Waraka wa Yakobo 2:14

Andiko

Yakobo anauliza swali kali, si kwa maadui wa kanisa bali kwa "ndugu zangu": kama mtu anadai kuwa na imani lakini maisha yake hayaonyeshi lolote, faida yake ni nini? Halafu anaongeza swali la pili, ambalo ndilo linalouma: "Je, imani hiyo yaweza kumwokoa?" Hasemi kwamba mtu huyo hana imani kabisa; anasema anayo imani ya kusemwa tu, imani ya mdomo. Na anauliza kama aina hiyo ya imani ina uwezo wowote wa kumshika mtu siku ya hukumu. Swali limeachwa wazi kama swali, si kama hukumu iliyotolewa, na hapo ndipo linapopata nguvu yake.

Kiini

Yakobo hapigi vita imani; anapiga vita imani bandia. Katika Kiyunani neno analotumia hapa lina kibainishi: "imani hiyo", yaani ile imani iliyoelezwa katika mstari uliopita, imani ya maneno matupu. Hoja yake si kwamba matendo yanaongezwa juu ya imani kama nyongeza ya malipo, bali kwamba imani halisi ina uhai, na uhai daima unaonekana. Ndiyo maana mstari wa 26 unamalizia kwa taswira ya mwili: "kama vile mwili usipokuwa na roho umekufa." Maiti bado ina umbo la mtu. Ina uso unaojulikana. Lakini haifanyi kitu. Hilo ndilo tishio: si ukafiri wa wazi, bali dini iliyo na umbo sahihi lakini isiyopumua. Mungu hapokei umbo; anapokea maisha aliyoyazaa yeye mwenyewe.

Uzi Unaopita

Tangu Torati, Mungu amekuwa akiunganisha kumjua yeye na kumtendea jirani haki. Manabii walikataa sadaka za watu waliowakandamiza maskini, si kwa sababu sadaka ni mbaya, bali kwa sababu ibada iliyotenganishwa na huruma ni uongo mbele zake. Yakobo anasimama katika mstari huohuo, na anaunganisha moja kwa moja na Yesu: mstari wa 8 unanukuu "Utampenda jirani yako kama wewe mwenyewe," amri ile ile Yesu aliyoiweka pamoja na kumpenda Mungu kama kiini cha sheria yote. Kristo hakufa ili tupate imani inayokaa kichwani; alikufa ili azae watu wapya wenye mikono inayofanya kazi. Neema haiishii kwenye msamaha; inaendelea hadi kwenye mabadiliko. Injili inayoacha mtu vile vile alivyokuwa si injili ya Yakobo wala ya Paulo.

Kioo

Ni rahisi kujua jibu sahihi la kila swali la kikundi cha Biblia na bado kupita kando ya jirani anayehangaika. Yakobo anakuchoma pale unapoumia zaidi: mstari wa 16 unazungumzia mtu anayesema "Nendeni kwa amani, mkaote moto na mle vizuri" bila kutoa chochote. Hii ni sala ya kumwondoa mtu mbele yako kwa heshima. Tunafanya hivyo kwa ujumbe wa WhatsApp: "Nitakuombea," halafu tunaendelea. Tunafanya hivyo kwa jamaa aliyefiwa, kwa mfanyakazi mwenzetu aliyepunguzwa mshahara, kwa kijana wa kanisa aliyeacha kuja. Hofu yetu ni kwamba kusaidia kutatugharimu muda, pesa, au utulivu wa ratiba yetu. Leo, kabla ya jua kutua: mtafute mtu mmoja uliyemwambia "nitakuombea" mwezi huu, mpigie simu, na muulize hasa anahitaji nini wiki hii.

Swali

Swali gumu ni hili: je, Yakobo anapingana na Paulo? Paulo anasema mtu huhesabiwa haki kwa imani pasipo matendo ya sheria; Yakobo anasema waziwazi katika mstari wa 24 "kwa matendo mtu huhesabiwa haki, na si kwa imani tu." Hata mfano ni uleule, Abrahamu. Wengi hujaribu kumaliza mvutano huu haraka, lakini si vizuri kuuficha. Paulo anapambana na mtu anayetaka kujipatia haki kwa kutahiriwa na kushika sheria; Yakobo anapambana na mtu anayetaka kujiondolea wajibu kwa kudai imani. Wanaposema "matendo" hawamaanishi kitu kimoja, na wanaposema "imani" pia hapana. Lakini mvutano hauondoki kabisa, na labda haupaswi kuondoka. Maandiko yanatushika kutoka pande mbili ili tusianguke upande wowote: wala kujitegemea, wala kujidanganya.

Muktadha

Yakobo anaandika kwa jumuiya za Wayahudi waliomwamini Yesu, waliotawanyika, wengi wao maskini na wanyonge. Sura hii inaanza na tukio halisi la mkutano wa kanisa: mtu mwenye pete za dhahabu anaingia, na mtu mwenye "mavazi machafu" anaingia, na wote wanajua nani atapewa kiti. Katika ulimwengu wa Kirumi, ulinzi na maisha yalipatikana kwa kujipendekeza kwa tajiri. Kumheshimu tajiri haikuwa dhambi tu, ilikuwa mkakati wa kunusurika. Ndiyo maana Yakobo anakumbusha katika mstari wa 6 kwamba ni matajiri "wanaowaburuta mahakamani." Kanisa lilikuwa likiiga mfumo wa jamii uliokuwa ukiliponda. Swali la mstari wa 14 linakuja baada ya hapo, si kama nadharia, bali kama hesabu ya vitendo vya kila Jumapili.

Maandiko Yanayoitikiana

Mwangwi wa kwanza ni Yesu mwenyewe katika Mahubiri ya Mlimani, mwishoni, anapoonya kwamba si kila anayesema "Bwana, Bwana" ataingia ufalmeni, bali yule anayefanya mapenzi ya Baba. Yakobo, ndugu wa Bwana, anaonekana kuwa alilisikia hilo na kuliishi; muundo wa hoja ni uleule, kukiri kwa mdomo kunapimwa kwa maisha. Mwangwi wa pili ni Warumi 4, ambapo Paulo ananukuu andiko lilelile Yakobo analonukuu katika mstari wa 23: "Abrahamu alimwamini Mungu, na akahesabiwa kuwa ni mwenye haki." Wawili hao wanachimba kisima kimoja na kutoa maji tofauti. Paulo anaangalia siku Abrahamu alipoamini ahadi; Yakobo anaangalia miaka mingi baadaye, mlimani na Isaka. Imani ile ile, iliyothibitishwa na wakati. Maandiko yanapoitikiana hivi, hayapingani; yanatuzunguka.

Tafakari

Kama mtu angehukumu imani yangu kwa kalenda yangu na matumizi yangu ya mwezi uliopita, angesema ni hai au imekufa?

Ni nani ninayemjua ambaye nimekuwa nikimtakia mema kwa maneno, huku nikiepuka kumsaidia kwa gharama halisi?