Maombolezo 4

Maandiko

Anza na sura ya tatu: "Ata mbwa wa mitaani wanatoa maziwa yao kuwanyonyesha watoto wao, lakini binti wa watu wangu amekuwa katili." Mshairi haanzii na theolojia; anaanzia na dhahabu iliyofifia na mawe ya Hekalu yakizagaa mitaani kama kifusi. Kisha anaingia mjini: watoto wenye kiu wakiomba chakula, wakuu waliovaa zambarau sasa wamelala majalala, mama zenye huruma wakichemsha watoto wao. Kwa nini? Kwa sababu Yahweh "alimwaga hasira yake kali," na kwa sababu manabii na makuhani walimwaga damu ya wenye haki. Sura inafunga kwa neno la kushangaza: kikombe kitapitishwa hata kwa Edomu, na hukumu ya binti wa Sayuni "itafika mwisho."

Kiini

Hii ni sura inayokataa kutufariji haraka. Inasema jambo ambalo tunapenda kulipepesa: Mungu mwenyewe alifanya hivi. Sio Wababeli tu, sio bahati mbaya ya kisiasa. "Yahweh alionyesha gadhabu yake yote." Kama tunataka Mungu wa haki, tunapata Mungu ambaye haki yake inagusa nyumba yake mwenyewe kwanza. Lakini pale ndani ya moto huo, mstari wa mwisho unafungua dirisha dogo: hukumu ina kipimo, ina mwisho, "hataongeza mateka yako." Hasira ya Mungu ina ukingo; upendo wake hauna. Hilo halielezwi hapa, halithibitishwi; linatamkwa tu, kama mtu anayeamini jambo ambalo hawezi kuliona bado. Na sisi tunaachwa hapo, katikati ya majivu, tukiwa na neno moja la ahadi.

Uzi Unaopita

Mstari wa 20 ni wa kushtua: "Pumzi katika pua zetu, mpakwa mafuta wa Yahweh, ndiye aliye kamatwa katika shimo; ambaye ndiye aliye semewa, 'Chini ya kivuli chake tutaishi miongoni mwa mataifa.'" Mfalme wa Daudi, aliyepakwa mafuta, alikuwa hewa waliyoivuta. Akakamatwa. Kivuli kilipotea. Israeli ilibaki na ahadi isiyo na mwenye kuitimiza. Uzi huu unakwenda mbali: Mpakwa mafuta mwingine atakamatwa, si kwa hatia yake, na atakunywa kikombe kilekile kilichotajwa mstari wa 21. Sitalazimisha mfano; lakini agano lilikuwa likilalamika kwa mtu ambaye kivuli chake kweli kitawahifadhi mataifa. Yeremia hajui jina lake. Anajua tu kwamba shimo halikuwa mwisho wa hadithi.

Kioo

Dhahabu inayofifia haihusu Hekalu peke yake. Inahusu vitu ulivyodhani ni vya kudumu: kazi uliyoijenga miaka ishirini, mwili uliokuwa "imara kuliko jiwe," heshima ya jina lako katika kanisa, uwezo wa kulipa bili bila kufikiria. Mstari wa 17 unaweza kuwa sala ya mtu aliyeachwa: "Macho yetu yalikwama, yakitazama bure kwa msaada." Wewe pia ulitazama upande fulani ukiamini utakusaidia: daktari, ndugu, benki, chama, mchungaji. Sura hii haisemi ulikuwa mjinga kutazama. Inasema kuna wakati Mungu anaruhusu kuta zetu kuanguka ili tuone tulikuwa tunakiabudu nini. Swali gumu ni hili: ni kipi katika maisha yako ambacho kama kingeondoka, wewe pia ungeondoka?

Mhusika Mkuu

Mungu ndiye mhusika mkuu, na yeye ni mgumu kutazamwa hapa. Anawasha moto Sayuni. Anawatawanya makuhani na "hawatazami tena." Hii ni sura inayoonyesha Mungu akigeuka. Na hata hivyo, mara nne mshairi anasema "binti wa watu wangu." Mungu hajaacha kusema "wangu." Hii ndiyo mafumbo ambayo Maombolezo hayatuiba: hasira isiyokanushwa na umiliki usioachwa, katika kifua kimoja. Tunapenda kuchagua mmoja: Mungu mkali au Mungu mpole. Maandiko yanakataa. Yeye ni Baba anayeadhibu bila kuacha kuwa Baba, na maumivu ya adhabu hayapunguzi ukweli wa upendo. Tukae kimya kidogo mbele ya hilo, badala ya kuharakisha kulieleza.

Mwangwi wa Maandiko

Mstari wa 6 unamtaja Sodoma: hukumu ya Yerusalemu ni kubwa kuliko ile ya mji uliopinduliwa kwa dakika. Ni maneno ya kufuru kwa masikio ya Kiyahudi; mji wa Mungu ukilinganishwa vibaya na mji wa aibu. Kwa nini? Kwa sababu Sodoma haikuwa na agano, haikuwa na manabii, haikuwa na Hekalu. Mwanga mkubwa unaleta hesabu kubwa. Na mstari wa 10, mama wakichemsha watoto wao, ni maneno ya Kumbukumbu la Torati 28, pale Musa alipoonya kwamba njaa ya kuzingirwa itafikia hapo kama agano litavunjwa. Yaani Maombolezo hayaripoti maafa ya kushangaza. Yanaripoti maneno ya Mungu yakitimia, kwa uchungu wote ulioahidiwa. Hilo linaogofya zaidi kuliko maafa yasiyo na maana.

Undani

Sikiliza kelele ya mstari wa 15: "Kaa mbali! Wewe mnajisi! Kaa mbali! Kaa mbali! Usiguse!" Hii ilikuwa sauti ya mwenye ukoma, aliyeamriwa kupiga kelele mwenyewe akiwa anakaribia watu, ili wajitenge naye. Sasa kelele ile inaelekezwa kwa makuhani, watu ambao kazi yao ilikuwa kuamua nani ni najisi na nani ni safi. Waamuzi wa usafi wamekuwa wenye ukoma. Wanatangatanga vipofu mitaani, wakikimbizwa na sauti waliyoitumia miaka mingi kwa wengine. Hakuna hukumu kali kuliko hii kwa uongozi wa kiroho unaotumia utakatifu kama silaha. Na kuna kioo hapa kwa kila mmoja anayefundisha au anayeongoza: kipimo unachotumia kwa wengine, wewe pia unasimama chini yake.

Maswali ya Kutafakari

Dhahabu ipi katika maisha yangu imeanza kufifia, na ninajibu kwa hofu, hasira, au kwa sala ya kimya?

Ninaweza kukaa na Mungu ambaye ni moto na wakati huohuo anasema "watu wangu," bila kuharakisha kulieleza fumbo hilo?