagapagdala ng magandang balita sa panahon ni Jeroboam II: lalawak ang hangganan ng Israel. Propeta siya ng pambansang tagumpay. Kaya nang sabihin ng Panginoon na pumunta sa Ninive, hindi ito pagpapalawak ng hangganan kundi pagbuwag nito. Ang awa ng Diyos ay tumatawid sa pader na pinakamahalaga kay Jonas. At dito nabubuksan ang buong daloy ng kasaysayan ng pagliligtas: ang Diyos ng Israel ay hindi kailanman naging Diyos ng Israel lamang. Ang barkong patungong Tarsis ay hindi lang pagtakas sa isang utos; pagtakas ito sa isang Diyos na masyadong maawain para sa panlasa ng kaniyang sugo. Si Cristo ay dumating sa kabilang direksyon: hindi tumakbo palayo sa mga kaaway, kundi lumapit.

Ang Salamin

May Ninive ka ba? Hindi iyong malaking tungkuling pang-misyonero, kundi iyong partikular na pangalan na iniiwasan mo. Ang kapatid na hindi mo kinakausap mula noong namatay ang tatay ninyo. Ang katrabahong dapat mong humingan ng tawad. Ang pasyang alam mong tama pero sisira sa kaginhawaan mong pinaghirapan. Tingnan mo kung paano tumakbo si Jonas: walang drama, walang pagtatalo sa Diyos. Nagbayad lang siya ng pamasahe. Ganoon din ang karamihan sa atin, hindi tayo nagrerebelde nang malakas; nag-iiskedyul lang tayo ng ibang gawain, nagbubukas ng ibang tab, pumipili ng ibang ruta pauwi. At binabayaran natin ito, sa pagod, sa pagkamanhid, sa unti-unting pagbaba. Ngayong araw, isulat sa isang papel ang pangalan o gawaing iniiwasan mo, at sabihin nang malakas sa Diyos: "Alam ko po ang hinihingi mo, at ito ang tinatakasan ko."

Ang Detalye

Pansinin ang unang salita ng taludtod 3. Ang utos ay "Bumangon ka at pumunta sa Ninive." Ang tugon ay "bumangon si Jonas." Parehong salita sa Hebreo, qum, bumangon, tumindig, kumilos. Tumayo nga siya. Sumunod ang katawan, tumanggi ang puso. Dito nagsisimula ang pinakamapait na biro ng kabanata: hindi kinailangan ni Jonas na magsinungaling o magkunwaring walang narinig. Ginawa niya ang unang hakbang ng pagsunod at saka binaligtad ang kompas. Ganito ang pinakamapanganib na anyo ng pagsuway, hindi ang matigas na pagtanggi kundi ang kilos na mukhang pagsunod. Marami tayong bumabangon tuwing Linggo. Ang tanong ng teksto ay simple at matalim: saan ka nakaharap pagkatapos mong tumayo?

Konteksto

Ikawalong siglo bago si Cristo. Ang Asiria ang bagong bangungot ng Malapit na Silangan, at ang Ninive ang kabisera nito, isang lungsod na nagpapatayo ng mga relief na nagpapakita ng mga bihag na binabalatan nang buhay. Para sa unang nakarinig ng kuwentong ito, ang utos na "magsalita ka laban dito" ay parang pagpapadala ng isang tao mismo sa bibig ng leon. Ang Joppa naman ay daungan sa baybayin, hindi tunay na lungsod ng Israel, puno ng mga Fenicio, ng ibang wika at ibang diyos. Ang Tarsis ay nasa dulong kanluran, malamang sa Espanya, ang gilid ng mapa. Silangan ang utos, kanluran ang nilayag. Hindi lamang ito paglayo; ito ay pagtalikod sa pinakamalayong puntong maaabot ng pera at ng hangin.

Ang Pangunahing Tauhan

Si Jonas ay hindi ateista at hindi duwag na hindi nakakakilala sa Diyos. Tama ang teolohiya niya, aaminin niya mismo sa harap ng mga mandaragat na si Yahweh ang gumawa ng dagat at ng tuyong lupa. Alam niya kung sino ang tinatakasan niya, at tumakas pa rin. Iyon ang nakakailang. Ang kaniyang katahimikan sa taludtod 3 ay katahimikan ng taong nagpasya na bago pa man tumayo, at ang kaniyang antok sa ilalim ng barko ay larawan ng isang pusong nagsara. Hindi takot sa Asiria ang nagtulak sa kaniya, kundi takot na maging maawain ang Diyos sa maling tao. Isa siyang propetang mas marunong magtiwala sa kaniyang galit kaysa sa habag ng Panginoon. At gayunman ay hinabol siya ng Diyos hanggang sa dagat.

Pagninilay

Sa aling direksyon ka nakaharap matapos kang bumangon ngayong umaga, at sino ang hindi mo gustong abutin ng awa ng Diyos?

Ano ang "pamasahe" na binabayaran mo ngayon para manatiling malayo sa isang bagay na matagal nang sinasabi sa iyo ng Panginoon?