Ayubu 2:10

Maandiko

Ayubu ameketi majivuni, mwili wote ukiwa majipu, akijikuna kwa kipande cha kigae, na mke wake, aliyezika watoto wale wale aliowazaa, anasimama mbele yake na kusema maneno mafupi yenye uchungu: "Umkufuru Mungu na ufe." Ni mwaliko wa kumaliza yote kwa mkupuo mmoja. Ayubu hakubali. Anamjibu kwamba anaongea kama mmoja wa wanawake wapumbavu, kisha anauliza swali ambalo ndilo kitovu cha kitabu chote: "Je sisi tupate mema toka kwa Mungu na tusipate mabaya?" Msimuliaji anafunga tukio kwa hukumu tulivu, karibu kama pumzi inayotolewa taratibu: katika mambo hayo yote, Ayubu hakutenda dhambi kwa midomo yake. Hakusema uongo kuhusu Mungu, wala kuhusu maumivu yake.

Kiini

Ayubu hasemi kwamba mabaya ni mema yaliyojificha. Hageuzi majipu kuwa baraka. Anakiri jambo zito zaidi: kwamba mkono uleule aliomtegemea kwa mema ndio unaoshikilia na haya mabaya, na kwamba hawezi kumpokea Mungu nusu nusu. Hii ndiyo imani iliyopimwa, siyo imani inayohesabu faida. Shetani alidai kuwa Ayubu anamcha Mungu kwa sababu inamlipa; jibu la Ayubu linavunja dai hilo bila kelele. Hapa tunaona kitu cha kutisha na cha kufariji kwa wakati mmoja: Mungu wa Biblia hajitetei kwa kutupa lawama mahali pengine. Ni mamlaka yake, na Ayubu anaishi ndani ya mamlaka hiyo bila kuielewa. Neema haionekani hapa kama suluhisho, bali kama uwezo wa kubaki, umeketi majivuni, bado ukiongea na Mungu badala ya kumwacha.

Uzi Unaoendelea

Kuna mstari unaopita kutoka kwenye majivu ya Ayubu hadi bustani ya Gethsemane. Pale pia kuna mtu aliyepigwa magoti, akiona wazi kile kinachokuja, akijua kwamba kikombe kinatoka mkononi mwa Baba na si mkononi mwa bahati. Ayubu anauliza swali; Yesu anasali ombi; wote wawili wanakataa kugeuza uso kutoka kwa Mungu hata pale Mungu anapoonekana kama chanzo cha mateso yao. Tofauti ni kubwa, na ni lazima tuiseme: Ayubu hajui kwa nini anateseka, na hatajua. Yesu anajua, na anakwenda hata hivyo. Ayubu ni mwenye haki anayeteseka bila sababu; Kristo ni mwenye haki anayeteseka kwa sababu yetu. Lakini Ayubu anatuandalia macho ya kuona kwamba uaminifu wa kweli hauhitaji maelezo kwanza. Unamwamini Mungu kwa sababu ni yeye, siyo kwa sababu hesabu inalingana.

Kioo

Sisi ni wataalamu wa kupokea mema bila kuyahesabu. Mshahara unaoingia mwisho wa mwezi, mtoto anayeamka akiwa mzima, gari linalowaka kwa mara ya kwanza, afya ya mgongo tunayoigundua tu siku inapokwisha. Mema hayo tunayachukua kama haki yetu ya kuzaliwa. Kisha siku inapofika ambapo matokeo ya kipimo yanasomeka vibaya, au ndoa inakauka, au kazi inapotea, ghafla tunaanza kudai maelezo kutoka kwa Mungu kama wateja waliodanganywa. Swali la Ayubu linatuchoma hapo: tulipokea lini mema hayo kwa shukrani ya kweli, ili sasa tuwe na haki ya kushangaa mabaya? Mke wake si adui; ni sauti ya ndani yetu ikiomba tumalize mazungumzo mara moja. Leo, kabla hujalala, taja kwa sauti mbele za Mungu jambo moja jema ulilolipokea kutoka kwake mwaka huu bila kuliomba, na jambo moja baya unalolibeba sasa, kisha useme maneno haya: "Vyote viwili vinatoka mkononi mwako, na mimi nabaki."

