Yeremia 16:16

Maandiko

Bwana anatangaza jambo moja fupi na la kutisha: "Nitatuma wavuvi wengi-kwa hiyo watawavua watu." Baada ya wavuvi watakuja wawindaji, wengi pia, na hawataacha sehemu yoyote bila kupekuliwa: milima, vilima, hata nyufa za miamba ambako mtu hukimbilia akiwa amekata tamaa. Ni picha mbili za uwindaji zilizowekwa pamoja, ya kwanza ya wavu unaokokotwa majini na ya pili ya mguu unaofuatilia nyayo nchi kavu, na zote zinamhusu mtu mmoja: yule anayedhani amejificha. Mstari unaofuata unafunua kusudi lake: "macho yangu yapo juu ya njia zao zote; hawawezi kujificha mbele yangu." Hii si lugha ya mchungaji anayetafuta kondoo aliyepotea bali ya mamlaka inayokusanya waliokimbia ili wahukumiwe.

Kiini

Tunapenda kuhesabu kwamba Mungu anayejua yote ni faraja, na mara nyingi ndivyo ilivyo. Hapa ni tishio. Jicho lile lile linaloona kinachotendeka gizani ndilo linaloweka mtego kwenye kila njia ya kutorokea. Yeremia anatuambia kuwa katika hukumu Mungu si mtazamaji anayeruhusu historia ifanye kazi yake; yeye ndiye anayetuma, na majeshi ya Babeli yanayokuja ni wavu wake na mkuki wake. Hili ni gumu, lakini lina neema iliyofichika: kama mataifa yangekuwa yanatenda kwa nguvu zao peke yao, maangamizi yangekuwa ya mwisho. Kwa kuwa ni Bwana anayetuma, yeye pia anaweza kurudisha, na ndivyo alivyoahidi mistari miwili tu kabla: "nitawarudisha katika nchi niliyowapa baba zao." Mkono unaovua ndio mkono unaoweza kuponya.

Uzi Unaopita

Picha ya wavuvi haikubaki pale ilipoachwa. Karne sita baadaye, kando ya ziwa la Galilaya, mtu mmoja anawaambia wavuvi wawili kwamba atawafanya wavuvi wa watu, na maneno yanageuka mkono ndani ya glavu. Wavu uleule, kazi ileile ya kukusanya watu waliotawanyika, lakini sasa si kwa ajili ya kupelekwa uhamishoni bali kwa ajili ya kurudishwa nyumbani. Hii si allegoria tuliyolazimisha; ni mwendelezo wa ahadi iliyoko hapahapa katika Yeremia 16, kwamba Bwana atawakusanya kutoka nchi ya kaskazini na kuwarudisha. Kristo anakuja kama yule anayetafutwa akiwa amejificha, na kama yule anayetafuta. Jicho lisiloweza kudanganywa linabaki, lakini sasa linatazama kutoka kwenye uso wa mtu anayelia juu ya Yerusalemu.

Kioo

Kila mmoja wetu ana nyufa zake za miamba. Akaunti ya pili ambayo mwenzi wako hajui. Ule ujumbe uliofutwa kabla hajaingia chumbani. Hasira dhidi ya ndugu ambayo umeifunika kwa adabu ya kanisani kwa miaka kumi. Tunajificha si kwa sababu hatuamini Mungu, bali kwa sababu tunaamini kwa nusu: tunadhani kuna pembe ambayo macho yake hayafiki. Yeremia anasema hakuna. Na hilo ni habari njema tu kwa yule aliyechoka kukimbia. Mwindaji anayekufuata hadi kwenye mwamba si adui yako; ni yule anayekataa kukuacha ufe ukiwa umejificha. Leo, chukua dakika kumi ukiwa peke yako, taja kwa sauti mbele ya Mungu lile jambo moja ambalo hujamwambia mtu yeyote. Lisemee kwa maneno yako mwenyewe, bila kulipamba.

Wasikilizaji wa Kwanza

Waliosimama mbele ya Yeremia walikuwa wameona misafara ya wafungwa. Wafalme wa Ashuru walijigamba kwenye kuta zao za mawe kwamba waliwakamata maadui kama samaki kwenye wavu, na kwamba waliwawinda kama simba milimani. Lugha hii ilikuwa lugha ya himaya, propaganda iliyojulikana sokoni. Kwa hiyo Yeremia anapotumia wavuvi na wawindaji, wasikilizaji wake wanasikia sauti za Babeli, si sitiari tamu. Na wanajua pia milima anayoitaja: mapango ya Yuda, nyufa za miamba ambapo wakimbizi walijificha wakati wa uvamizi, wakila nini walichoweza. Kibaya zaidi, walikuwa wakiuliza kwa unyofu, "Uovu wetu ni uovu gani?" Hawakujiona kama wenye hatia. Hekalu lilikuwa limesimama. Sadaka ziliendelea. Hiyo ndiyo iliyofanya ujumbe uwe mkali.

Maandiko Mengine

Habakuki, aliyeishi karibu na wakati huohuo, analalamika kwa Mungu kwamba amewafanya watu kuwa kama samaki wa baharini wasio na mtawala, wanaovutwa kwa ndoana na wavu na mvamizi anayeabudu wavu wake. Habakuki anaona picha ileile ya Yeremia lakini anaikasirikia; anamwuliza Mungu jinsi gani anaweza kutumia taifa katili zaidi kuliko Yuda. Hilo linatusaidia kutoisoma Yeremia 16:16 kwa utulivu wa kidini usio na maumivu. Na kisha Yesu, kando ya ziwa, anachukua neno hilohilo na kulipindua: wavu sasa ni wa wokovu. Hakuna mojawapo inayofuta nyingine. Mungu anayevua kwa hukumu na Mungu anayevua kwa neema ni mmoja, na tofauti iko katika kile kinachotokea baada ya wavu kuvutwa pwani.

Swali Gumu

Mstari wa kumi na nane unasema Bwana atawalipa "mara mbili" uovu wao. Mara mbili? Si adhabu ya haki ingekuwa sawa na kosa? Wengine hujaribu kulainisha neno hilo kwa kusema linamaanisha "kikamilifu" badala ya "maradufu." Labda. Lakini hata tukikubali hivyo, maneno yanabaki mazito: kizazi hiki kinabeba mzigo wa dhambi za baba zao na zao wenyewe pamoja. Hakuna mahali hapa panapotupa hesabu nzuri inayofunga kila kitu. Tunachoweza kusema ni kwamba sauti ile ile inayotisha katika mstari wa kumi na sita ndiyo inayoahidi kurudisha katika mstari wa kumi na tano, na kwamba mwishowe mtu mmoja alibeba maradufu yasiyo yake. Zaidi ya hapo, tunakaa kimya.

Tafakari

Ni nyufa gani ya mwamba ambayo bado unajaribu kujificha ndani yake, na unadhani inakulinda dhidi ya nini hasa?

Ukisoma "hawawezi kujificha mbele yangu," moyo wako unaitikiaje kwanza: kwa hofu au kwa faraja, na kwa nini hasa hivyo?