Kumbukumbu la Torati 8:18

Maandiko

Baada ya kuwaonya juu ya hatari ya kusema moyoni "Nguvu yangu na mkono wangu wa uweza umepata utajiri huu wote," Musa anageuza kauli hiyo kichwa chini. Mstari wa 18 unasema: mtamkumbuka Yahwe Mungu wenu, kwa sababu ni yeye anayewapa hata ile nguvu yenyewe ya kuzalisha mali. Na sababu ya kutoa nguvu hiyo si kuwafanya matajiri tu, bali ni ili kuthibitisha agano alilowaapia baba zao, "kama ilivyo leo."

Kiini

Hapa kuna pigo la upole dhidi ya kitu kinachoishi ndani ya kila mmoja wetu: dhana kwamba nilichonacho ni matokeo ya bidii yangu. Musa hakatai kwamba ulifanya kazi. Anakubali kuna nguvu, kuna mkono, kuna jasho. Lakini anauliza swali moja gumu zaidi: nguvu hiyo ilitoka wapi? Mungu hampi mtu mali kama zawadi inayomwondolea kazi; anampa uwezo wa kutenda kazi, na uwezo huo wenyewe ni neema. Kwa hiyo hakuna mahali pa kujivunia panapobaki. Na zaidi: kipimo cha mafanikio si ukubwa wa ghala, bali ni iwapo agano linasimama. Mali ni chombo cha ahadi, si tuzo ya ustahili. Mstari huu unavunja uhusiano wa kibiashara kati yetu na Mungu, na kuurudisha kwenye uhusiano wa agano.

Uzi Mwekundu

"Ili kwamba aweze kuanzisha agano lake aliloapa kwa baba zenu." Hapo ndipo mstari huu unapoelekeza mbali zaidi ya Kanaani. Agano lililoapiwa kwa Abrahamu halikuishia kwenye mashamba ya ngano na mizeituni ya mstari wa 8; lilikuwa likisonga mbele kuelekea kwa mtu mmoja ambaye ndani yake agano lingesimama kabisa. Israeli ilipita jangwani miaka arobaini na ikashindwa mtihani wa mstari wa 2. Yesu alipita jangwani siku arobaini, akiwa na njaa, na alipojaribiwa alinukuu mstari wa 3 wa sura hii: mtu haishi kwa mkate tu. Alichokikataa shetani ni kile hasa ambacho taifa lilikishindwa: kugeuza riziki kuwa uthibitisho wa uwezo wake mwenyewe. Yeye hakusema moyoni "nguvu yangu." Na kwa sababu hiyo, agano lilisimama, likathibitishwa si kwa dhahabu bali kwa damu yake.

Kioo

Fikiria mshahara wako wa mwezi huu, au mkataba ule uliopatikana baada ya miaka ya kuhangaika. Unashukuru, ndiyo. Lakini ndani kabisa, kuna sauti ndogo inayosema: nilistahili hii. Niliamka saa kumi na moja kila siku. Niliwaza vizuri zaidi kuliko wenzangu. Sauti hiyo ni tamu, na ndiyo hasa Musa anaiita kusahau. Si kusahau kuhudhuria ibada; ni kusahau chanzo. Na sauti hiyo ina ndugu yake: hofu. Kama mali ilitoka kwenye nguvu zangu, basi siku nguvu zitakapoisha, kwa ugonjwa, umri au kufukuzwa kazi, kila kitu kitaporomoka. Mstari huu unakuondolea fahari na hofu kwa pigo moja. Leo, chukua dakika tano: tazama salio la akaunti yako au hesabu kipato chako cha mwezi huu, kisha sema kwa sauti, ukiangalia tarakimu hizo: "Nguvu ya kupata hii ulinipa wewe, na ni mali ya agano lako."

Wasifu

Waliosikiliza maneno haya walikuwa watu waliozaliwa jangwani. Walikuwa hawajawahi kulima shamba, kujenga nyumba, wala kumiliki kisima. Kila kitu walichokula kwa miaka arobaini kilishuka kutoka juu kila asubuhi; hata viatu vyao havikuchakaa. Sasa Musa anawaambia wanaingia nchi ya vijito, ngano, zabibu, komamanga na milima yenye shaba. Hatari aliyoiona si kushindwa; ni kufanikiwa. Mtu anayekusanya manna hawezi kujisifu. Mtu anayevuna shamba lake la tatu anaweza. Kwa hiyo onyo hili lilikuwa zito mno kwa watu waliokuwa wamesimama mpakani, wakiwa na matumaini makubwa na mifuko mitupu. Walikuwa wanaambiwa: mtakapoanza kufanikiwa, hapo ndipo mtakapokuwa hatarini zaidi kuliko mlipokuwa na njaa.

Undani

Neno linalotafsiriwa "kuanzisha agano" ni la kushangaza. Kwa Kiebrania ni lehaqim, maana yake kusimamisha, kufanya kitu kisimame wima, kukithibitisha. Si kuanzisha agano jipya. Agano lilikuwepo tangu Abrahamu. Mungu anataka lisimame, lionekane, lithibitike duniani kwa macho ya mataifa. Na hapa kuna kitu cha kushtua: Mungu anatumia mali ya Israeli kama ushahidi wa kwamba ahadi yake ni ya kweli. Shamba lenye matunda ni tangazo. Kisima kilichochimbwa ni hoja. Ndiyo maana kusahau ni jambo zito kiasi hicho: ukijigeuza mwenyewe kuwa chanzo cha utajiri wako, umefuta ushahidi, umeuzima ujumbe. Utajiri usiomtaja Mungu ni agano lililoanguka chini.

Mwingiliano wa Maandiko

Kumbukumbu la Torati 8 inasikika tena kwa nguvu jangwani kwa Yesu, pale anapokabili jaribu la kwanza katika Mathayo 4. Anachukua mstari wa 3 wa sura hii na kuishi kile ambacho Israeli iliambiwa na kushindwa. Yeye ndiye Mwana aliyeadibishwa, kama mstari wa 5 unavyosema, lakini asiyeasi. Kisha kuna Paulo katika Wakorintho wa Pili, anapoeleza kwamba Kristo, akiwa tajiri, alijifanya maskini ili sisi tupate kuwa matajiri kwa umaskini wake. Hiyo ndiyo kinyume kamili cha mstari wa 17. Mkono wenye uweza kweli haukusanya; unatoa. Na utajiri wa kweli unaotufikia si mifugo wala dhahabu, bali agano lililosimamishwa kabisa ndani yake.

Tafakari

Ni wapi hasa maishani mwako unaposikia sauti ya mstari wa 17 ikinong'ona kwamba mafanikio yako ni kazi ya mkono wako mwenyewe?

Kama mali uliyonayo ni ushahidi wa agano la Mungu, ni nani anayeweza kuuona ushahidi huo kupitia namna unavyotumia kile ulichonacho?