Mwanzo 2:10

Maandiko

Katikati ya bustani iliyopandwa na Mungu mwenyewe, kuna sauti ya maji. "Mto ukatoka nje ya Edeni kuitia maji bustani. Na kutoka pale ukagawanyika na kuwa mito minne." Mstari mmoja tu, mfupi, karibu wa kijiografia: chemchemi moja inatiririka kutoka mahali pa uwepo wa Mungu, inainywesha bustani, kisha inatoka nje na kupasuka kuwa mito minne inayoenea kuelekea nchi nne za dunia inayojulikana. Maji hayakomei pale yalipoanzia. Yanaondoka. Yanasafiri. Yanaibeba baraka ya Edeni kuelekea Havila, Kushi, Ashuru na mbali zaidi.

Kiini

Simama kwa dakika moja na usikilize. Mtu mpya ameumbwa kutoka mavumbi, bado ananusa harufu ya udongo mikononi mwake. Mbele yake, miti ya kila aina. Na chini ya miti, mto. Hakuna anayechimba kisima hapa. Hakuna mtu anayebeba ndoo. Maji yanakuja yenyewe, yanatoka mahali ambapo Mungu yupo, yanamwagika juu ya mizizi bila kuombwa. Hii ndiyo picha ya kwanza kabisa ya neema katika Biblia: uhai unaokuja kwa mtiririko, si kwa malipo. Kumbuka mstari wa tano: "hapakuwa na mtu wa kulima ardhi." Mungu aliandaa maji kabla ya kuandaa mfanyakazi. Bustani haikutegemea bidii ya Adamu; Adamu alipokea bustani iliyokuwa tayari inanyweshwa. Kazi yake ya "kuilima na kuitunza" ilikuwa jibu la zawadi, si bei yake.

Uzi Unaopita

Mito minne haibaki ndani ya ukuta wa bustani. Inatoka. Inaelekea kwenye nchi za dhahabu na za mataifa, nchi ambazo baadaye katika Biblia zitakuwa nchi za himaya kubwa na za uhamisho. Hilo si ajali ya kijiografia; ni unabii uliofichwa katika ramani. Baraka ya Mungu haikuundwa kukaa ndani ya eneo dogo takatifu. Imekusudiwa kusambaa. Uzi huu unanyoosha hadi mwisho kabisa wa Biblia, ambapo Yohana anaona tena mto wa maji ya uzima ukitoka kwenye kiti cha enzi, na miti ikizaa matunda kwa ajili ya kuponya mataifa. Na katikati ya uzi huo kuna Yesu akisimama katika sikukuu akipaza sauti kwamba mtu akija kwake, mito ya maji yaliyo hai itatiririka kutoka ndani yake. Chemchemi ile ile. Mwelekeo ule ule: kutoka ndani kwenda nje.

Kioo

Wewe unaishi kana kwamba maji yanaisha. Ndiyo maana unahesabu: saa zako, pesa zako, nguvu zako kwa watoto wako baada ya kazi, uvumilivu wako kwa mzazi mgonjwa. Unalinda kidimbwi chako kidogo kwa sababu unaogopa kwamba ukitoa, hutabaki na kitu. Mstari huu unakugusa pale. Mto haukuanzia ndani ya bustani; ulitoka nje ya Edeni, kutoka chanzo kisichokuwa mali ya Adamu. Maisha yako hayanyweshwi na kisima chako mwenyewe. Na maji yaliyokusudiwa kuzuiliwa huwa madimbwi yaliyooza; maji yanayotiririka hubaki safi. Leo, fanya jambo moja: chagua mtu mmoja ambaye amekuwa akikuomba kitu chako, dakika zako, msamaha wako, msaada wako, na mtumie ujumbe mfupi sasa hivi ukisema utampa kile anachoomba, ukiweka siku na saa.

Mwangwi wa Maandiko

Maandiko yanaendelea kusikiliza sauti ya mto huu. Nabii Ezekieli anaona maji yakitoka chini ya kizingiti cha hekalu, yakiwa ya vifundoni, kisha magotini, kisha mto usiovukika, na kila kiumbe kinachoguswa nayo kinaishi. Picha ni ile ile ya Edeni iliyorudishwa: uwepo wa Mungu kama chanzo, na dunia kavu ikipokea. Mwisho wa Biblia, Ufunuo unafunga mduara kwa mto wa maji ya uzima na mti wa uzima, ule ule ambao hapa "ulikuwa katikati ya bustani." Kati ya mstari huu wa Mwanzo na ule wa mwisho wa Ufunuo kuna hadithi nzima ya kiu ya mwanadamu: watu wanaochimba visima vyao wenyewe, visivyoshika maji, wakati chemchemi hai ikiendelea kutiririka.

Mhusika Mkuu

Mhusika mkuu hapa si Adamu; ni Mungu anayejionyesha kwa namna ya ajabu. Sura hii inamwonyesha akipiga magoti kwenye udongo, akipuliza puani mwa mtu, akipanda miti, na sasa akielekeza maji. Yeye ni Mungu wa mikono michafu, mtunza bustani zaidi kuliko mhandisi wa mbali. Na tabia yake inasomeka katika mwelekeo wa maji: anatoa kwa wingi, kabla ya kuombwa, zaidi ya inavyohitajika. Bustani ingetosheka na mto mmoja; badala yake maji yanazidi na kuvuka mipaka kuelekea mataifa manne. Ukarimu wa Mungu si wa kupimwa; ni wa kufurika. Ndiyo maana katazo la mstari wa kumi na saba linashangaza zaidi: linatolewa na Mungu ambaye tayari amempa mwanadamu kila kitu kwa uhuru.

Swali

Lakini mito ile ipo wapi leo? Frati na Hidekeli bado yanatiririka; Pishoni na Gihoni hakuna anayejua. Ramani imechanika. Na hilo linauliza swali gumu: je, Edeni ilipotea kabisa, au tunaishi juu ya mabaki yake tusiyoyatambua? Maandiko hayajibu. Hayatupi anwani ya bustani wala mwelekeo wa kurudi; yanaweka tu kerubi na upanga wa moto na kuendelea mbele. Pengine ndiyo rehema: tusingeweza kurudi hata kama tungejua njia. Kinachobaki si ramani bali sauti, sauti ya maji yanayotiririka mahali fulani nyuma yetu na mbele yetu kwa wakati mmoja, ikituambia kwamba dunia hii ilikusudiwa kunyweshwa, na kwamba kiu tunayoibeba si kasoro bali ni kumbukumbu.

Tafakari

Ni wapi katika maisha yangu ninahifadhi kitu ambacho kilikusudiwa kutiririka kwenda kwa wengine, na ninaogopa nini nikikiachia?

Kama Mungu alinywesha bustani kabla Adamu hajafanya kazi yoyote, hiyo inabadilishaje jinsi ninavyoiona kazi yangu ya leo?