Mhubiri 10

Maandiko

Mhubiri anaanza na picha ya kuchukiza: nzi waliokufa ndani ya chupa ya manukato, na harufu nzima inageuka uozo. Hivyo ndivyo, anasema, upumbavu kidogo unavyoshinda hekima na heshima. Kutoka hapo anatembea katika ulimwengu uliopinduka: watumwa juu ya farasi na watu wenye uwezo wakitembea chini kama watumwa, wafalme vijana wanaoanza karamu asubuhi, wachimbaji wanaoanguka kwenye mashimo yao wenyewe, na nyoka anayeuma kabla ya mfurahishaji hajamaliza wimbo wake. Anamalizia kwa onyo la busara ya mtu anayeishi chini ya mamlaka asiyoiamini: usimlaani mfalme hata moyoni mwako, kwa sababu ndege wa angani anaweza kuchukua maneno yako.

Kiini

Sura hii inasema jambo zito kuhusu uumbaji: dunia imeumbwa kwa utaratibu wenye mantiki, lakini utaratibu huo umepasuka. Hekima bado ina faida halisi, kama shoka lililonolewa linavyopunguza jasho, na hiyo si bahati bali ni ushahidi kwamba Mungu aliweka mpangilio ndani ya mambo. Lakini mpangilio huo si hakikisho. Mtu mwenye hekima bado anaweza kuangushwa na upumbavu mdogo, kama manukato yanavyoharibiwa na nzi mmoja. Hapa ndipo Mhubiri anatofautiana na kila theolojia ya mafanikio rahisi. Yeye hakatai kwamba haki ni bora kuliko uovu; anakataa kudanganya kwamba haki daima inalipwa hapa chini ya jua. Ni theolojia ya uumbaji ulioanguka: nzuri bado inang'aa, lakini imevunjika, na hukumu ya mwisho bado haijaja.

Uzi Unaounganisha

Angalia nyoka katika mstari wa 8 na 11. Si sadfa kwamba kiumbe kinachoonekana mara mbili katika sura hii ndicho kile kile kilichoonekana bustanini. Tangu Mwanzo 3, nyoka ni alama ya uovu unaojificha ndani ya utaratibu mzuri wa Mungu, ukisubiri ufa mdogo kwenye ukuta. Mhubiri hatuambii jinsi ya kumuua nyoka; anatuambia tu kwamba yupo, na kwamba hekima yetu yote haitoshi kumzuia. Hapo ndipo Agano Jipya linaingia. Mfalme ambaye Mhubiri analilia, yule ambaye si kijana mdogo wala mlevi bali "mwana wa waungwana" anayekula "wakati muafaka," amekuja. Yesu Kristo ndiye Mfalme anayetawala kwa haki, na ndiye aliyetumbukia kwenye shimo tulilochimba sisi wenyewe ili atuvute juu. Hekima ambayo Mhubiri aliitafuta ikawa mwili.

Kioo

Sura hii inagusa mahali penye uchungu: hofu ya kupoteza kila kitu kwa sababu ya kosa moja dogo. Umejenga miaka ishirini ya uaminifu kazini, kisha ujumbe mmoja wa hasira wa saa kumi na moja jioni unaweza kuharibu jina lako. Mhubiri hakupi faraja ya uongo kwamba haitatokea. Anakupa kitu kingine: utulivu. "Kama jaziba za mtawala zikiinuka kinyume na wewe, usiache kazi yako." Yaani, usijibu hasira kwa hasira, usiondoke kwa jeuri, usiongeze maneno kama mpumbavu anayeongeza maneno bila kujua kinachokuja. Na kuna onyo kuhusu kinywa chako hata katika chumba chako cha kulala, hata ndani ya akili yako, kwa sababu uchungu unaonong'onezwa gizani huota mabawa. Leo, chukua dakika tano, fikiria mtu mmoja ambaye umekuwa ukimlaani moyoni mwako, labda bosi au kiongozi, na uombe kwa sauti baraka juu ya jina lake badala ya laana.

Swali

Lakini je, Mhubiri anatufundisha unafiki? Mstari wa 20 unaweza kusomwa kama ushauri wa mwoga: nyamaza, usilalamike, ndege watakusikia. Na hiyo inakwaza, maana manabii hawakunyamaza mbele ya wafalme. Nathani alimwambia Daudi usoni. Yohana Mbatizaji alipoteza kichwa chake kwa kusema ukweli kuhusu ndoa ya Herode. Sidhani kwamba Mhubiri anakataza unabii; nadhani anakataza kitu kingine, nacho ni uchungu usio na matunda. Kuna tofauti kati ya kusema ukweli hadharani kwa gharama na kutafuna manung'uniko gizani ambayo hayabadilishi lolote isipokuwa moyo wako. Lakini sitakudanganya: mstari huu bado una ladha ya kuishi chini ya udikteta, na Mhubiri hajaribu kufuta ladha hiyo. Aliandika kwa watu wasio na nguvu, na hakuwaahidi nguvu.

Undani

"Kama chuma bapa kisicho na makali, na mtu hainoi, kisha ni lazima atumie nguvu nyingi." Picha hii ni ya kawaida kiasi cha kupita bila kuonekana, lakini ndani yake kuna theolojia nzima ya kazi. Mungu hakuumba dunia ambayo bidii pekee inatosha. Aliumba dunia inayoitikia fikira, maandalizi, utaratibu. Kunoa shoka ni kupoteza muda ili kuokoa muda, nacho ni kitendo cha imani: unaamini kwamba uumbaji una mantiki inayoweza kutegemewa. Mpumbavu anapiga kwa nguvu zaidi; mwenye hekima anakaa chini na jiwe la kunolea. Na hapa Mhubiri anatukumbusha kwamba hekima si tu kuwa na mawazo sahihi kuhusu Mungu, bali pia ni kujua jinsi mambo yanavyofanya kazi katika ulimwengu alioumba. Kazi iliyofanywa kwa akili ni ibada vilevile.

Mazingira

Mhubiri anaandika kutoka ndani ya mahakama ya kifalme, au angalau kutoka karibu nayo, mahali ambapo mtu anajua jinsi hasira ya mtawala inavyopanda ghafla na jinsi mtu anavyoweza kupoteza kazi, mali au uhai kwa neno moja. Ulimwengu wa Mashariki ya Kale haukuwa na haki za raia, mahakama huru, wala vyombo vya habari. Mtawala alikuwa sheria. Na kipindi cha baada ya uhamisho, wakati Israeli ilipotawaliwa na milki za kigeni, kiliongeza uchungu: watu wasio na asili wala sifa waliinuliwa kwenye nafasi za uongozi, "watumwa wakipanda farasi," wakati wazee wenye busara walitembea kwa miguu. Mstari wa 20 si falsafa; ni ujuzi wa mtu anayejua kwamba kuta zina masikio na watumishi wana ndimi.

Tafakari

Ni "upumbavu kidogo" gani katika maisha yako unaoweza kuharibu manukato ya miaka mingi, na unafanya nini leo kuhusu hilo?

Unapoona wasio na uwezo wakiinuliwa na wenye haki wakishushwa, moyo wako unakimbilia uchungu au unakimbilia kwa Mungu? Tofauti inaonekana wapi kwa vitendo?