2 Wafalme 1

Maandiko

Mfalme Ahazia anaanguka kutoka dirishani mwa chumba chake cha juu huko Samaria, akajeruhiwa vibaya, na badala ya kumuuliza Mungu wa Israeli anatuma wajumbe Ekroni kwa Baal-Zebubu. Eliya anakutana nao njiani akiwa na ujumbe mkali: kitanda alichokipanda mfalme kitakuwa kitanda cha kufa kwake. Ahazia anajaribu mara tatu kumkamata nabii kwa nguvu za kijeshi; mara mbili moto unashuka, mara ya tatu nahodha anapiga magoti, na Eliya anakwenda kumwambia mfalme uso kwa uso maneno yaleyale.

Kiini

Swali linalorudiwa mara tatu ndilo moyo wa sura hii: "Je ni kwasababu hakuna Mungu katika israeli?" Si swali la habari, ni mashtaka. Ahazia hakumkana Mungu kwa maneno; alimpuuza tu kwa vitendo, akichagua mahali pengine pa kuuliza. Na hapo ndipo Maandiko yanapoonyesha kuwa ukafiri halisi mara chache huanza kwa kukataa; huanza kwa kutafuta jibu la haraka kwingineko. Mungu wa agano si mmoja kati ya watoa huduma wengi anaowaweza mteja kuchagua. Yeye ni Bwana aliyefunga agano na taifa hili, na kumtafuta mungu wa Wafilisti ni kuvunja ndoa, si kubadilisha ushauri. Neno la Yahwe hapa halipigi kelele; linatamka tu ukweli: utakufa hakika. Na hivyo ndivyo inavyokuwa.

Uzi Mmoja

Eliya anatambulika si kwa jina bali kwa mavazi: "kanzu yenye manyaya" na "mkanda wa ngozi kiunanoni." Karne nyingi baadaye mtu mwingine atatokea jangwani akiwa amevaa hivyohivyo, Yohana Mbatizaji, na kazi yake itakuwa ileile: kusimama mbele ya mfalme na kusema ukweli ambao hakuna mtu wa jumba la kifalme anayethubutu kuusema. Uzi unaendelea hadi kwa Yesu. Wanafunzi wawili walipotaka moto ushuke kutoka mbinguni juu ya kijiji cha Wasamaria, walikuwa wakinukuu sura hii waziwazi, na Yesu akawakemea (Luka 9:54-55). Si kwa sababu Eliya alikosea, bali kwa sababu saa imebadilika: moto ambao ungestahili kumwangukia mwanadamu ulimwangukia Kristo msalabani. Hukumu ni ya kweli; lakini njia ya mwisho ya Mungu kwa waasi ikawa ni kubeba moto mwenyewe.

Kioo

Fikiri mahali unapokwenda kwanza wakati jibu linapochelewa. Matokeo ya kipimo yanapokuwa mabaya, ndoa inapokauka, mshahara usipotosha hadi mwisho wa mwezi. Wengi wetu hatumkani Mungu; tunampuuza tu kwa haraka ya kutafuta uhakika mahali ambapo tunadhani tutaupata upesi: kwa mtu anayeahidi maneno ya unabii kwa malipo, kwa ushirikina wa kienyeji, kwa deni jipya, kwa sauti ya mtandao inayotuambia tunachotaka kusikia. Ahazia hakuwa mjinga; alikuwa mwenye hofu, amelala akiwa amevunjika mifupa, akitaka tu kujua kama ataishi. Hofu ndiyo hushawishi zaidi kuliko ukafiri. Leo, kabla hujaenda kulala, andika kwenye karatasi jina la mahali au mtu uliyemwendea kwanza mara ya mwisho ulipoogopa, kisha sema kwa sauti: "Kuna Mungu katika Israeli," na mwambie Mungu swali ulilomuuliza mtu yule.

Muktadha

Ahabu amekufa, na himaya inasambaratika. Moabu, iliyokuwa ikilipa kodi ya kondoo kwa miaka mingi, inaasi; mapato yanapotea, na mfalme mpya ni kijana asiye na nguvu wala mtoto wa kurithi. Samaria ilikuwa mji wa kifalme uliojengwa juu ya kilima, na vyumba vya juu vilikuwa na madirisha ya vipande vya mbao vilivyofumwa ili kuingiza upepo bila jua. Ahazia aliegemea kwenye lati hiyo dhaifu na akaanguka. Fikiria jumba likijaa manukato ya uvumba, waganga wa kifalme wakinong'ona, na mama yake Yezebeli bado akiwa hai pale pale. Kutuma wajumbe hadi Ekroni, mji wa Wafilisti ulioko kilomita nyingi kusini-magharibi, ilikuwa safari ya siku kadhaa: tendo la hadharani, la kisiasa, linaloonwa na kila kijiji njiani. Israeli yote iliona mfalme wake akipita mbele ya hekalu la Mungu wake.

Swali

Watu mia na wawili wanakufa kwa moto, na wengi wao walikuwa wanatekeleza tu amri za mfalme. Hilo linauma, na haifai kulipaka rangi. Lakini angalia maneno ya manahodha wawili wa kwanza: "Wewe, mtu wa Mungu, mfalme amesema, 'shuka chini.'" Wanamwita mtu wa Mungu, kisha wanamwamuru kwa mamlaka ya mfalme. Wanajua anayesimama mbele yao ni nani na bado wanaamua kuwa amri ya Samaria ina uzito zaidi kuliko sauti ya mbinguni. Je, hiyo yatosha kuhalalisha moto? Sidhani maandiko yanajaribu kutuhalalishia; yanatuonyesha tu kwamba kuna wakati mamlaka ya kibinadamu hugongana na mamlaka ya Mungu, na kudhani Mungu atajitoa njiani ni kosa la kufa. Nahodha wa tatu anaelewa hilo, na huyo anaishi.

Undani

Neno moja la Kiebrania linapitia sura nzima kama uzi: yarad, "kushuka." Mfalme anasema "shuka chini." Moto wa Mungu unashuka chini. Malaika anamwambia Eliya "Nenda chini pamoja naye." Na kwa Ahazia: "Hutaweza kushuka chini kutoka kwenye kitanda ambacho ulichokipanda." Yule aliyeanguka chini dirishani sasa hatashuka tena kwa miguu yake mwenyewe. Mfalme anataka kumwamuru nabii ashuke; kinachoshuka ni moto. Na hatimaye Eliya anashuka, lakini kwa amri ya Mungu, si ya mfalme, na anashuka kumtangazia mfalme kifo chake. Yote haya yanakaa katika kitenzi kimoja: nani anayeshuka, kwa amri ya nani, na kwa matokeo gani. Hapo ndipo swali la mamlaka katika sura hii linapokaa, si katika hotuba, bali katika mwendo.

Tafakari

Ni jibu gani la haraka unalolihitaji sana sasa hivi, na unaliomba wapi kwanza?

Nahodha wa tatu alibadilisha lugha yake, akatoka kwenye kuamuru hadi kuomba. Ni wapi maishani mwako unapaswa kufanya mabadiliko hayohayo?