1Samweli 1:1

Maandiko Yenyewe

Kitabu kinaanza bila ngoma wala tarumbeta: "Palikuwa na mtu mmoja wa Rama Msufi, wa nchi ya milima milima ya Efraimu." Mtu mmoja tu, kijiji kimoja, milima ya Efraimu. Kisha orodha ya majina manne yanayorudi nyuma: Elikana, mwana wa Yerohamu, mwana wa Elihu, mwana wa Tohu, mwana wa Sufu. Watu ambao hatujui chochote kuwahusu, wala hatutajua kamwe. Hivi ndivyo hadithi ya Samweli, ya Sauli, ya Daudi, na hatimaye ya ufalme wote wa Israeli inavyoanza: kwa mwanaume asiyejulikana anayeishi mahali pasipojulikana sana.

Kiini

Kuna kitu cha kutulia nacho hapa. Mungu hatajwi katika mstari huu hata mara moja. Bwana atakuja kufunga tumbo la Hana (mstari wa 5), kumkumbuka (mstari wa 19), kujibu maombi; lakini kwa sasa yeye yuko kimya kabisa. Na hata hivyo yupo, amefichwa mahali ambapo pengine hatuangalii: katika jina lenyewe. "Elikana" kwa Kiebrania ni El-qanah, "Mungu amepata," au "Mungu amemiliki." Baba na mama waliomwita hivyo walikuwa wamesahaulika; jina lao la imani limebaki. Hiki ndicho kinachotangulia kila kitu kingine katika kitabu hiki: kabla Mungu hajanena, tayari amemiliki. Historia ya wokovu haianzi na mtu anayemtafuta Mungu, bali na Mungu ambaye tayari ameshaweka mkono wake juu ya nyumba fulani ndogo milimani.

Uzi Unaopita Katikati

Hii ndiyo namna ya Mungu, na tunaiona ikirudia. Kitabu cha Waamuzi kinaishia katika machafuko, kila mtu akifanya alionalo sawa machoni pake, na jibu la Mungu si jeshi wala mapinduzi bali familia moja ya kawaida inayopanda Shilo kila mwaka. Karne nyingi baadaye, Mathayo anafungua Injili yake vivyo hivyo: orodha ndefu ya majina, wengi wao hatuwajui, hadi tunafika Bethlehemu. Mungu anapenda kuanzia chini, katika vijiji, katika orodha za vizazi ambazo wasomaji hukimbilia kuziruka. Kama unatafuta ushahidi kwamba neema haihitaji jukwaa kubwa, huu hapa: mstari wa kwanza wa kitabu kizima ni majina ya watu ambao hawakufanya lolote la kukumbukwa, isipokuwa kuendeleza uzao.

Kioo

Wewe pia uko katika orodha fulani. Jina lako liko katika rejista ya shule, katika daftari la mahudhurio kanisani, katika kumbukumbu za ndoa au za deni. Lakini hakuna kitabu kitakachoandikwa kuhusu wewe, na kuna sehemu ya moyo wako inayohuzunika kwa ajili ya hilo. Miaka inapita ikiwa kama orodha ya majina: kuamka, kufundisha, kulipa bili, kulala. Unauliza kimya kimya kama kuna mtu yeyote anayeandika chochote. Mstari huu haukupi umaarufu. Unakupa kitu bora zaidi: Mungu anaandika majina ya Tohu na Sufu, watu ambao hata wewe umewasahau kabla hujafika mwisho wa aya hii. Leo, chukua karatasi, andika majina ya wazazi wako na babu zako kadiri unavyowajua, kisha soma kila jina kwa sauti mbele za Mungu na useme, "Bwana, wewe unayajua haya."

Swali

Kwa nini Roho Mtakatifu alihifadhi majina ya watu wanne ambao hawana hadithi? Tunaweza kusema ni desturi ya Kiebrania ya kuthibitisha ukoo, na hilo ni kweli. Lakini halimalizi swali. Kwa sababu tukiendelea kusoma, tunagundua kwamba nyumba hii ya Elikana si nyumba safi: mke wa pili, mateso ya kila mwaka, mwanamke anayelia mpaka anashindwa kula. Mungu anaanzia hapa? Katika ndoa iliyogawanyika, katika mahali ambapo kuna uchungu wa kudumu? Maandiko hayaelezi wala hayaombi radhi. Yanaacha ukimya. Labda ni kwa sababu hakuna nyumba nyingine ya kuanzia. Kama Mungu angesubiri familia isiyo na doa, angesubiri milele.

Wasikilizaji wa Kwanza

Waisraeli walioisikia hadithi hii mara ya kwanza walijua "milima ya Efraimu" ilimaanisha nini: eneo la mawe, la mashamba madogo, mbali na barabara kuu za mataifa. Na walijua Shilo, mahali ambapo hema la Bwana lilisimama kabla ya Yerusalemu, mahali ambapo baadaye lingeharibiwa na kusahaulika. Kwao, kutaja Rama Msufi na Efraimu kulikuwa kama kutaja kijiji chako cha kuzaliwa: hakuna kitu cha kujivunia hapo. Waliisikia hadithi hii wakiwa taifa lililokuwa likiuliza jinsi walivyofika mahali walipo, jinsi ufalme ulivyozaliwa. Na jibu lilianza si Yerusalemu, bali kwenye kilima ambacho hakuna mtu angepachagua.

Mhusika Mkuu

Elikana ndiye anayeingia jukwaani kwanza, na tunachojifunza kumhusu ni cha kuvutia na cha kuhuzunisha. Yeye ni mtu wa desturi: "Kila mwaka, mtu huyu aliondoka mjini kwake kwenda kuabudu na kutoa dhabihu kwa BWANA wa majeshi huko Shilo." Uaminifu wa kurudia, mwaka baada ya mwaka, hata wakati makuhani wa Shilo walikuwa wameoza. Ni mtu anayependa: anampa Hana sehemu maradufu. Lakini ni mtu ambaye upendo wake haufikii kilindi cha kidonda cha mkewe. "Mimi sibora kwako kuliko wana kumi?" ni swali la mtu mwenye moyo mwema ambaye hajui anachouliza. Yeye ni sisi: mwaminifu, mwenye mapenzi, na bado hana uwezo wa kuponya. Ndiyo maana Hana atalazimika kwenda mahali pengine, moja kwa moja kwa Bwana mwenyewe.

Kutafakari

Jina lako lingekuwa mstari wa kwanza wa kitabu ambacho hadithi yake kuu ni ya mtu mwingine, ungeridhika?

Ni wapi katika maisha yako Mungu yuko kimya kwa sasa, kama alivyo kimya katika mstari huu wa kwanza, na unauvumiliaje ukimya huo?