3 Yohana 1

Maandiko

Yohana anayeitwa "Mzee" anamwandikia Gayo, rafiki mpendwa, akimpongeza kwa jinsi anavyowakaribisha ndugu wanaosafiri kwa ajili ya Injili. Anaonya kuhusu Diotrofe anayetaka umashuhuri na anayewafukuza waamini nje ya kusanyiko, na kumsifu Demetrio ambaye ana ushuhuda mwema. Barua fupi kuhusu jambo kubwa: nani anayekaribishwa mezani mwa kanisa, na nani anayekataliwa.

Kiini

Neno moja linarudi mara kadhaa katika barua hii: "kweli." Yohana anampenda Gayo "katika kweli," anafurahi kusikia Gayo "anaenenda katika kweli," na waamini wanashuhudia "kweli yenyewe." Hii si kweli kama dhana ya kifalsafa, ni kweli kama ukweli halisi wa Mungu uliofunuliwa katika Yesu Kristo, ukweli unaotembea, unaokaribisha wageni, unaotoa pesa kwa safari za wamisionari. Ndani ya aya hizi kumi na tano, teolojia nzito ya Yohana inashuka chini kabisa hadi kwenye chakula cha jioni: je, umemkaribisha ndugu aliyefika mlangoni? Kweli si kitu unachokiamini tu, ni kitu unachokiishi kwa vitendo vidogo vidogo vya ukarimu. Injili inavaa nyama pale mtu anapotoa kitanda chake kwa mgeni.

Uzi wa Pamoja

Katika Agano la Kale, wageni walikuwa na nafasi ya pekee mbele ya Mungu. Abrahamu alipowakaribisha wale watatu chini ya mti wa Mamre, alimkaribisha Bwana mwenyewe bila kujua. Sheria ya Musa ilirudia mara nyingi: mkaribishe mgeni, kwa maana mlikuwa wageni Misri. Sasa Yohana anachukua mfumo huu wa kale na kuutia rangi mpya: wageni si watu wowote tu, ni "ndugu" wanaokwenda "kwa ajili ya Jina" (aya 7). Kukaribisha mmisionari ni kumkaribisha Kristo, na kumkaribisha Kristo ni kumkaribisha Baba. Diotrofe anayewafukuza ndugu hafanyi tu jambo baya la kijamii, anajitenga na mtiririko mzima wa neema ya Mungu inayotoka kwa Baba, kwa Mwana, kwa mtume, kwa mmisionari, hadi kwa mlango wa Gayo.

Kioo

Aya ya 9 inauma. Diotrofe "anapenda kuwa wa kwanza." Hii si dhambi ya kigeni kwetu. Katika kanisa, katika kazi, katika familia, kuna sehemu ndani yetu inayotaka kuonekana, kutambulika, kuwa mstari wa mbele. Na tukiwa na uwezo mdogo tu, tunaufanya nini? Tunawazuia wengine. Tunasema maneno mabaya kuhusu wale wanaotutishia. Tunafunga mlango tunaoshindwa kuufungua sisi wenyewe. Yohana anaweka jambo hili wazi kabisa katika aya ya 11: "Yeye atendaye mema ni wa Mungu; na yeye atendaye mabaya hajamwona Mungu." Hakuna eneo la kati. Ukarimu wako wa kweli, au ukosefu wako wa ukarimu, unafichua kama umemwona Mungu au la. Hilo linaugusa mfuko wako, meza yako, wakati wako, na hasa moyo wako.

Maandiko Yanayoshabihiana

Yesu alisema, "Aliyewakaribisha ninyi amenikaribisha mimi, na aliyenikaribisha mimi amemkaribisha yeye aliyenituma" (Mathayo 10). Yohana anaandika ndani ya mstari huu huu. Pia kuna ukumbusho mkali wa Waebrania 13: msisahau kuwakaribisha wageni, kwa maana wengine kwa njia hii wamewakaribisha malaika bila kujua. Kinyume chake, tabia ya Diotrofe inatukumbusha maneno ya Yesu kuhusu wale wanaotaka viti vya mbele katika masinagogi. Barua hii ndogo inashuhudia kuwa injili si maneno matupu, ni jamii inayochukua umbo la meza inayofunguliwa au inayofungwa.

Wasomaji wa Awali

Gayo aliishi katika ulimwengu ambako kusafiri kulikuwa hatari: hakuna hoteli za Kikristo, hakuna mfumo wa mabenki, hakuna mawasiliano ya haraka. Mmisionari aliyefika mji mpya alitegemea kabisa ukarimu wa waamini wa mahali hapo. Kama walimkataa, angeenda wapi? Yohana anasema wangelazimika kupokea kutoka kwa "watu wa Mataifa," yaani wapagani, jambo ambalo lingeleta aibu kwa Jina la Kristo na kuchafua ushuhuda. Kwa hivyo Gayo si mtu mkarimu tu, yeye ni sehemu muhimu ya mtandao wa Injili. Kila mlango uliofunguliwa nyumbani kwake ulikuwa daraja ambalo Injili ilipitia kufika mji mwingine. Diotrofe alipofunga mlango wake, alikata daraja hili. Ndiyo maana Yohana anachukua jambo hili kwa uzito mkubwa hivyo.

Muktadha

Yohana ni "Mzee" sasa, huenda mtume pekee aliyesalia, akiandika mwishoni mwa karne ya kwanza. Makanisa yanakua katika mazingira magumu: shinikizo la nje kutoka kwa Warumi, migawanyiko ya ndani kutoka kwa walimu wa uongo. Mamlaka ya kitume yanakabiliwa na wenyeji wanaotaka kudhibiti makanisa yao. Diotrofe pengine ni kiongozi wa mahali fulani anayekataa hata barua ya Yohana mwenyewe. Katika ulimwengu bila kanuni zilizoandikwa za utawala wa kanisa, migogoro kama hii ilikuwa ya kawaida. Yohana hana jeshi, hana sheria, hana chochote isipokuwa mamlaka ya kweli na uwepo wa Kristo. Anaandika kwa wino na kalamu, akitumaini kuja ana kwa ana. Katika barua hii fupi kabisa katika Agano Jipya, tunaona jinsi Injili inavyoenea si kwa nguvu, bali kwa upendo, ukarimu, na uaminifu wa watu kama Gayo.

Tafakari

Ni kwa namna gani "kupenda kuwa wa kwanza" kunajitokeza kimya kimya katika maisha yangu ya kikanisa au kifamilia, na kunawazuia wengine namna gani?

Kama ukarimu wangu ni kipimo cha kama nimemwona Mungu, meza yangu na wakati wangu vinasema nini kuhusu jambo hili?