Matendo ya Mitume 12

Maandiko

Herode ananyosha mkono wake dhidi ya kanisa: Yakobo anauawa kwa upanga, na Petro anatupwa gerezani, akilindwa na vikosi vinne vya askari, akiwa amefungwa minyororo miwili katikati ya walinzi wawili. Usiku ule wa mwisho kabla ya kesi yake, malaika anamwamsha kwa pigo ubavuni, minyororo inaanguka, na lango la chuma linafunguka lenyewe. Petro mwenyewe hajui kama ni ndoto. Anafika kwenye nyumba ya Mariamu, ambapo kanisa linaomba, na kijakazi Roda anashindwa kufungua mlango kwa shangwe. Sura inamalizika kwa Herode mwingine wa kifo: aliyevaa mavazi ya kifalme na kupokea sifa ya kimungu, akapigwa na malaika, akaliwa na chango. Na kisha ile sentensi tulivu: "neno la Mungu likakua na kusambaa."

Kiini

Sura hii inaanza na mkono mmoja na kuishia na mkono mwingine. Herode "akanyosha mkono wake", na Petro baadaye anakiri kuwa Bwana "alimtuma Malaika wake ili kunitoa katika mikono ya Herode." Lakini kati ya mikono hiyo miwili kuna kaburi ambalo Luka haliambatanishi na maelezo yoyote: Yakobo, ndugu yake Yohana, mmoja wa watatu wa ndani kabisa, anauawa kwa sentensi moja fupi. Hakuna malaika kwake. Hakuna lango linalojifungua. Hapa ndipo kiini kinapouma: Mungu si mashine ya uokoaji inayofanya kazi kila mara ikibonyezwa kwa maombi. Yeye ni Bwana anayeokoa kwa uhuru, si kwa wajibu. Na uhuru huo, ambao unaweza kuonekana kama ukatili tunapokuwa upande wa Yakobo, ndio hasa unaofanya ukombozi wa Petro kuwa neema wala si haki tuliyostahili. Tunabaki kimya mbele ya tofauti hiyo, bila kuijaza kwa maelezo rahisi.

Uzi Mwekundu

Luka anaandika sura hii kwa mwangwi wa Pasaka, na si kwa bahati mbaya: "Hii ilikuwa wakati wa mikate isiyochachwa." Mfalme anataka kumtoa Petro kwa watu "baada ya Pasaka", kama vile mtawala mwingine alivyomtoa Yesu wakati wa sikukuu. Lakini hapa hadithi inakwenda njia nyingine. Lango la chuma linafunguka lenyewe, kama jiwe lililoviringishwa; mtu aliyelala katikati ya walinzi anaamshwa na kuambiwa "Amka haraka"; anatoka akiwa hai mahali ambapo kifo kilikuwa kimepangwa kwa kesho. Ufufuo wa Kristo unatupa muundo wa kusoma kila ukombozi mdogo unaofuata. Na pia unatupa muundo wa kusoma kifo cha Yakobo: kwa sababu Yesu alifufuka, upanga wa Herode si neno la mwisho hata kwa yule ambaye malaika hakumtokea. Vifungo vya Petro vilianguka usiku mmoja; vifungo vya Yakobo vilianguka kwa njia nyingine.

Kioo

Kuna jambo la kuchekesha na la kuumiza katika mstari wa 15. Kanisa linaomba kwa bidii kwa ajili ya Petro, na jibu linapogonga mlango, wanamwambia Roda, "Wewe ni mwendawazimu." Tunajitambua hapo. Tunaomba kwa miaka kuhusu ndoa inayochakaa, kuhusu mtoto aliyeondoka nyumbani, kuhusu kazi iliyopotea, na tumezoea sana kuomba kiasi kwamba hatujui tutafanya nini ikiwa jibu litakuja likiwa limesimama mlangoni. Pengine tunaomba bila kutarajia. Pengine tunaogopa kutarajia, kwa sababu kutarajia kunauma zaidi kuliko kukata tamaa. Na kuna swali gumu zaidi: je, tunaweza kumwamini Mungu anayefungua baadhi ya milango tu? Leo, chukua dakika tano: andika kwenye karatasi jina moja au jambo moja ambalo umeomba kwa muda mrefu bila jibu, kisha sema kwa sauti, "Bwana, bado ninakugonga mlango," na uache karatasi mahali utakapoiona kesho asubuhi.

