Mwanzo 31

Maandiko Yenyewe

Baada ya miaka ishirini ya kazi chini ya Labani, Yakobo anagundua kwamba uso wa mkwewe umebadilika na wana wa Labani wananung'unika kuhusu utajiri wake. Mungu anamwamuru arudi nyumbani, na Yakobo anaondoka kwa siri pamoja na wake zake, watoto na mifugo, huku Raheli akiiba miungu ya nyumbani ya baba yake. Labani anawafuata kwa hasira, lakini Mungu anamwonya usiku katika ndoto; mzozo mkali unaishia si kwa mapigano bali kwa rundo la mawe, agano na chakula cha pamoja mlimani.

Kiini

Mstari wa 12 ni ufunguo wa sura nzima: "kwani nimeona kila jambo Labani analokutendea." Na tena katika mstari wa 42: "Mungu ameliona teso langu na jinsi nilivyofanya kazi kwa bidii." Huyu ni Mungu anayeona kazi ya mtu anayenyanyaswa, ambaye ujira wake unabadilishwa mara kumi na mtu asiye na aibu. Lakini angalia kwa makini: Yakobo si mtu safi. Yeye mwenyewe ni mdanganyifu aliyemwibia kaka yake baraka, na hapa anamdanganya Labani kwa kuondoka kimyakimya. Mungu hamlindi kwa sababu anastahili, bali kwa sababu alitoa ahadi Betheli. Hii ndiyo neema katika umbo lake gumu: uaminifu wa Mungu kwa agano lake haujengwi juu ya ubora wa mwanadamu, bali juu ya neno lake mwenyewe. "Nami nitakuwa nawe" (mstari 3) ni sentensi inayobeba kila kitu kingine.

Uzi Unaopita Katikati

Muundo wa sura hii ni muundo wa Kutoka kabla ya Kutoka kutokea. Mtu wa Mungu anafanyishwa kazi kwa miaka mingi na bwana anayembadilishia masharti; Mungu anaona mateso; anaamuru kuondoka; watu wanatoka wakiwa na mali nyingi; mfuatiliaji anawakimbiza; Mungu anaingilia kati na kumzuia. Kila kitu kinachotokea kwa Israeli huko Misri kinaonekana hapa kwa kiwango cha familia moja. Israeli anaitwa kutoka utumwani kabla hata jina Israeli halijatolewa kikamilifu.

Kuna pia mwangwi wa Kristo, si kwa mfano wa kulazimisha bali kwa mtindo wa mchungaji. Yakobo anasema: "Kilichoraruliwa na hayawani sikukuletea. Badala yake, nilichukua upotevu huo." Mchungaji anayebeba hasara mwenyewe badala ya kuihamishia mwingine, anayekesha usiku baridi bila usingizi, anagusa kitu ambacho Yesu atakisema waziwazi katika Yohana 10 kuhusu mchungaji mwema anayeutoa uhai wake kwa ajili ya kondoo.

Kioo

Labani anaishi ndani ya mifumo yetu mingi. Yupo mahali pa kazi ambapo malengo yanabadilishwa kila robo mwaka ili bonasi isilipwe. Yupo katika familia ambapo baba anaposhikilia urithi kama hatamu ya kuwadhibiti watoto wazima. Raheli na Lea wanasema kwa uchungu wa kweli: "Je hatutendei kama wageni? Kwa maana ametuuza." Wanawake wawili wanagundua kwamba katika nyumba ya baba yao walikuwa mali, si binti.

Swali linalorudi kwako ni hili: unapofanya kazi kwa uaminifu na mtu anavuna faida yako, unategemea nini? Yakobo aliteseka miaka ishirini kabla hajaona hukumu yoyote. Aliuza usingizi wake kwa joto la mchana na baridi ya usiku. Mungu hakumwokoa kutoka kwenye kazi ngumu; alimlinda ndani yake. Hiyo si ahadi ndogo, wala si ahadi rahisi kumeza.

Swali Gumu

Raheli anaiba terafimu, miungu ya nyumbani, na kuidanganya baba yake akikaa juu yake. Mungu hasemi neno lolote la kulaani. Yakobo, bila kujua, anatamka: "Yeyote aliyeiiba miungu yako hataendelea kuishi." Msomaji anayeijua hadithi mbele anajua Raheli atakufa akizaa Benyamini.

Hii inatuacha bila majibu safi. Familia inayobeba agano la Mungu bado inabeba sanamu za Padani Aramu ndani ya mizigo yake. Mungu anafanya kazi ndani ya nyumba ambayo bado haijasafishwa, na hii ni faraja na tishio kwa wakati mmoja. Faraja, kwa sababu hakuna anayesubiri hadi awe safi ndipo Mungu amtumie. Tishio, kwa sababu maneno tunayoyatamka kwa haraka juu ya wengine yanaweza kurudi kwetu tukiwa hatujui kile kilichofichwa hemani mwetu.

Mwangwi wa Maandiko Mengine

Rundo la mawe la Galedi ni la kufurahisha kwa sababu si ishara ya urafiki. Mispa mara nyingi hutumika kama baraka ya kuagana kanisani, lakini maana yake asilia ni tofauti kabisa: "Yahwe na atuangalie mimi nawe, tunapokuwa hatuonani" ni kauli ya watu wawili wasioaminiana. Ni mpaka, si daraja. Linganisha na nguzo ya Betheli katika Mwanzo 28, ambapo Yakobo alimimina mafuta baada ya Mungu kumpa ahadi bila masharti. Nguzo moja inashuhudia agano la neema kutoka juu; nyingine inashuhudia mkataba wa tahadhari kati ya wanadamu wawili wenye hofu. Maandiko yanaziweka pamoja bila kuchanganya: Mungu anafunga maagano ambayo wanadamu wangependa yawe na walinzi.

Undani Mmoja

Katika mstari wa 53 Labani anaapa kwa "Mungu wa Ibrahimu, na mungu wa Nahori, miungu ya baba zao." Ni kauli ya kidini iliyoachwa wazi, dini ya kila mtu na mungu wake. Yakobo hakubali fomula hiyo. Anaapa kwa "Hofu ya Isaka," neno la Kiebrania pachad, yaani utisho au heshima inayotetemesha. Halitaji majina mengine. Kwa mara ya kwanza katika maisha yake tunamwona Yakobo akiweka mstari: si miungu mingi, si mungu wa Nahori, bali yule aliyeongea na baba yake na kumshika yeye njiani. Sadaka anayotoa mlimani ni yake, si ya pamoja. Imani ya kweli daima inakuja na kukataa kitu.

Maswali ya Kutafakari

Ni wapi maishani mwako umekuwa ukisubiri Mungu akuondoe kwenye hali ngumu, wakati ahadi aliyoitoa ni "nitakuwa nawe" ndani yake?

Ni sanamu gani unayoketi juu yake, ukiiendeleza safari na Mungu huku ukiibeba kimyakimya?