Waamuzi 3

Maandiko

Mungu anaacha mataifa kadhaa yasalie katika nchi, sio kwa kushindwa, bali kama mtihani: atajua kama kizazi kipya kitatii amri alizotoa kwa Musa. Israeli inaoa na kuolewa na wenyeji, inaabudu Baali na Asherah, na Bwana "akawauza mkononi mwa Kushan-rishathaimu." Wanalia, na Bwana anawainua waokozi: Othnieli aliyejazwa Roho, Ehudi mtu shoto aliyeficha upanga mguu wa kulia na kumchoma Egloni mnene katika chumba cha juu, na Shamgari aliyewaua Wafilisti mia sita kwa konzo la ng'ombe.

Kiini

Neno linalotisha katika sura hii ni "akawauza" (mstari 8). Bwana hakuwaacha Israeli waangukie mikononi mwa maadui kwa bahati mbaya; aliwakabidhi. Hii ni hukumu ya agano, sio hasira ya mungu asiyetabirika. Israeli iliahidi utii kwa Mungu aliyewatoa Misri; kuabudu Baali sio tatizo la ladha ya kidini, ni uhaini wa ndoa. Lakini angalia jinsi hukumu inavyofanya kazi: haiwaangamizi, inawarudisha. Kilio chao kinapofika, Bwana "akamuinua mtu atakayewasaidia." Hakuna toba nzuri iliyoandikwa hapa, hakuna sadaka, hakuna ahadi mpya, ni kilio kitupu cha watu waliochoka. Na neema inajibu. Hukumu na rehema si nguvu mbili zinazoshindana katika Mungu; hukumu ni mkono wake unaowavuta watu warudi mahali ambapo rehema inaweza kuwafikia.

Uzi Unaopita Katikati

"Bwana akamuinua mtu atakayewasaidia… na mtu atakayewaokoa." Kifungu hiki kinajirudia katika Waamuzi, na kila mara kinafungua pengo ndani yako, kwa sababu mwokozi anakufa. "Nchi ilikuwa na amani kwa miaka arobaini. Ndipo Otinieli mwana wa Kenazi akafa." Amani imefungwa kwenye uhai wa mtu mmoja, na mtu mmoja hudumu miaka arobaini tu. Othnieli anaokoa akiwa amejazwa Roho wa Bwana; Ehudi anaokoa kwa hila na upanga wa siri; wote wawili wanaacha kazi isiyokamilika. Waamuzi haitujengei imani kwa mashujaa, inatuchosha nao, hadi tunatamani mwamuzi ambaye hafi. Hapo ndipo Yesu anaposimama, akiwa Mwokozi mwenye Roho asiyepimika, ambaye kifo chake si mwisho wa amani bali chanzo chake. Uzi ni huu: Mungu huokoa kwa kumwinua mtu, hadi anapomwinua Mwana.

Kioo

Mtihani wa mstari wa 4 unafanyika bila sauti kutoka mbinguni. Hakuna jaribio la kishindo, kuna majirani wazuri, biashara nzuri, binti wa jirani anayependeza. Israeli haikukataa Mungu kwa kutangaza; ilimsahau, "wakamsahau Bwana, Mungu wao." Kusahau ndiyo njia ya kawaida ya kuiacha imani: sio kwa kubishana na Mungu, bali kwa kujaa mambo mengine hadi hakuna nafasi. Wewe unaishi kati ya Wakanaani wako: jirani, mahali pa kazi, simu yako, matarajio ya familia yako kuhusu mafanikio. Hakuna kitu kibaya kwa nje. Ndiyo hatari yake. Unaweza kuwa unaendelea kuhudhuria ibada wakati moyo wako umeshahamia kwa Baali mwingine, aitwaye usalama wa kifedha au heshima ya watu. Leo, chukua dakika tano, andika kwenye karatasi kitu kimoja ambacho ulimwomba Mungu mwaka jana na akakijibu, kisha useme kwa sauti: "Bwana, sitakusahau katika hili."

Mhusika Mkuu

Ehudi ni mhusika wa kushangaza kuwa chombo cha Mungu. Mbenjamini, kabila dogo lenye historia mbaya, na "mtu shoto," hali ambayo katika ulimwengu wa kale ilikuwa aibu au upungufu. Ndiyo iliyomwokoa: hakuna mtu aliyetafuta upanga mguu wa kulia. Anajitengeneza upanga mwenyewe, anaupima, anasubiri, anamfuata Egloni akiwa amelipa kodi, anasema "Nina ujumbe kutoka kwa Mungu kwa ajili yeko," na mfalme anasimama, akitarajia unabii, akipokea chuma. Ni tendo la baridi na la kikatili. Lakini Ehudi hakubaki gizani; anapiga tarumbeta, anasimama mbele ya watu na anasema, "Nifuate, kwa kuwa Bwana atawashinda adui zenu." Hapa ndipo tunamwona kama mwamuzi wa kweli: mkombozi anayeelekeza sifa mahali panapostahili, kwa Bwana, sio kwenye ujanja wake mwenyewe.

Swali Gumu

Kwa nini Mungu anaacha maadui ili "kuwafundisha vita kizazi kipya"? Wengi wetu tungependelea Mungu anayeondoa vita, sio anayeifundisha. Na hatuwezi kupunguza ukali wa mstari 2: Mungu anaona kuwa ni jambo jema kwa watu wake kujifunza kupigana. Jibu rahisi ni kusema "shida hukomaza tabia," lakini maandiko hayasemi hivyo hapa. Yanasema mataifa yalibaki "kuthibitisha kama watazitii amri." Mungu anataka utii uliojaribiwa, sio utii wa nadharia, na anajua kuwa imani isiyojaribiwa haijulikani hata kwa mwenye nayo. Bado, hii inatuacha na uzito: hivyo mateso ya Israeli ni sehemu ya kazi ya Mungu, sio tu ushahidi wa dhambi yao. Sura hii haifafanui jambo hilo. Inatutaka tuamini kuwa mkono unaojaribu ni mkono uleule unaoinua mwokozi.

Mazingira

Tuko katika karne kadhaa kati ya kifo cha Yoshua na kuinuka kwa ufalme, huko nyanda za milima za Kanaani. Hakuna serikali kuu, hakuna jeshi la kudumu, ni makabila yaliyotawanyika yanayoshirikiana kwa shida. Kushan-rishathaimu anatoka Aramu Naharaimu, mbali kaskazini; Egloni wa Moabu ni jirani wa mashariki ya Yordani, aliyeshirikiana na Amoni na Amaleki na kukalia "mji wa Mitende," yaani eneo la Yeriko, lango la nchi. Kulipa kodi kwa mfalme wa kigeni ni kuonyesha utumwa wa umma, ndiyo sababu Ehudi anatumia msafara wa kodi kama kifuniko. Ndoa za mchanganyiko za mstari 6 sio suala la kabila bali la agano: ndoa ilihusisha miungu ya familia, hivyo kuolewa ndani ya Kanaani ilimaanisha kuchukua Baali nyumbani. Mstari 6 ndio unaoelezea mstari 7.

Maswali ya Kutafakari

Ni "taifa" lipi Mungu ameliacha katika maisha yangu, jambo ambalo sijaliondoa na ambalo linajaribu utii wangu badala ya kuuharibu tu?

Kilio cha Israeli kilitosha kuvuta rehema ya Mungu bila maneno mazuri. Kuna kitu gani ambacho ninaona ni kichafu sana kuliletwa kwa Mungu, ambacho leo ninaweza kumlilia tu?