Danieli 4

Andiko

Nebukadneza, mfalme mkuu wa Babeli, anasimulia mwenyewe hadithi ya aibu yake: ndoto ya mti mkubwa uliokatwa, tafsiri nzito iliyotolewa na Danieli, na miaka saba aliyoishi kama mnyama shambani hadi alipoinua macho mbinguni. Sura nzima ni tangazo la umma, lililotolewa na mtawala mwenye nguvu zaidi duniani, kwamba kuna Mungu mmoja tu ambaye kweli anatawala. Ni ushuhuda wa mfalme aliyeanguka kutoka kileleni mwa kiburi hadi chini kabisa ya unyenyekevu, kisha kurudishwa.

Kiini

Mstari wa 17 unabeba uzito wa sura nzima: "Mungu aliye juu sana anatawala juu ya falme za watu na huwapa kwa kila mmoja apendaye kumweka juu yao, hata kwa watu wale wanyenyekevu sana." Hii si mafundisho ya kinadharia kuhusu enzi kuu ya Mungu; ni tamko la vita. Nebukadneza alifikiri Babeli ni ya kwake, mikono yake iliijenga, jina lake linaipamba. Mungu anamfundisha, kwa njia chungu, kwamba kila kitu alichokuwa nacho ni cha kukopeshwa. Ndiyo kiini cha imani ya kibiblia: hakuna anayemiliki chochote isipokuwa Yule aliye juu, na kutambua hilo ndio mwanzo wa akili timamu, si mwisho wake.

Uzi wa Pamoja

Mti mkubwa katikati ya dunia unaotoa kivuli kwa wanyama wote na makazi kwa ndege unarudi mahali pengine katika Maandiko, na si kwa bahati. Ezekieli 31 anamlinganisha Farao wa Misri na mwerezi mkubwa uliofika mbinguni, kisha ukaangushwa kwa sababu ya kiburi chake. Mfano huo huo. Yesu naye anachukua taswira ya mti wenye ndege matawini, lakini anaugeuza: katika Mathayo 13 ufalme wa Mungu ni mbegu ndogo ya haradali inayokua kuwa mti ambao ndege wanapata makazi. Tofauti ni ya kushtua. Miti ya wafalme wa kidunia hukatwa kwa sababu inajidai mbingu; mti wa ufalme wa Kristo unakua kutoka udogoni na hautakatwa kamwe. Ndipo tunapoona kwa nini mstari wa 3 wa Nebukadneza, "ufalme wake ni ufalme unaodumu milele," unapata utimilifu wake si Babeli, bali katika Yule ambaye Danieli 7 anamwita Mwana wa Adamu.

Kioo

Tunashawishika kudhani kwamba Nebukadneza ni mfano uliokithiri, mtu wa mbali na sisi. Lakini angalia tena mstari wa 30: "Je hii si Babeli kuu, ambayo nimeijenga kwa ajili ya makao yangu ya kifalme, kwa ajili ya utukufu wa enzi yangu?" Ondoa taji, badilisha Babeli na kazi yako, familia yako uliyoilea, huduma yako kanisani, akiba yako ya benki, mwili wako uliouchunga. Sauti hiyo hiyo inaishi ndani yetu, ikijificha nyuma ya shukrani za wongofu. Danieli anampa Nebukadneza ushauri wa kushangaza katika mstari wa 27: acha dhambi kwa kutenda haki, onyesha huruma kwa walioonewa. Toba katika Danieli ni kitu kinachoonekana, si hisia tu. Swali ni: unapoangalia kile ulichojenga, unamshukuru nani hasa?

Mhusika Mkuu

Nebukadneza ni mtu wa kushangaza katika Biblia. Ni mtawala aliyeharibu Yerusalemu, aliyechoma hekalu, aliyewapeleka watu wa Mungu uhamishoni. Na bado sura hii yote ni ushuhuda wake wa kibinafsi, ulioandikwa kwa nafsi ya kwanza, akitangaza utukufu wa Mungu wa Israeli kwa mataifa yote. Safari yake ya kiroho katika kitabu cha Danieli ni ya polepole: katika sura ya 2 anakiri Mungu wa Danieli ni Mungu wa miungu, katika sura ya 3 anamsifu Mungu wa Shadraka, lakini bado hajaanguka mwenyewe. Hapa ndipo anavunjika kabisa. Mstari wa 34 ni wa kushangaza: "niliinua macho yangu kuelekea mbinguni, utimamu wa akili nilirudishiwa." Akili timamu inarudi si kwa dawa, bali kwa kuinua macho. Kiburi ni aina ya wazimu; unyenyekevu ni akili.

Wasikilizaji wa Kwanza

Kumbuka nani anasoma hii kwa mara ya kwanza: Wayahudi uhamishoni Babeli, au warudi wachache waliorejea Yerusalemu, wakiishi chini ya kivuli cha milki kubwa. Kwao, kusoma tangazo la Nebukadneza mwenyewe kwamba Mungu wa Israeli anatawala juu ya falme zote ni faraja isiyoelezeka. Ilionekana kwamba Babeli ilishinda, kwamba Yahwe alishindwa siku ile hekalu lilipochomwa. Sura hii inasema: hapana, mfalme aliyewashinda alilazimika mwenyewe kupiga magoti. Milki inayoonekana kutoshindika ilishushwa kwa neno moja kutoka mbinguni. Hii ndiyo maana yake kuwa "watu wa Mungu" wakati unaishi chini ya dola geni; usiogope taji, ogopa Yule anayeweka na kuondoa taji.

Swali

Kwa nini Mungu anamrudishia Nebukadneza ufalme wake baada ya yote aliyofanya? Aliharibu hekalu la Mungu, akauwa watu wa Mungu, na tuzo yake ni kurudi kwenye kiti cha enzi na "ukuu zaidi" (mstari wa 36). Hii inakera. Ikiwa Mungu anatawala kweli, kwa nini haondoi wadhalimu badala ya kuwarekebisha? Andiko halijibu swali hili moja kwa moja. Linachotuambia ni kwamba lengo la Mungu si adhabu bali ukiri: "mpaka pale utakapokiri kwamba Mungu Aliye Juu anatawala." Rehema ya Mungu kwa Nebukadneza inashtua kama rehema yake kwa Ninawi katika Yona, na kama rehema yake kwetu. Labda ndipo tunapaswa kukaa kimya, si kwa sababu hatuna maswali, bali kwa sababu tumeshakiri sisi wenyewe kuwa tunahitaji rehema ile ile isiyostahiliwa.

Tafakari

Ni "Babeli" ipi katika maisha yangu ninayoipenda kuiangalia kutoka darini nikisema, "Hii nimeijenga mimi"?

*Nebukadneza alihitaji miaka saba sh