Wafilipi 2

Maandiko

Paulo anawaomba Wafilipi wakamilishe furaha yake kwa kuwa na nia moja, wakiacha ubinafsi na majivuno, kila mmoja akiangalia mahitaji ya wenzake. Kisha anawapa kipimo kisichozoeleka: nia ya Kristo Yesu, aliyekuwa sawa na Mungu lakini akajishusha hadi kifo cha msalaba, na ndiyo maana Mungu akampa jina lipitalo kila jina. Sura inamalizika si kwa mafundisho bali kwa watu wawili halisi, Timotheo na Epafradito, ambao maisha yao yanaonyesha nia hiyohiyo ikitembea kwa miguu.

Kiini

Kifungu kigumu kuliko vyote hapa ni mstari wa sita: "hakujali kuwa sawa na Mungu ni kitu cha kushikamana nacho." Yesu hakuona uungu wake kama mali ya kukamatwa kwa nguvu, kama nafasi ya kulindwa. Neno la Kiyunani hapa, ekenōsen, lamaanisha "alijimwaga," akajitoa kabisa. Hii inabadilisha tunachojua kuhusu Mungu. Sio kwamba Yesu aliacha kuwa Mungu ili kutumika; ni kwamba kutumika ndiko kunakoonyesha jinsi Mungu alivyo. Utukufu wa Mungu hauonekani pale anapoinuka, bali pale anaposhuka. Kwa hiyo unyenyekevu si adabu ya kidini iliyoongezwa juu ya imani; ni umbo la Mungu mwenyewe likionekana ndani ya jamii ya waamini.

Uzi wa Dhahabu

Mistari 10 na 11 inanukuu Isaya 45, ambapo Mungu anasema kila goti litapigwa mbele yake, kila ulimi utaapa kwake. Katika Isaya hiyo ni kauli kali ya Mungu peke yake, asiye na mwenzake. Paulo anachukua maneno hayo na kuyaweka juu ya Yesu, na hafikirii kwamba anampunguzia Mungu heshima: "kwa utukufu wa Mungu Baba." Kadhalika, sura ya 53 ya Isaya ilizungumzia mtumishi anayeteseka na baadaye kutukuzwa. Wimbo huu wa Filipi ni hadithi nzima ya wokovu iliyokunjwa katika mistari sita: kutoka mbinguni, kuingia katika mwili, kushuka hadi msalabani, kisha kuinuliwa juu ya kila kitu. Kila ahadi ya Agano la Kale inapata sura na jina hapa.

Kioo

Angalia mahali unapokataa kushuka. Katika kazi, ni ile hofu ya kutokutambuliwa unapofanya jambo bila kutajwa. Nyumbani, ni ubishi wa nani anayestahili kuomba msamaha kwanza. Kanisani, ni huduma unayoifanya lakini unaihesabu kwa siri, ukisubiri malipo ya heshima. Paulo anajua tabia hii, ndiyo maana anasema kuhusu wengine: "wanatafuta mambo yao binafsi tu, na siyo mambo ya Yesu Kristo." Sio unafiki wa wazi; ni tu kwamba mtu hujaza nafasi ya moyo wake mwenyewe. Kristo hakushikamana hata na kile alichostahili kabisa. Wewe unashikamana na nini ambacho hukustahili hata kidogo? Leo, mpigie simu au mtumie ujumbe mtu mmoja anayehangaika kama Epafradito, muulize hitaji lake moja halisi, kisha liandike na uliombee kabla ya kulala.

Muktadha

Paulo anaandika akiwa kifungoni, hajui kama ataishi, kama mstari wa 17 unavyokiri: "hata kama ninamiminwa kama sadaka." Filipi lilikuwa koloni la Kirumi, mji uliojivunia uraia wake, mahali ambapo cheo na heshima vilipimwa kwa uangalifu mkubwa. Msalaba ulikuwa adhabu ya watumwa na waasi, kitu cha aibu isiyosemekana. Kwa hiyo Paulo anapowaambia raia wa Roma kwamba Bwana wao alichukua "umbo la mtumishi" na kufa kifo cha msalaba, anavunja mizani yote ya jamii yao. Zaidi, katika mji huo Kaisari ndiye aliyeitwa bwana. Kusema "Yesu Kristo ni Bwana" hapo si sala tu; ni tamko la utii ulioondolewa kwa mwingine.

Swali

Mstari wa 12 na 13 unavuruga: "uwajibikeni wokovu wenu wenyewe kwa hofu na kutetemeka. Kwa kuwa ni Mungu anayetenda kazi ndani yenu." Je, ni kazi yangu au yake? Paulo haondoi mvutano huu, na sisi tusijaribu. Hasemi tutengeneze wokovu, bali tuufanyie kazi ule tuliopewa, kama mtu anavyolima shamba alilorithi. Hofu na kutetemeka si woga wa kupotea, bali uzito unaostahili mtu anayejua kwamba Mungu mwenyewe anafanya kazi ndani yake. Sehemu ya siri hapa haiwezi kufunuliwa: hatujui mahali ambapo mapenzi yetu yanaishia na mapenzi ya Mungu yanaanzia. Tunachojua ni kwamba tunapotii, hatujajitengenezea sifa; tumekutana na Mungu anayetenda kazi mahali tulipodhani ni juhudi zetu tu.

Wasomaji wa Kwanza

Wafilipi walikuwa kanisa dogo, lililoanzishwa katika nyumba ya mwanamke muuzaji wa rangi ya zambarau, likiwa na wafanyakazi, watumwa na raia waliochanganyika. Walikuwa wamemtuma Epafradito na msaada kwa Paulo gerezani, na yeye karibu afe njiani. Waliposikia mstari wa 30, "alihatarisha maisha yake," hawakusikia hadithi ya shujaa wa mbali; walimjua mtu huyo, walijua sauti yake. Waliposikia kuhusu Kristo aliyejishusha, waliisikia ikiunganishwa mara moja na mtu mmoja kutoka kwao aliyefanya vivyo hivyo kwa kiwango kidogo. Hiyo ndiyo hoja ya Paulo yote: wimbo wa juu kabisa kuhusu Mwana wa Mungu unashuka na kutua katika chumba cha mgonjwa, na katika ugomvi wenu wa kila siku.

Maswali ya Kutafakari

Ni cheo au haki gani unayoishikilia kwa nguvu, ambayo Kristo angeliachilia kwa ajili ya mtu mwingine?

Katika kanisa au kikundi chako, ni nani anayefanya kazi kama Epafradito bila kuonekana, na utamheshimuje wiki hii kwa vitendo?