1Timotheo 5
Maandiko
Paulo anamwelekeza Timotheo jinsi ya kushughulika na watu wa kanisa: wazee wa kiume asiwakemee bali awatie moyo kama baba, vijana kama ndugu, wanawake wazee kama mama, na wanawake vijana kama dada "kwa usafi wote." Kisha anaingia kwa undani katika swali la wajane: nani anastahili msaada wa kanisa, nani anapaswa kutunzwa na familia yake mwenyewe, na kwa nini uvivu na masengenyo ni hatari halisi. Anafunga kwa kuzungumzia wazee wanaotawala na kufundisha, malipo yao, jinsi ya kushughulikia mashitaka dhidi yao, na tahadhari ya kutokuwa na upendeleo wowote.
Kiini
Hii ni sura inayochanganya orodha za kanisa na maisha ya nyumbani, na hapo ndipo mshtuko unapo. Paulo hasemi kwamba imani ni hisia ya moyo iliyotenganishwa na bajeti ya familia. Anasema kinyume: "kama mtu asipowatunza ndugu zake, hususani wale walioko nyumbani mwake, ameikana imani na ni mmbaya kuliko mtu asiye amini." Hiyo ni kali. Kukana imani, kwa Paulo, kunaweza kutokea bila neno lolote la uzushi; kunatokea wakati mama yako mzee analala njaa na wewe unaimba kwa sauti kuu Jumapili. Mungu wa Agano hajawahi kutenganisha ibada na haki ya kijamii, na kanisa la Kristo si taasisi ya hisia bali ni nyumba, na nyumba ina gharama. Neema haifuti wajibu; inaufanya uwezekane.
Uzi Unaopita Katikati
Mungu wa Israeli alijitangaza mara kwa mara kama mtetezi wa mjane, yatima na mgeni, watu watatu waliokosa mtu wa kuwasemea mahakamani. Sheria ilitenga masazo ya mavuno kwa ajili yao. Manabii walipiga kelele wakati walipopuuzwa. Sasa, katika kanisa la Efeso, uzi huo huo unaendelea: kuna orodha, kuna majina, kuna chakula. Yesu mwenyewe, akiwa msalabani, alimweka mama yake mikononi mwa mwanafunzi; hakuacha jambo hilo kwa hisia. Ndiyo maana Paulo anaunganisha maneno ya Torati kuhusu ng'ombe na maneno ya Bwana kuhusu mfanyakazi: "Mfanya kazi anastahili mshahara wake." Ufalme wa Mungu unaonekana pale ambapo aliye dhaifu hapotei kwenye mfumo, kwa sababu Mungu mwenyewe ni yule anayeandika majina.
Kioo
Angalia ni wapi unapotenganisha maisha yako. Unaweza kuwa mtu anayeongoza kikundi cha Biblia na wakati huo huo kusahau kupiga simu kwa shangazi aliyefiwa mwaka jana. Unaweza kutoa sadaka kanisani na kuchelewesha kwa miezi ile pesa unayodaiwa na mtu unayemwajiri. Unaweza kumkemea mzee wa kanisa kwenye kikundi cha WhatsApp badala ya kumtia moyo kama baba, na kujiaminisha kwamba unatetea ukweli. Paulo pia anakwaruza pale tusipopenda: uvivu unaozalisha kuzunguka "nyumba kwa nyumba," maneno "wasiyopaswa kuyasema." Wengi wetu hatuanguki katika dhambi kubwa; tunateleza kwenye mazungumzo ya starehe kuhusu watu wengine, huku tukiiita habari. Na mstari wa 6 unabaki ukining'inia: mtu anaweza kuwa hai na wakati huo huo amekufa.
Leo, andika jina la mjane mmoja au mtu mmoja mzee aliyeachwa peke yake katika kanisa lako, kisha mpigie simu kwa dakika tano, mwite baba au mama, na muulize anahitaji nini wiki hii.
Maandiko Mengine Yanayoitikia
Yakobo anasema kwamba ibada safi mbele za Mungu Baba ni kuwatembelea yatima na wajane katika dhiki yao; hilo linaeleza kwa nini Paulo anatumia mstari mzima kwenye orodha ya wajane badala ya mafundisho ya kina. Kanisa linalojidai kuwa la kiroho lakini lisiloona wanaoachwa nyuma, linajidai bure. Na Yesu, akiwaonya kuhusu waandishi wanaozila nyumba za wajane huku wakisali sala ndefu, anaonyesha upande wa pili wa sarafu hii: dini inaweza kuwa mfumo wa kuwatumia wanyonge. Paulo anajua hatari hiyo, ndiyo maana anataka mashahidi wawili au watatu kabla ya shitaka lolote dhidi ya mzee, na wakati huo huo anataka wakosaji waonywe "mbele ya watu wote." Ulinzi na uwazi lazima vitembee pamoja.
