Tito 2

Maandiko Yenyewe

Paulo anamwagiza Tito afundishe kila kundi katika kanisa la Krete: wazee wa kiume wawe na kiasi na uvumilivu, wanawake wazee wajiheshimu na wawe walimu wa wale wachanga, vijana wawe na busara, na Tito mwenyewe awe mfano katika kazi nzuri na mafundisho safi. Hata watumwa, watu wasio na hadhi yoyote katika jamii ile, wanaitwa waishi kwa uaminifu ili "wayapambe mafundisho yetu kumhusu Mungu mwokozi wetu." Kisha, katikati ya orodha hii ya maadili ya kawaida, mlango unafunguka: "neema ya Mungu imeonekana kwa watu wote," neema inayotufundisha kuishi vizuri sasa tukisubiri "mwonekano wa utukufu" wa Yesu Kristo, aliyejitoa mwenyewe atukomboe na kutufanya watu wake maalumu.

Kiini

Sura hii inaonekana kama kanuni za nyumbani, lakini msingi wake si kanuni; ni neema. Angalia mpangilio: kwanza maisha, kisha "kwa kuwa" ya mstari wa kumi na moja. Paulo hasemi "jitahidi ili Mungu akupende." Anasema: kwa sababu neema imeonekana, sasa unaweza kuishi hivi. Neema hiyo si tu msamaha wa dhambi zilizopita; ni mwalimu. "Inatufundisha kukataa mambo yasiyo ya kimungu." Hilo linaharibu mgawanyiko tuliouzoea, kwamba neema ni upole na maadili ni ukali. Hapana. Neema yenyewe inanyoosha, inakemea, inaunda tabia. Na inafanya hivi kwa kutuweka katikati ya hadithi kubwa: kati ya kuonekana kwa kwanza kwa Kristo (mstari 11) na kuonekana kwake kwa mara ya pili (mstari 13). Maisha ya Kikristo ni kuishi kwa uaminifu katika muda huu wa kati.

Uzi Unaopita Katikati

Mstari wa kumi na nne unarudi Misri. "Yesu alijitoa mwenyewe kwa ajili yetu ili kutukomboa kutoka katika uasi na kutufanya wasafi, kwa ajili yake, watu maalumu." Maneno haya ni sauti ya Kutoka: ukombozi kutoka utumwani, kutakaswa kwa damu, kufanywa taifa la pekee la Mungu. Kule ilikuwa damu ya mwana-kondoo kwenye miimo ya milango na taifa likitolewa nje ya nchi ya utumwa. Hapa ni Kristo mwenyewe akijitoa, na utumwa ni "uasi," dhambi inayotufunga kutoka ndani. Kwa hiyo kanisa la Krete, kundi dogo la watu wa kawaida katika kisiwa kilichodharauliwa, linaambiwa: nyinyi ni Israeli mpya, watu waliokombolewa. Uzi unaotoka Misri hadi Kalvari hadi kwenye nyumba yako unaendelea kwenye "tumaini letu lenye baraka," siku Kristo atakapoonekana kwa utukufu.

Kioo

Sura hii inagusa mahali panapoumiza: mahali ambapo hakuna anayeona. Kwa mzee anayelewa kimyakimya. Kwa mwanamke anayeeneza habari za wengine kwa sauti ya huruma. Kwa kijana anayefundisha vizuri lakini haishi kile anachofundisha. Kwa mtumishi wa kazini anayeiba dakika, karatasi, sifa. Paulo hasemi "haya ni madogo." Anasema kinyume: haya madogo ni pambo la Injili. Ndipo penye msuguano. Tunapenda kuamini kwamba imani yetu inapimwa kwa yale tunayoamini na kuhubiri, si kwa jinsi tunavyozungumza kuhusu shemeji yetu au kwa jinsi tunavyotumia pesa za mwajiri. Titus 2 inakataa kutugawa hivyo. Ndoa yako, ulevi wako, ulimi wako, saa zako za kazi, hivi ni mahali ambapo neema imeonekana au haijaonekana.

Wasomaji wa Kwanza

Krete kilikuwa kisiwa chenye jina baya; Paulo mwenyewe alikitaja hivyo mwanzo wa waraka huu. Kanisa lilikuwa changa, lililojaa watu waliotoka katika mifumo ya kipagani, wengine watumwa, wengine wanawake ambao hawakuwa na sauti hadharani, wote katika jamii inayoangalia dini mpya hii kwa mashaka. Wanaposikia "ili kwamba neno la Mungu lisitukanwe" na "hana baya la kusema juu yetu," hawafikiri kuhusu sifa binafsi; wanafikiri kuhusu maisha ya kanisa. Habari za nyumba moja zinaenea kijiji chote. Na wanasikia kitu cha kushangaza zaidi: mtumwa, mtu asiye na chochote, anaambiwa anaweza kupamba mafundisho kuhusu Mungu. Hakuna mwalimu wa Kigiriki aliyewahi kumpa mtumwa heshima ya namna hiyo.

Undani

Neno lililotumika kwa "wayapambe" katika mstari wa kumi ni kosmeo kwa Kiyunani, mzizi wa neno "cosmetic." Ni neno la kupamba: kupanga vito kwenye taji, kuandaa bibi harusi, kuweka mapambo katika chumba cha karamu. Paulo anaweka neno hili katikati ya maagizo kwa watumwa. Mafundisho kuhusu Mungu Mwokozi ni kama johari; maisha ya mtumwa mwaminifu ni mahali panapoiwekea nuru. Fikiri juu ya hilo. Injili haihitaji ulinzi wetu wa hoja kwanza; inahitaji watu ambao maisha yao yanaifanya ionekane kama ilivyo, nzuri. Na yule ambaye jamii ilimhesabu kama chombo, Paulo anamhesabu kama fundi wa dhahabu wa Injili. Hii ni namna ya Kristo: mkubwa akajitoa, mdogo akapewa utukufu.

Maandiko Mengine

Mstari wa kumi na tatu unamwita Yesu "Mungu wetu mkuu na Mwokozi." Hii ni kauli nadra na nzito; Paulo hachelewi kumwita Kristo Mungu. Ilinganishe na Yohana 1, ambapo Neno alikuwa Mungu na kisha "alikaa kwetu"; kuonekana kwa neema katika mstari wa kumi na moja ni kuonekana kwa mtu, si wazo. Na "kutufanya… watu maalumu" linarudia agano la Kutoka 19, ambapo Mungu anaita Israeli kuwa taifa lake la pekee, mali yake mwenyewe. Yale yaliyoahidiwa mlimani Sinai yanatimizwa msalabani. Kwa hiyo maadili ya Titus 2 hayatoki kwenye orodha ya sheria; yanatoka kwenye utambulisho uliopewa. Wewe ni wa Mungu. Sasa ishi hivyo, ukisubiri asubuhi ile.

Tafakari

Ni wapi katika maisha yako ya kila siku, mahali ambapo hakuna mtu anayekuona, neema inakufundisha "kukataa" kitu ambacho bado unakishikilia?

Kama maisha yako ni pambo la mafundisho kuhusu Mungu Mwokozi, mtu anayekuangalia kwa karibu wiki hii anaona Injili ya namna gani?