1 Wathesalonike 5

Maandiko Yenyewe

Paulo anawaandikia Wathesalonike juu ya "muda na nyakati": siku ya Bwana itakuja ghafla, kama mwizi usiku, hasa kwa wale wanaosema "Amani na usalama." Lakini waamini ni "wana wa nuru na wana wa mchana," hivyo wanapaswa kukesha, kuvaa imani, upendo na tumaini la wokovu, wakijua kwamba Mungu hakuwachagua kwa ajili ya ghadhabu bali kwa wokovu kupitia Yesu Kristo aliyewafia. Sura inamalizika kwa mfululizo wa maagizo mafupi kuhusu maisha ya kanisa: kuwaheshimu viongozi, kuwatia moyo waliokata tamaa, kufurahi, kuomba, kushukuru, kutomzimisha Roho, na kupimia kila kitu.

Kiini

Kiini cha maneno haya kiko katika mstari wa tisa: "Mungu hakutuchagua mwanzo kwa ajili ya gadhabu, bali kwa kupata wokovu kwa njia ya Bwana Yesu Kristo." Kila onyo lililotangulia linasimama juu ya msingi huu. Paulo hafundishi tahadhari ya woga; anafundisha macho ya mtu anayejua tayari ni wa nani. Kukesha si kujaribu kuepuka hukumu kwa juhudi zetu, bali ni kuishi sawasawa na hali tuliyopewa. Na kilele chake ni mstari wa kumi: Kristo alikufa "ili kwamba, tukiwa macho au tumelala, tutaishi pamoja naye." Hata usingizi wa mwisho, yaani kifo, hauvunji uhusiano huu. Uteuzi wa Mungu, si uangalifu wetu, ndio uhakika wetu.

Uzi Unaopita Katikati

"Siku ya Bwana" si uvumbuzi wa Paulo. Ni msemo wa manabii wa Agano la Kale, siku ambayo Mungu anakuja kufanya haki, siku ya giza kwa wenye kiburi na ya ukombozi kwa wanyonge. Amosi na Yoeli waliizungumza kwa hofu. Kinachobadilika katika Agano Jipya ni kwamba Siku hiyo sasa inaitwa kuja kwa "Bwana wetu Yesu Kristo" (mstari 23). Hakimu na Mwokozi ni mmoja. Ndiyo maana Paulo anaweza kuunganisha maneno mawili ambayo kwa manabii yalikuwa mbali: hukumu na faraja. Msalaba umeshughulikia ghadhabu; kilichobaki kwa waliomo ndani ya Kristo ni ukamilifu. Uzi mmoja unatoka kwa manabii, unapita msalabani, na unaishia katika kanisa dogo la Thesalonike likisubiri kwa macho wazi.

Kioo

Kuna aina ya usingizi ambao hauonekani kama usingizi. Ni maisha yaliyopangwa vizuri sana hata Mungu hahitajiki tena: mkopo umelipwa, watoto wako shuleni nzuri, bima imekamilika. "Amani na usalama." Paulo hasemi kwamba mipango ni dhambi; anasema kwamba mtu anayeamini kuwa amejihakikishia mwenyewe hana macho. Na kuna usingizi wa aina nyingine, ule wa uchovu: umeacha kuomba kwa sababu hakuna kilichobadilika. Kwa hao Paulo hana fimbo bali mkono: "watieni moyo walio kata tamaa, wasaidieni walio wanyonge." Angalia orodha ya mstari 14 kwa makini. Kila kundi lina dawa yake tofauti. Karama ya kiroho hapa ni kujua ni nani anahitaji onyo na ni nani anahitaji kubebwa.

Muktadha

Thesalonike lilikuwa jiji kuu la jimbo la Makedonia, bandari yenye biashara na uaminifu wa wazi kwa Roma. Paulo alikaa huko wiki chache tu kabla ya kufukuzwa (Matendo 17), na aliacha kanisa changa lililokuwa likiteswa na majirani zao. Barua hii ni ya kwanza kati ya barua zake zote, iliyoandikwa karibu mwaka wa 50, muda mfupi baada ya kuondoka. Wathesalonike walikuwa na maswali: wale waliokufa kabla ya kuja kwa Bwana, itakuwaje kwao? Na lini hasa? Paulo anajibu swali la kwanza katika sura ya nne, na kwa swali la pili anakataa kutoa kalenda. Badala ya tarehe anawapa tabia: kukesha, kiasi, na upendo.

Wasomaji Wa Kwanza

Kwa masikio ya Kirumi, maneno "Amani na usalama" hayakuwa msemo wa kidini bali kaulimbiu ya dola. Pax et securitas ilikuwa ahadi ya Kaisari iliyochapishwa kwenye sarafu: amani inayolindwa na majeshi. Paulo anaichukua kaulimbiu hiyo na kuiweka kinywani mwa wale ambao uharibifu unawajia ghafla. Hilo lilikuwa jambo la hatari kusemwa katika jiji lililojivunia uhusiano wake na Roma. Waamini hawa walikuwa wachache, wengi wao watumwa na mafundi, wakiitwa "ndugu" mara sita katika sura hii pekee. Katika jamii iliyopanga kila mtu kwa cheo, kuitwa ndugu na kusalimiana "kwa busu takatifu" kulikuwa mapinduzi madogo. Na barua ilipaswa kusomwa kwa sauti kwa wote, hata wasiojua kusoma.

Mwangwi Wa Maandiko

Mfano wa mwizi haukutungwa na Paulo. Yesu mwenyewe aliutumia katika mafundisho yake kuhusu bwana wa nyumba asiyejua saa ya mwizi, na baadaye Petro na Ufunuo wanaurudia. Hii inatuonyesha jambo la kushangaza: miaka ishirini kabla ya Injili kuandikwa, maneno ya Yesu yalikuwa tayari yanazunguka katika makanisa, na Paulo anaweza kusema "ninyi wenyewe mwajua kwa usahihi."

Msemo "Amani na usalama" unarudisha mwangwi wa Yeremia, aliyewashutumu manabii waliotangaza amani mahali pasipo na amani. Utungu wa mama mwenye mimba ni picha ya Isaya kwa siku ya Bwana: maumivu yasiyoweza kuzuiliwa, lakini yenye mwisho wa uzazi, si wa kifo tu.

Kuvutia zaidi ni silaha. Isaya anamwelezea Mungu mwenyewe akivaa haki kama dirii na kofia ya wokovu, akitoka kupigana kwa ajili ya watu wake. Paulo anachukua mavazi ya Mungu na kuwavika waamini, akibadilisha haki kuwa "imani na upendo." Kile ambacho Mungu alivaa kupigania sisi, sasa tunavaa kwa sababu vita ni yake. Hiyo ndiyo sababu mstari 24 unafunga yote: "Yeye aliyewaita ni mwaminifu, naye ndiye mwenye kutenda."

Tafakari

Ni wapi katika maisha yangu nimesema kimyakimya "Amani na usalama," nikitegemea kitu ambacho hakiwezi kunibeba siku ya Bwana?

Kati ya makundi ya mstari 14, wasio kwenda kwa utaratibu, waliokata tamaa, na wanyonge, ni nani niliye karibu naye wiki hii, na ninampa dawa sahihi au ile niliyoizoea?