Swali

Mstari wa kumi unaishia kwa maneno yanayoweza kutusumbua: Ayubu hakutenda dhambi kwa midomo yake. Kwa nini msimuliaji aongeze "kwa midomo yake"? Je, kuna kitu kilichokuwa kikichemka ndani yake ambacho hakikutoka bado? Wengi husoma hapa onyo la siri, kwamba moyo wa Ayubu ulikuwa tayari unaelekea kwenye malalamiko makali ya sura zinazofuata. Na kweli, sura ya tatu italipuka kwa laana juu ya siku ya kuzaliwa kwake. Lakini labda msimuliaji hasemi "bado" kwa dharau bali kwa huruma. Anatuonyesha mtu ambaye hajakamilika, anayeshikilia kwa vidole vinavyoteleza. Kitabu hakitangazi kwamba Ayubu alikuwa mtulivu kwa miaka kumi. Kinatangaza kwamba siku ile, katika majivu yale, mdomo wake haukumkana Mungu. Je, hiyo inatosha? Mungu mwenyewe, mwishoni, atasema inatosha. Sisi tusisisitize zaidi ya hapo.

Muktadha

Tukio hili linatokea katika ulimwengu wa wazee wa kale, kabla ya Israeli, kabla ya sheria. Ayubu ni tajiri wa mashariki, mkuu wa ukoo, mtu ambaye utajiri wake ni ushahidi wa baraka mbele ya jamii yote. Kuketi majivuni si tabia ya kipumbavu; ni ishara rasmi ya maombolezo, mahali pa nje ya kijiji ambapo takataka huteketezwa na wagonjwa hutengwa. Majipu yanamfanya kuwa najisi, asiyefaa kukaribia watu. Kwa hiyo yule aliyekuwa akikaa langoni kama hakimu sasa ameketi kwenye jaa. Mke wake amepoteza kila kitu alichopoteza Ayubu, pamoja na wana saba na binti watatu, lakini hana jina katika hadithi hii na hakuna anayemliza. Maneno yake makali yanazaliwa kutoka kwenye kuzimu ile ile ambayo mumewe anakaa ndani yake.

Maandiko Yanayoshabihiana

Yakobo anapowatia moyo waumini wanaoteseka, anataja uvumilivu wa Ayubu na kuelekeza macho yao kwenye mwisho wa hadithi, ambako rehema na huruma za Bwana zinaonekana. Hii ni muhimu, kwa sababu Agano Jipya halisomi Ayubu kama mtu aliyeshinda kwa nguvu zake bali kama mtu aliyevumilia hadi Mungu alipojifunua. Upande mwingine, Zaburi za maombolezo, hasa zile zinazoanza kwa kilio cha "mpaka lini," zinaonyesha kwamba Biblia haitufundishi ukimya wa heshima mbele ya mateso. Ayubu hatatulia kwa muda mrefu; atapiga kelele kwa sura thelathini. Mstari huu hauzuii kilio, unauweka kwenye msingi sahihi: kulalamika mbele za Mungu si kumkufuru. Kumkufuru ni kuamua kwamba hafai kuongelewa naye tena.

Tafakari

Ni wapi katika maisha yako unamshukuru Mungu kwa mema huku ukihesabu mabaya kama kosa lake, na ingekuwaje kama ungemleta vyote viwili kwake kwa maneno yaleyale?

Ukiwa karibu na mtu aliye kwenye majivu yake leo, je, utakuwa sauti inayomshawishi kuacha, au utakuwa yule anayekaa naye kimya kama walivyofanya rafiki zake kabla hawajaanza kuongea?