Yohana 2:1

Maandiko Yenyewe

Mstari mmoja tu, mfupi kama noti iliyoandikwa haraka: siku tatu baada ya matukio ya mwisho wa sura ya kwanza, kuna arusi katika kijiji cha Kana huko Galilaya, na mama yake Yesu yuko pale. Hakuna jina lake, hakuna maelezo ya nani anaoa, hakuna sababu iliyotajwa ya kwa nini Mariamu alikuwepo. Yohana anatupa mahali, wakati na mtu mmoja, kisha anaendelea. Lakini kila neno hapa limebeba uzito. "Baada ya siku tatu" linaunganisha tukio hili na mfululizo wa siku zilizotangulia tangu Yohana Mbatizaji alipomwona Yesu. "Kana ya Galilaya" ni kijiji kidogo kisichokuwa na umuhimu wowote kwenye ramani ya himaya. Na "mama yake Yesu alikuwa huko" linaonyesha kwamba hii si harusi ya wageni; ni jamaa, ni watu wake, ni nyumbani.

Kiini cha Jambo

Fikiria Kana: vumbi, nyumba za mawe zilizosongamana, harufu ya mkate wa tanuri na mafuta ya mizeituni, kelele za ngoma zinazodumu siku saba mfululizo. Arusi ya kijiji ilikuwa tukio la mwaka mzima, deni la heshima linalolipwa kwa jirani, na kila familia ilijua kwamba kushindwa kuwakirimu wageni kungebaki kinywani mwa watu kwa miaka. Hapa ndipo Mungu aliyefanyika mwili anapoanzia huduma yake. Si hekaluni, si jangwani, si mbele ya watawala wa Rumi, bali kwenye karamu ya ndoa ya watu wasiojulikana. Yohana ametoka kutuambia kwamba Neno lilifanyika mwili na kukaa kwetu; sasa anatuonyesha mwili huo ukiwa mezani, akila, akinywa, akishiriki furaha ya binadamu. Utukufu wa Mungu haukuja kuikwepa maisha ya kawaida bali kuingia ndani yake kabisa, hata kwenye upungufu wa divai.

Uzi Unaounganisha

Harusi si mandhari ya bahati nasibu katika Biblia. Manabii walipotafuta picha ya siku ambazo Mungu angerejesha watu wake, walikimbilia picha mbili: karamu ya divai nyingi na ndoa. Isaya aliona mlima ambapo Mungu angewaandalia mataifa yote karamu ya divai iliyokaa vizuri; Hosea alisikia Mungu akiahidi kumposa Israeli tena kwa uaminifu. Hivyo kila msomaji wa kwanza aliyesoma maneno "kulikuwa na arusi" alipata mtetemo fulani moyoni. Yohana haanzishi huduma ya Yesu kwa muujiza wa kuponya wala wa kufukuza pepo, bali kwa tukio linalonukia agano. Na mwisho wa Maandiko, hadithi yote inakwisha kwenye karamu ya arusi ya Mwanakondoo. Kana ni kiini kidogo cha jambo kubwa: Mungu anakuja kama Bwana arusi, si kama hakimu tu, na anakuja kijijini kwanza.

Kioo

Mstari huu unaweka kidole mahali pagumu: Yesu alialikwa kwenye furaha, si kwenye mgogoro. Wengi wetu tumejifunza kumwita Mungu pale tu mambo yanapovunjika, hospitalini, kwenye barua ya kufukuzwa kazi, kwenye ndoa inayoyumba. Lakini hapa anaonekana kwenye ngoma, kwenye chakula, kwenye kicheko cha jamaa. Je, umewahi kumwalika Bwana kwenye sherehe yako? Au unaishi kana kwamba imani ni ya majanga pekee, na furaha ni eneo lako binafsi lisilohitaji uwepo wake? Kuna pia kitu cha unyenyekevu hapa: Yesu alikuwa mgeni, si mwenyeji; aliketi penye meza ya mtu mwingine. Leo, kabla jua halijatua, andika ujumbe mfupi kwa mtu mmoja unayemjua anayesherehekea jambo wiki hii, na umwambie unamshukuru Mungu pamoja naye kwa furaha yake.

Maandiko Mengine

Yohana mwenyewe anatuonyesha jinsi ya kusoma mstari huu anaposema katika mstari wa kumi na moja: "Muujiza huu wa Kana ya Galilaya, ulikuwa ndio mwanzo wa ishara za miujiza aliyoifanya Yesu, akifunua utukufu wake." Neno "mwanzo" linarudisha akili kwenye maneno ya kwanza kabisa ya Injili hii, "Hapo mwanzo kulikuwako Neno." Yohana anajenga uumbaji mpya, na unaanza kwenye harusi kama ule wa kwanza ulivyoishia kwenye ndoa ya Adamu na Hawa bustanini. Pili, hesabu ya siku tangu sura ya kwanza inaleta jumla inayofanana na siku za maandalizi kabla Mungu hajashuka Sinai. Hapo ulikuwa moshi na radi; hapa ni divai na ngoma. Agano jipya linaanza kwa sauti tofauti kabisa.

Mhusika Mkuu

Mariamu anaingia bila jina, akiitwa tu "mama yake Yesu." Yohana hataji jina lake popote katika Injili yake, na hilo si usahaulifu bali msisitizo: utambulisho wake umefungwa kwa Mwana. Mwanamke huyu alikuwa akiishi na siri ndefu zaidi kuliko mtu yeyote kijijini; alikuwa amembeba, amemnyonyesha, amemwona akikua kama seremala wa kawaida kwa miaka thelathini. Yuko Kana kwanza, kabla Yesu hajafika, ishara kwamba ni jamaa yake wa karibu; labda alikuwa miongoni mwa wanawake waliosaidia kuandaa chakula. Hapa ndipo tunaanza kuona tabia yake: mtu anayeona upungufu kabla wengine hawajauona, na anayejua pa kuupeleka. Hata atakapokaripiwa kwa upole katika mstari wa nne, hatakata tamaa, bali atawaambia watumishi watii. Imani yake ni ya vitendo, siyo ya maneno matupu.

Wasikilizaji wa Kwanza

Wasomaji wa kwanza wa Yohana walikuwa watu waliotengwa na masinagogi, Wayahudi walioamini kwamba Yesu ni Masihi na waliolipia gharama ya imani hiyo kwa kupoteza jamaa, biashara na nafasi katika jumuiya. Kwao, neno "arusi" lilikuwa chungu kiasi; wengine hawakualikwa tena kwenye sherehe za ndugu zao. Kusikia kwamba Bwana wao alianza kazi yake kwenye arusi ya kijiji, miongoni mwa jamaa zake, kulikuwa faraja kali. Pia walijua uzito wa aibu ya kukosa divai: katika utamaduni wa heshima na aibu, hilo lingemwangusha bwana arusi machoni pa kijiji kizima kwa kizazi kimoja. Mungu wao hakuja kushughulikia dhambi tu, bali pia fedheha. Hiyo ni habari njema kwa mtu yeyote anayeogopa kuonekana hafai mbele ya wenzake.

Maswali ya Kutafakari

Ni sehemu gani ya maisha yako ya kawaida, ambayo huoni kuwa "ya kiroho," ambapo hujawahi kumwalika Yesu kwa makusudi?

Mariamu aliona upungufu kabla wengine hawajauona. Ni upungufu gani unaouona karibu nawe sasa, na unaupeleka kwa nani?