Mazingira

Herode huyu ni Agripa wa Kwanza, mjukuu wa Herode Mkuu, mtawala aliyelelewa Roma na aliyejua vizuri sanaa ya kupendeza watu. Luka anaeleza nia yake waziwazi: "Baada ya kuona kuwa inawapendeza Wayahudi." Hii si dini, ni siasa. Kanisa la Yerusalemu lilikuwa bado kundi dogo lisilo na ulinzi wa kisheria, rahisi kushambuliwa pale mfalme alipohitaji umaarufu. Askari wanne mara nne, minyororo miwili, walinzi mlangoni: ulinzi huu ni wa mtu anayeogopwa, au wa mfalme anayekumbuka kwamba mara ya mwisho mtu alipofungwa Yerusalemu wakati wa Pasaka, kaburi lilikutwa wazi. Na Kaisaria, mji wa Kirumi wenye ukumbi wa michezo, ndiko Agripa anakufa akiwa amevalia mavazi ya kifalme, mbele ya watu waliotegemea chakula chake. Mamlaka yote mawili, ya upanga na ya mkate, yanaonekana imara. Yote mawili yanaisha kwa chango.

Swali

Kwa nini Petro na si Yakobo? Luka hajibu. Hatoi sababu, hatoi faraja, hatoi hata sentensi ya pili kuhusu Yakobo. Ukimya huo ni wa makusudi na unapaswa kuheshimiwa. Tunaweza kusema kwamba huduma ya Petro haikuwa imekamilika, lakini hilo ni nadharia yetu, si maandiko. Tunaweza kusema Mungu ana mpango, lakini maneno hayo yanapotolewa haraka sana yanageuka kuwa plasta juu ya jeraha wazi. Labda jambo la pekee la kweli ni hili: kanisa lile lile lililozika Yakobo ndilo lililoomba kwa ajili ya Petro. Yaani, maombi yao hayakuwa ya ujinga wa mtu asiyejua kuwa Mungu wakati mwingine hasemi ndiyo. Waliomba wakiwa wamekwisha kuzika. Hiyo ndiyo imani ya watu wazima: kugonga mlango ukijua kabisa kwamba hautafunguliwa kila mara.

Wasikilizaji wa Kwanza

Wasomaji wa kwanza wa Luka walikuwa Wakristo wanaoishi chini ya mamlaka ambayo yangeweza kuwaua bila sababu. Walipoisoma habari ya kifo cha Agripa, hawakusikia hadithi ya kuchekesha kuhusu mfalme mwenye kiburi; walisikia ahadi kwamba kila kiti cha enzi kina mwisho wake. "Hii ni sauti ya mungu wala si sauti ya mwanadamu," watu walipiga kelele, na siku hizo madai hayo yalikuwa ya kawaida kwa watawala. Mkristo aliyekataa kutoa sifa hiyo aliuawa. Kwa hiyo mstari wa 24, "neno la Mungu likakua na kusambaa," ulikuwa tangazo la kisiasa: mfalme amekufa, Neno linakua. Na walisikia pia jambo la kawaida kabisa, kwamba mahali ambapo kanisa lilikusanyika kuomba palikuwa nyumba ya mwanamke, na shahidi wa kwanza wa ukombozi alikuwa kijakazi.

Tafakari

Ni jambo gani ambalo umeacha kuliombea kwa sababu kutarajia kuliuma sana, na ungeweza kuanza tena leo?

Herode alipokea sifa isiyokuwa yake; ni wapi maishani mwako unajaribiwa kupokea utukufu ambao hukumpa Mungu?