Matendo ya Mitume 16:25

Maandiko Yenyewe

Ni usiku wa manane katika chumba cha ndani kabisa cha gereza la Filipi. Migongo ya Paulo na Sila bado inavuja damu kutokana na viboko vingi, miguu yao imefungwa kwenye mkatale, na hakuna mtu aliyeosha vidonda vyao. Katika giza hilo, badala ya kulia au kulalamika, wanaomba na kuimba nyimbo za kumsifu Mungu. Na kuna kipengele ambacho Luka hakutaka tukikose: "huku wafungwa wengine wakiwasikiliza." Wimbo huu una wasikilizaji, ingawa hakuna mtu aliyekusudia kuhubiri. Mstari huu hauna muujiza bado; muujiza utakuja katika mstari unaofuata. Hapa kuna sauti tu mbili zikiimba gizani, na masikio ya watu waliozoea kusikia vilio pekee.

Kiini

Jambo la msingi hapa ni mpangilio wa matukio. Wimbo unatangulia tetemeko. Paulo na Sila hawaimbi kwa sababu Mungu amewafungua; wanaimba wakiwa bado wamefungwa, bila ahadi yoyote kwamba usiku ule utaisha vizuri. Hii inatenganisha imani ya Kikristo na biashara ya kubadilishana: sifa haikuwa ufunguo uliofungua milango, ilikuwa jibu la watu wanaojua kwamba Mungu ni mwaminifu hata pale ambapo hali haibadiliki. Zaburi nyingi zinafanya hivyo hivyo, zikimsifu Mungu katikati ya shutuma na maumivu, bila kujua mwisho. Kwa hiyo huu si uthabiti wa kibinadamu wala mtazamo chanya; ni ibada inayotokana na kumjua Mungu ambaye hajawahi kuwaacha watu wake gizani peke yao.

Uzi Unaopita Katikati

Kuna usiku mwingine ambao umetangulia huu. Kabla Yesu hajatoka kwenda Gethsemane, yeye na wanafunzi waliimba wimbo, kisha akaenda kukamatwa. Marko anasema hivyo kwa maneno machache tu, lakini mtindo ni ule ule: sifa kwanza, mateso baadaye. Paulo na Sila wanatembea katika nyayo za Bwana wao, wakiimba kuelekea gizani badala ya kuimba baada ya kuokolewa. Na haishangazi kwamba barua ambayo Paulo ataandika baadaye kwa kanisa la mji huu huu, Wafilipi, imejaa shangwe iliyoandikwa akiwa kifungoni. Mbegu ya barua hiyo ilipandwa katika mkatale wa Filipi. Hii ndiyo njia ya Kristo: utukufu haufuti msalaba, unaupitia.

Kioo

Sisi sote tunaujua ule "usiku wa manane": saa tatu asubuhi ukiwa macho ukifikiria deni, kesi, ndoa iliyopoa, au majibu ya hospitali yanayosubiriwa. Swali si kama utalia; Zaburi zinaruhusu kulia. Swali ni kama kinywa chako bado kinaweza kumtaja Mungu kwa jina lake katika giza hilo. Na kuna jambo la pili linalotutia unyenyekevu: wafungwa wengine walikuwa wakisikiliza. Wenzako kazini, watoto wako chumbani kando, jirani wa nyumba moja, wote wanasikia jinsi unavyopita katika shida yako. Hawasikii mahubiri yako; wanasikia wimbo wako wa usiku. Leo, kabla hujalala, imba kwa sauti mstari mmoja tu wa wimbo unaoujua kwa moyo, ukiutaja kwa jina lile jambo ambalo huwezi kulibadilisha.

Mazingira

Filipi haikuwa mji wa kawaida. Ulikuwa koloni la Kirumi, lililojaa askari wastaafu, mji uliojivunia sheria na heshima za Kirumi, kama Luka anavyosisitiza katika mstari wa kumi na mbili. Hapa, kushutumiwa kuwa Myahudi anayeleta desturi zisizo halali kwa Warumi ilitosha kuchochea umati. Mahakimu hawakufanya uchunguzi; walirarua nguo za Paulo na Sila hadharani, jambo lililokusudiwa kuwaaibisha mbele ya watu, kisha wakaamuru viboko. Kuwekwa katika chumba cha ndani na kufungwa miguu kwenye mkatale ilikuwa adhabu ya ziada: nafasi finyu, hewa mbaya, mwili uliolazimishwa kukaa kwa maumivu. Walikuwa wameshushwa chini kabisa ya ngazi ya heshima ya mji huo. Na pale pale chini kabisa, ndipo waliponyanyua sauti.

Undani Mmoja

Neno la Kiyunani alilotumia Luka kwa "wakiwasikiliza" ni epakroaomai, nalo halimaanishi tu kusikia sauti ikipita. Linamaanisha kusikiliza kwa makini, kama mtu anayetega sikio kwa kitu kisicho cha kawaida. Mzizi wake unatumika kwa wanafunzi wanaomsikiliza mwalimu. Hawa si wasikilizaji wa bahati mbaya; ni wafungwa waliozoea kusikia makofi, kuugua na kulaani, na ghafla wanasikia kitu ambacho hakina mahali katika gereza. Luka anatuambia kwamba ibada ya watu wawili iliteka usikivu wa jela nzima kabla Mungu hajatikisa misingi yake. Hiyo ni habari njema iliyotangazwa bila mahubiri, na pia ni kipimo kigumu: watu wanaotuzunguka wanatega sikio zaidi kwa tunavyoimba gizani kuliko kwa tunavyobishana mchana.

Swali

Kwa nini usiku huu uliishia kwa tetemeko, wakati Yakobo ndugu yake Yohana aliuawa kwa upanga gerezani bila mlango wowote kufunguka? Luka mwenyewe anasimulia visa vyote viwili bila kueleza tofauti. Na Paulo mwenyewe atakufa hatimaye akiwa mfungwa Rumi, bila tetemeko la mwisho. Kwa hiyo hatuwezi kufundisha kwamba sifa huzalisha ukombozi; hiyo itakuwa uongo wa kinyama kwa wale wanaoimba na bado hawatoki. Kinachobaki ni hiki: Mungu yuko kwenye chumba cha ndani iwe anafungua milango au hafungui, na wimbo wa usiku wa manane una thamani yake hata kama kuta zinasimama hadi asubuhi. Hilo ni fumbo tunalolikubali, si jeraha tunalolifunika kwa maneno matamu.

Tafakari

Ni wimbo gani unaoujua vizuri kiasi kwamba ungeweza kuuimba saa tisa za usiku, bila kitabu na bila nguvu?

Ni nani anayekusikiliza sasa hivi bila wewe kujua, na anasikia nini kutoka kwako kuhusu Mungu wako?