Yohana 15

Maandiko

Katika chumba cha juu, saa chache tu kabla ya kukamatwa kwake, Yesu anasema jambo la kushtua: "Mimi ni mzabibu wa huu kweli, na baba yangu ni mkulima wa mzabibu." Kutoka hapo anaeleza kwamba matawi hayawezi kuzaa yenyewe, kwamba wanafunzi wake wanapaswa kudumu ndani yake, na kwamba upendo wake kwao ndio kipimo cha upendo wao kwa mwenzao. Sehemu ya pili ya sura inabadilisha hewa: ulimwengu utawachukia, kama ulivyomchukia yeye kwanza, lakini Mfariji atakuja na kumshuhudia.

Kiini

Msemo mkali wa sura hii uko katikati: "pasipo mimi hamuwezi kufanya jambo lolote." Hii si lugha ya kutia moyo; ni uchunguzi wa hali yetu halisi. Tawi lililokatwa linaonekana lile lile kwa saa kadhaa; majani yake yangali mabichi. Kifo chake huchelewa kuonekana. Vivyo hivyo maisha ya kiroho yanayojitegemea. Yesu hasemi kwamba tunahitaji msaada wake, anasema kwamba uzima wetu wote ni wake unaotiririka kwetu. Na kabla mtu awaze kwamba hii ni mzigo, anaongeza: "Ninyi tayari mmekuwa safi kwa sababu ya ujumbe ambao nimekwisha waambia." Utakaso hautoki kwa kuzaa; kuzaa hutoka kwa utakaso ambao neno lake limekwisha kuleta. Neema kwanza, matunda baadaye.

Uzi Mmoja Unaopita Katika Maandiko

Mzabibu haukuwa picha mpya kwa masikio ya Kiyahudi. Isaya 5 unaeleza mzabibu ambao Mungu aliupanda kwa uangalifu, akaungojea kuzaa zabibu nzuri, na ukazaa zabibu chungu; mzabibu huo ni Israeli. Yesu anachukua picha hiyo iliyojaa maumivu na kusema: mzabibu wa kweli ni mimi. Yeye ndiye Israeli anayefanikiwa pale Israeli ilipoanguka, mwana mtiifu anayeshika amri za Baba yake, "kama nilivyo shika amri za baba yangu." Hapa ndipo mpango wa wokovu unafunguka: hatuitwi kujaribu tena kuwa mzabibu bora zaidi kuliko waliotangulia. Tunaitwa kuunganishwa na yeye aliyekwisha zaa matunda yote yanayotakiwa. Wokovu si kuboresha juhudi zetu; ni kupandikizwa katika maisha ya mwingine.

Kioo

Sura hii inagusa kitu ambacho wengi wetu tunakificha vizuri: hofu ya kutokuwa na thamani bila mafanikio. Unatumikia kanisa, unalea watoto, unafundisha darasa, unakaa masaa ya ziada kazini, na chini ya yote hayo kuna sauti inayosema kwamba usipozaa hutakuwa na thamani. Yesu hakatai kuwa matunda ni muhimu; anasema Baba anatukuzwa katika matunda mengi. Lakini anabadilisha mzizi: "Hamkunichagua mimi, bali mimi niliwachagua ninyi." Utambulisho wako haukujengwa kwa mkono wako. Na kwa yule anayeogopa upendo wa Mungu ni wa masharti, Yesu anaita watumwa wake marafiki, na anawafunulia kila kitu alichosikia kwa Baba.

Leo, kabla ya kulala, sema kwa sauti mstari huu ukiuelekeza kwako mwenyewe: "Hamkunichagua mimi, bali mimi niliwachagua ninyi." Sema mara tatu, polepole, na kimya baada yake.

Mhusika Mkuu

Yesu wa sura hii yuko karibu kufa, na anajua. Hilo hufanya maneno yake yawe ya kushangaza. Hasemi juu ya hofu yake bali juu ya furaha: "ili kwamba furaha yangu iwe ndani yenu." Hajitenga na wanafunzi wake ambao atawaacha; anawaingiza kwenye undani mkubwa zaidi, akiwaita marafiki na kuwaonyesha kilele cha upendo, "kwamba ayatoe maisha yake kwa ajiliya rafiki zake." Kisha, badala ya kuwahakikishia maisha rahisi, anawaandaa kwa chuki. Huyu ni Mchungaji anayesema ukweli hata usiku wa mwisho. Upendo wake si laini kwa maana ya kuepuka maumivu; ni upendo unaotoa uzima na wakati huo huo unaonya kuhusu gharama.

Muktadha

Tuko usiku wa Pasaka, mahali fulani kati ya chumba cha mlo na bustani ya Gethsemane. Yuda ameondoka. Petro amekwisha ambiwa kwamba atamkana. Wanafunzi ni wanaume kutoka Galilaya walioacha kazi na familia kwa ajili ya rabi ambaye sasa anazungumza kama anayeondoka. Katika ulimwengu wao, uhusiano wa mwalimu na mwanafunzi ulikuwa wa daraja kali; mwanafunzi alitumikia, hakuulizwa maoni. Kwa hiyo maneno "Siwaiti watumwa" yalikuwa uvunjaji wa kanuni za jamii. Zaidi ya hayo, kuachana na jumuiya ya sinagogi kulimaanisha kupoteza ulinzi wa kijamii na kiuchumi. Onyo la chuki ya ulimwengu haikuwa nadharia; lilikuwa utabiri wa kupoteza kila kitu.

Maandiko Yanayoitikia

Yesu mwenyewe anataja Maandiko: "Wananichukia mimi bila sababu," maneno kutoka Zaburi za mtu mwenye haki anayeteswa bila hatia. Kwa kunukuu hivyo, anaweka mateso yake katika mkondo mrefu wa manabii na wenye haki waliokataliwa, na anasema kwamba chuki anayoipata haina msingi wa kimaadili; ni chuki ya nuru inayochukiwa. Hii inaunganisha sura hii na Isaya 5 tuliyoiona: Mungu anaupanda mzabibu, na wapangaji wanaugeuza kuwa mahali pa kumkataa. Lakini tofauti ni kubwa. Katika Isaya, mzabibu unaachwa uharibike. Hapa, mzabibu wa kweli anakufa na kuinuka, na matawi yaliyokauka yanapata nafasi ya kupandikizwa tena.

Maswali ya Kutafakari

Ni jambo gani maishani mwako sasa unalifanya kwa nguvu zako mwenyewe, ambalo Yesu ataliita "tawi lililokatwa" hata kama bado linaonekana kijani?

Ikiwa Yesu anakuita rafiki, si mtumwa, ni jambo gani unaliomba au unalisema kwa Mungu kwa woga ambalo urafiki huo unakupa uhuru wa kulisema wazi?