Kumbukumbu la Torati 25

Maandiko Yenyewe

Sura hii inaonekana kama kikapu cha sheria zisizohusiana: kikomo cha mapigo arobaini mahakamani, punda asiyepaswa kufungwa mdomo anapolima, wajibu wa shemeji kwa mjane asiye na mwana, adhabu kali kwa mwanamke aingiliaye ugomvi kwa njia ya aibu, mizani za haki sokoni, na amri ya kufuta kumbukumbu ya Amaleki. Lakini kuna uzi unaopita katikati yake: kila sheria inahusu nguvu, na nini kinatokea kwa mtu dhaifu wakati mwenye nguvu anapopewa nafasi ya kupindukia.

Kiini

Angalia sababu inayotolewa kwa kikomo cha mapigo: siyo kwamba mhalifu hastahili, bali kwamba "Muisraeli mwenzako atakuwa kaaibishwa mbele ya macho yenu". Hata mtu aliyehukumiwa anabaki ndugu. Haki ya Mungu ina ukomo uliowekwa ndani yake, si kwa sababu dhambi ni ndogo, bali kwa sababu utu wa mkosaji hauyeyuki chini ya adhabu. Hivyo pia jina la marehemu lisiangamie, punda ale anapofanya kazi, mizani ziwe kamili. Mungu wa Kumbukumbu la Torati anajali mambo madogo: kipimo mfukoni, ndoo ya nafaka, mkate wa mnyama. Kuvunja haki katika vidogo, anasema, "ni chukizo kwa Yahwe Mungu wako".

Uzi Unaounganisha

Sheria ya shemeji inaonekana ya kigeni hadi unapoisoma Kitabu cha Ruthu. Pale, Boazi anasimama langoni mbele ya wazee, ndara inabadilishwa mikono, na jina la Elimeleki na Mahloni halikufa. Kutoka katika ndoa hiyo ya ukombozi anazaliwa Obedi, kisha Yese, kisha Daudi, na mwishoni Yesu. Injili ya Mathayo inapofungua orodha ya ukoo wa Kristo, inasimama juu ya sheria hii. Na Yesu mwenyewe anakuwa yule ndugu anayechukua wajibu ambao hakuna mwingine aliyetaka: anabeba aibu, anatemewa mate usoni, anavuliwa nguo, ili sisi tuliokufa bila jina tupate jina lisiloangamia milele.

Kioo

Sheria ya mapigo arobaini inakuchoma pale unapoendelea kumwadhibu mtu baada ya hukumu kuisha. Mume aliyeomba msamaha miaka mitatu iliyopita bado analipa kila ugomvi mpya. Mfanyakazi aliyekosea mara moja bado hapati fursa. Kaka aliyekukopa bado anatajwa kwa dharau mezani. Mungu alihesabu mapigo; sisi hatuhesabu. Na mizani mbili mfukoni? Ni yule anayehesabu makosa ya mwenzake kwa kipimo kikubwa na yake kwa kipimo kidogo, akiita uzembe wake "nilikuwa na shughuli" na wa mwingine "hana nidhamu."

Leo, kabla jua halijazama, mtumie ujumbe au mpigie simu yule mtu unayeendelea kumwadhibu kimya kimya, na sema sentensi moja tu: "Adhabu imeisha."

Wasikilizaji wa Kwanza

Waliosikia maneno haya walikuwa kizazi kilichozaliwa jangwani, wakisimama Moabu, wakiangalia nchi wasiyoijua. Kwao lango la mji halikuwa mlango tu; lilikuwa mahakama, soko, na jukwaa la heshima. Mjane asiye na mwana alikuwa mtu asiye na kesho: hakuna ardhi, hakuna mlinzi, hakuna jina. Ndiyo maana sheria inampa sauti ya kisheria. Yeye ndiye anayekwenda "malangoni mpaka kwa wazee", yeye ndiye anayeshtaki, yeye ndiye anayevua ndara na kutema mate. Katika jamii ya aibu na heshima, hiyo ilikuwa adhabu kali kuliko faini yoyote. Mwanamume alibaki na jina jipya: "Nyumba ya mtu aliyevuliwa ndara zake".

Mwangwi wa Maandiko

Paulo anasema alipigwa na Wayahudi mara tano, mapigo thelathini na tisa kila mara: walipunguza moja ili wasije wakavuka arobaini kwa bahati mbaya. Sheria hii ilipumua katika mwili wake. Paulo pia anachukua mstari wa punda mara mbili, katika Wakorintho wa kwanza na katika Timotheo wa kwanza, akisema kwamba mhudumu wa Injili anastahili kula kutoka kazi yake; kilichoandikwa kwa ajili ya mnyama kinafunua moyo wa Mungu kwa mfanyakazi. Sheria ya shemeji inarudi kwa upotovu katika Mwanzo 38, ambapo Yuda anamnyima Tamari haki hii, na kwa mzaha katika swali la Masadukayo kuhusu mwanamke aliyeolewa na ndugu saba.

Kisha kuna Amaleki. Amri hii inazaa tukio la 1 Samweli 15, ambapo Sauli anamhurumia Agagi na kupoteza ufalme, na inasikika tena katika Esta, ambapo Hamani Mwagagi anatafuta kuwaangamiza Wayahudi. Sheria hii inakwaruza, na haifai kuifanya laini. Lakini soma sababu: Amaleki "aliwashambulia kati yenu kwa nyuma, wale waliokuwa wamelegea nyuma, mlipokuwa dhaifu na kuchoka". Wale waliobaki nyuma ndio waliouawa. Mungu hakusahau. Yule anayewinda wanyonge anajikuta akipambana na Mungu mwenyewe, na hilo ndilo neno lile lile linalotoa faraja kwa aliyekanyagwa na hofu kwa anayekanyaga.

Mazingira

Tuko katika hotuba za mwisho za Musa, tambarare za Moabu, upande wa mashariki wa Yordani. Musa hataingia nchi; hizi ni sheria za maisha ambayo hataishi. Ndiyo maana zinazungumzia mambo ya kukaa mahali: mashamba, masoko, mahakama za lango, urithi wa ardhi. Katika ulimwengu usio na vipimo vya serikali, kila mfanyabiashara alibeba mawe yake mfukoni, na kubadilisha jiwe ilikuwa rahisi kama kupepesa jicho. Ndiyo maana Mungu anaunganisha mizani ya haki na urefu wa siku katika nchi. Jamii haiporomoki kwa mapinduzi tu; inaporomoka kwa mawe mawili mfukoni mmoja.

Tafakari

Ni nani katika maisha yako anayeendelea kulipa kwa kosa ambalo hukumu yake ilishaisha, na ni nani anayefaidika na wewe kuendelea kulipa?

Katika kazi yako na fedha zako, wapi umebeba mizani mbili: kipimo kimoja kwa wenye nguvu wanaokuangalia, na kingine kwa wanyonge wasioweza kulalamika?