Kumbukumbu la Torati 28

Maandiko

Musa anasimama mbele ya taifa lote na kuweka mezani vitu viwili: baraka kwa yeyote atakayesikiliza sauti ya Bwana, na laana kwa yeyote atakayeikataa. Baraka zinachukua mistari kumi na minne, laana zinachukua zaidi ya hamsini, na zinaishuka kutoka kikapu cha unga hadi tumbo la mama anayemwonea wivu mtoto wake mwenyewe. Sura inaishia mahali ambapo hakuna msomaji anayetarajia: merikebu zinarudi Misri, na hapo Israeli anajitoa kuuzwa utumwani, "lakini hakutakuwa na mtu wa kuwanunua."

Kiini

Agano si mkataba wa kibiashara; ni uhusiano ulio hai, na uhusiano ulio hai huwa na matokeo halisi. Ndiyo maana neno linalorudia si "tii sheria" bali "sikiliza sauti." Sauti inatoka kwa mtu. Mungu hajifiche nyuma ya kanuni; anajitoa mwenyewe, na kumkataa yeye si kuvunja kifungu cha sheria bali ni kumtelekeza (mstari 20). Lakini angalia uwiano wa maneno: baraka fupi, laana ndefu. Maandiko yenyewe yanajua upande upi Israeli itaelekea. Na mstari 47 unafunua kiini cha shida: hawakuadhibiwa kwa kukosa kufuata utaratibu, bali kwa sababu "hukumuabudu Yahwe Mungu wako kwa shangwe na furaha moyoni mwako ulipokuwa na mafanikio." Sheria inadai moyo ambao yenyewe haiwezi kuutoa.

Uzi Unaopita Katikati

Paulo anachukua orodha hii na kuiweka msalabani. Katika Wagalatia 3:13 anasema Kristo alitukomboa kutoka laana ya sheria kwa kuwa yeye mwenyewe akafanyika laana kwa ajili yetu, akitundikwa mtini. Soma sasa mstari 66 kwa macho hayo: "Maisha yako yataning'inia kwa mashaka mbele yako." Yesu anakwenda mahali ambapo kila laana ya sura hii inakutana: mbingu za shaba juu ya kichwa chake alipopiga kelele akiuliza kwa nini ameachwa, mwili uliopigwa kutoka nyayo hadi kichwani, kutolewa kwa taifa lisilomjua, kufa nje ya lango la mji kama mzoga. Yeye ni yule Mwana mmoja aliyeishi safu ya baraka kwa ukamilifu, na kisha akachagua safu ya laana. Hii si mfano wa kuvutia tu; ni njia pekee ambayo Deuteronomia 28 inaweza kuisha vizuri kwa watu kama sisi.

Kioo

Sura hii inagusa mahali tunapokwepa: mshahara unaoisha kabla ya mwezi, mwili unaozidi kuchoka, watoto wanaotembea njia isiyoeleweka, usiku ambao usingizi haukubali kuja. Mstari 67 unaeleza wasiwasi kwa usahihi wa kutisha: asubuhi unatamani ingekuwa jioni, jioni unatamani ingekuwa asubuhi, kwa sababu hakuna saa inayoleta utulivu. Lakini uchunguzi wa sura hii unagusa pia mafanikio yetu. Wengi wetu hatuko kwenye laana; tuko kwenye baraka tuliyoisahau kushukuru. Nyumba, chakula, kazi mikononi, watoto mezani, na moyo usio na shangwe. Hiyo ndiyo hukumu ya mstari 47 juu ya maisha ya kawaida ya Mkristo aliyeshiba. Leo, kabla ya kulala, taja kwa sauti mambo matatu uliyopokea mikononi mwa Mungu leo, uyaite kwa majina yao, na umshukuru kwa kila moja.

Muktadha

Tuko katika nyanda za Moabu, mto Yordani unaonekana kwa mbali, na kizazi kilichozaliwa jangwani kinasimama tayari kuvuka. Musa hatakwenda nao. Hotuba hii ni upya wa agano, na muundo wake ulijulikana sana katika ulimwengu wa kale: wafalme wa Ashuru na Hiti waliandika mikataba na wafalme wadogo, wakiweka orodha ya baraka na laana za kutisha zinazofanana sana na hizi. Israeli inasikia lugha ya kisiasa waliyoizoea, lakini Mfalme mkuu hapa si Farao wala mfalme wa Ashuru; ni Yahwe aliyewatoa utumwani. Na kuna kitu zaidi: kitabu hiki kilisomwa kwa nguvu zaidi na watu waliokuwa uhamishoni Babeli, wakiona kwamba maneno ya mistari 63 na 64 yalikuwa yamewatokea kwa hakika.

Undani Mmoja

Mstari wa mwisho ni wa kuogofya kuliko wote, na mara nyingi tunausoma haraka. "Yahwe atakuleta Misri mara nyingine kwa meli." Historia ya wokovu inarudi nyuma. Bahari iliyogawanyika ili wapite kwa miguu sasa inavukwa kwa merikebu za wafanyabiashara wa watumwa, na safari ni ya kurudi, si ya kutoka. Kutoka kwa Israeli kunafutwa. Lakini kilele cha uchungu ni maneno ya mwisho: watajitoa wenyewe kuuzwa, "lakini hakutakuwa na mtu wa kuwanunua." Hawana hata thamani ya mtumwa. Hapo ndipo Injili inagusa kwa uzito: tulikuwa watu wasio na bei sokoni, na Kristo akatulipia kwa damu yake. Hakununua kitu chenye thamani; alitoa thamani mahali pasipokuwa na thamani yoyote.

Swali

Je, sura hii inasema utii huleta ufanisi na mateso ni ishara ya dhambi? Hivyo ndivyo wengi wanaipenda kuisoma, na hapo ndipo injili ya mafanikio inapata mzizi wake. Lakini Maandiko yenyewe yanapinga hesabu hiyo rahisi. Zaburi 73 inalia kwa sababu waovu wananeemeka na mwenye haki anaumia, na Yobu anakaa katika majivu bila kosa. Zaidi ya hayo, mtu mmoja aliyeshika sheria kwa ukamilifu alipata safu ya laana kamili. Hivyo msalaba unavunja kabisa mlinganyo wa "utii sawa na starehe." Kinachobaki si sheria ya kupima maisha ya watu wengine, bali onyo la kweli: kumtelekeza Mungu huharibu, kwa taifa na kwa nafsi. Kwa nini mtu mwaminifu anaumia leo, sura hii haitujibu. Msalaba hauondoi fumbo hilo; unaondoa hofu ya kuwa Mungu ametugeuzia mgongo.

Tafakari

Wapi katika maisha yangu ninaishi kwenye baraka nyingi bila shangwe, kama mstari 47 unavyoeleza?

Ikiwa Kristo alichukua safu ya laana kwa ajili yangu, ni hofu ipi ninayoshikilia leo ambayo kwa kweli sina haki tena ya kuishikilia?