Swali
Kwa nini Paulo anawakataa wajane vijana kwenye orodha na kuwaambia waolewe na "wasimamie nyumba zao"? Kwa msomaji wa leo hilo linanuka ubaguzi. Ni vizuri kukiri kwamba maneno haya yalizungumzwa katika ulimwengu ambapo mwanamke pekee alikuwa hatarini kiuchumi na kijamii kwa njia tunayoweza kushindwa kufikiria, na ambapo adui alikuwa akitafuta "nafasi ya kutushitaki." Lakini sitaki kufuta ukali kwa maelezo ya kihistoria pekee. Paulo anaonekana kuwa mkali zaidi kwa wanawake vijana kuliko kwa vijana wa kiume, na hilo linabaki kuwa mwiba. Ninachoshikilia ni kanuni anayoitangaza yeye mwenyewe katika mstari 21: bila ubaguzi, bila upendeleo. Kanuni hiyo hukagua hata matumizi yetu ya mistari hii.
Mhusika Mkuu
Paulo hapa ni mchungaji mwenye kalamu mkononi na hesabu kichwani. Anajua kwamba upendo unaotaka kudumu unahitaji utaratibu: majina, umri, vigezo, mashahidi. Lakini utaratibu wake haujakauka; ndani ya maagizo yake mazito anaingiza sentensi ya huruma ya kibinadamu kabisa kuhusu tumbo la Timotheo na magonjwa yake ya mara kwa mara. Huyu ni mtu anayeweza kusema "usimwekee mtu yeyote mikono haraka," kwa sababu amejeruhiwa na haraka ya wengine, na wakati huo huo anaamini kwamba "baadhi ya kazi njema" ambazo hakuna anayeziona hazitafichika daima. Hiyo ni imani ya mtu anayemjua Mungu asiyekosea kuona. Yeye hana lazima ya kutangaza wema wake, kwa sababu kuna Mmoja anayehesabu.
Maswali ya Kutafakari
Ni jukumu gani la kifamilia unalolijua wazi kuwa ni lako, lakini umelibadilisha kuwa jambo la kiroho zaidi na hivyo rahisi zaidi?
Ikiwa mstari wa 21 ungetumika kwenye jinsi unavyowatendea watu katika kanisa lako na kazini, ni upendeleo upi ungefichuliwa kwanza?
Maswali yanayoulizwa mara kwa mara kuhusu 1 Timothy 5
Majibu ya haraka kwa maswali ya kawaida kuhusu kifungu hiki cha Biblia.
1Timotheo 5 inamaanisha nini?
1Timotheo 5 inahusu nini?
Muktadha wa kihistoria wa 1Timotheo 5 ni upi?
1Timotheo 5 inatufundisha nini kuhusu tabia ya Mungu?
1Timotheo 5 bado ina umuhimu gani leo?
Yale ambayo jumuiya inashiriki kuhusu 1 Timothy 5
Mafunuo, sala na shukrani kutoka kwa wasomaji na timu ya wahariri kuhusu kifungu hiki.
Baba, nisaidie nianze nyumbani kwangu, nikiwahudumia walio karibu nami wanaohitaji msaada. Nipe moyo wa kubeba wajibu wangu bila kulalamika, ili kanisa libaki na nguvu za kuwasaidia wale wasio na mtu wa kuwatunza.
Asante Baba kwa neno linalotuamsha: "anayeishi kwa anasa amekufa, ingawa angali hai." Nakushukuru kwa kunitoa katika starehe zilizokuwa zikinifisha moyo taratibu, na kunipa uhai wa kweli ndani yako, njaa ya sala na furaha ya kukutegemea wewe pekee.
Baba, nakushukuru kwa wale wanaotuongoza kwa uaminifu, wanaochakaa katika kuhubiri na kufundisha neno lako. Nisaidie niwaheshimu kwa vitendo, si kwa maneno matupu. Wategemeze wanapochoka, na uwape furaha katika kazi uliyowakabidhi.
Wajifunze kwanza kuwatendea wema wa nyumbani mwao." Paulo hasemi wajisikie, anasema wajifunze. Kumtunza mzazi aliyezeeka ni somo, linalofundishwa kwa vitendo vidogo: kuosha, kusubiri, kurudia jibu lile lile. Na Mungu anaita hilo ibada. Ni nani nyumbani kwako anayesubiri malipo ya fadhili alizokupa?
Chunguza kifungu hiki kwa kiwango tofauti
Mwanzilishi, mwanateolojia, au urefu tofauti wa kusoma? Rekebisha mipangilio na utengeneze toleo lako mwenyewe.
Fungua katika kifaa cha kujifunza
