Luka 22:20

Maandiko Yenyewe

Baada ya chakula cha usiku, Yesu anainua kikombe kwa mara ya pili na kukigeuza kuwa tangazo: "Kikombe hiki ni agano jipya katika damu yangu, ambayo imemwagika kwa ajili yenu." Si maelezo juu ya divai, bali juu yake mwenyewe. Anasema kuwa kile kitakachotokea kesho asubuhi, damu yake ikimwagika nje ya mji, si ajali ya kisiasa wala kushindwa kwa mwalimu aliyekosea hesabu, bali ndiyo msingi wa uhusiano mpya kati ya Mungu na watu wake. Na anasema hivyo akiwa amezungukwa na wanafunzi ambao, ndani ya saa chache, mmoja atamsaliti, mwingine atamkana, na wengine watakimbia. Kikombe kinatolewa kabla ya hao watu kujithibitisha, si baada yake.

Kiini cha Jambo

Neno "agano" halimaanishi makubaliano kati ya watu wawili walio sawa. Katika Maandiko, agano ni Mungu anayejifunga mwenyewe kwa ahadi, akiweka jina lake rehani. Kwenye Sinai agano lilitiwa muhuri kwa damu ya wanyama iliyonyunyizwa juu ya watu, na watu wakaahidi utii ambao hawakuweza kuutimiza hata siku arobaini. Hapa Yesu hanyunyizi damu ya mnyama; anatoa yake mwenyewe, na hapokei ahadi yoyote kutoka kwa wale walio mezani. Hili ndilo kiini: agano jipya halitegemei uaminifu wetu, bali uaminifu wa mmoja aliyeyeyusha haki na rehema ndani ya mwili wake. Hukumu haikufutwa, ilibebwa. Neema si kusamehewa kwa kupuuzwa kwa dhambi, bali kwa kulipiwa. Na maneno mawili yanayoshika yote, "kwa ajili yenu," yanamaanisha kuwa huu si wokovu wa jumla unaoelea hewani, bali ni wako, umeandikwa kwa damu, mezani pale ulipokaa.

Uzi Unaounganisha

Yeremia aliahidi siku ambayo Mungu angeweka sheria yake ndani ya mioyo badala ya mbao za mawe, na kusema hatakumbuka tena dhambi za watu wake. Kwa karne nyingi ahadi hiyo ilikaa kama deni ambalo halijalipwa. Sasa, katika chumba cha ghorofani, Yesu anashika kikombe na kutamka kwamba deni linalipwa usiku huu. Lakini uzi unarudi nyuma zaidi: Pasaka yenyewe, ambapo damu ya mwana-kondoo kwenye miimo ya milango iliwatenga Israeli na hukumu iliyopita Misri. Luka tayari ametuandaa: "Siku ya mikate isiyotiwa chachu ikafika, ambapo kondoo wa Pasaka lazima atolewe." Mwana-kondoo yupo mezani, lakini si yule aliyechinjwa hekaluni. Ukombozi kutoka Misri ulikuwa kivuli; ukombozi kutoka dhambi na mauti ndio mwili wake. Ufalme unaoahidiwa mstari wa kumi na nane unaanzia hapa, kwenye damu, si kwenye ushindi wa kijeshi.

Kioo

Kuna mahali ndani yetu panapositasita kuamini kuwa tumekubaliwa bila kwanza kujithibitisha. Unamfundisha mwanao, unamhudumia mgonjwa nyumbani, unajitahidi kazini na kanisani, na kwa siri unahesabu: labda sasa nastahili zaidi. Kisha unakosea, unakasirika mbele ya familia, unafanya uamuzi wa fedha unaokuaibisha, na hesabu inaanguka. Mstari huu unavunja mashine hiyo. Yesu alitoa kikombe kwa Yuda aliyekuwa mezani na kwa Petro aliyekuwa karibu kukana, kabla ya yeyote kati yao kujua atakavyoanguka. Damu haikumwagika kwa ajili ya toleo lako bora, bali kwa ajili yako wewe ulivyo usiku huu. Leo, chukua dakika tano: taja kwa sauti dhambi moja unayoiogopa zaidi kuikiri, kisha sema juu yake maneno ya Yesu, "imemwagika kwa ajili yenu," na uache hapo.

Mazingira

Ni usiku wa Pasaka, Yerusalemu umefurika mahujaji, na hewa imejaa kumbukumbu ya ukombozi kutoka Misri pamoja na matumaini ya ukombozi mwingine kutoka Rumi. Viongozi wa dini wanatafuta njia ya kumuua Yesu, lakini "waliwaogopa watu," hivyo wanahitaji usaliti wa gizani. Meza ya Pasaka ilikuwa na utaratibu uliojulikana: vikombe kadhaa, mkate usiotiwa chachu, na mkuu wa nyumba akieleza maana ya kila kitu kwa kurejea Kutoka. Hapo ndipo Yesu anavunja utaratibu. Badala ya kueleza matendo ya Mungu zamani, anajiweka mwenyewe katikati ya maelezo. Kwa Myahudi aliyekaa pale, hii ilikuwa ni kitu cha kutisha: mwalimu anayeshika nafasi ya mwana-kondoo. Na chumba hicho kilikuwa cha kuazima, kilichopangwa kwa siri, kwa sababu nje ya mlango mipango ya mauti ilikuwa tayari imeiva.

Mhusika Mkuu

Yesu hapa si mwathirika anayesubiri kukamatwa; ni mtu anayeongoza mazishi yake mwenyewe. Alituma Petro na Yohana kuandaa, alisema "Nina shauku kubwa ya kula sikukuu hii ya Pasaka na ninyi kabla ya kuteswa kwangu," na sasa anaeleza mapema maana ya damu ambayo bado haijamwagika. Hii ni hiari, si kusalimu amri. Lakini usipuuze shauku hiyo. Neno linabeba hamu ya moyo, si wajibu tu. Mtu anayejua kuwa mezani kuna msaliti bado anataka kula na hao hao. Ndani ya masaa machache atasema "niondolee kikombe hiki," na tunajua kuwa utulivu wake sasa hautokani na kutojali bali na utii uliogharimu jasho kama matone ya damu. Huyu ndiye Mungu tunayemjua: anayeshika kikombe cha hukumu ili tusikinywe sisi.

Wasikilizaji wa Kwanza

Luka aliandika kwa makanisa ambayo tayari yalikuwa yakikutana kuumega mkate, mengi yakiwa na Wayunani waliozoea karamu za miungu na madhabahu za damu za aina nyingine. Kwao, neno "agano" lilisikika kama kuingizwa katika familia ambayo hapo awali walikuwa nje yake kabisa. Waliposikia "kwa ajili yenu," hawakuisikia kama mafundisho bali kama hati ya kuwakaribisha wageni mezani ya Mungu wa Israeli. Wengine kati yao walikuwa wamekana imani wakati wa mateso, kama Petro, na walirudi mezani wakitetemeka. Walihitaji kusikia kwamba kikombe kilitolewa mezani ambapo usaliti ulikuwa umekaa. Kwa kila mtu aliyewahi kuhisi kuwa amevunja kitu kisichoweza kutengenezwa, mstari huu ni mlango unaofunguliwa kwa damu ya mwingine.

Maswali ya Kutafakari

Unaposhiriki meza ya Bwana, unakuja kama mtu anayethibitisha kuwa anastahili, au kama mtu anayepokea kile alichopewa kabla hajastahili?

Ni jambo gani maishani mwako unalolishikilia kama "lisilosameheka," na nini kingebadilika kama ungeliweka chini ya maneno "imemwagika kwa ajili yenu"?