Maombolezo 5

Maandiko

Mbwa wa mitaani wanachezacheza juu ya Mlima Sayuni. Hapo ndipo hekalu lilikuwa, hapo ndipo Mungu aliahidi kukaa, na sasa mahali patakatifu pamekuwa uwanja wa wanyama waliopotea. Sura hii ni sala ya jumuiya iliyobaki baada ya anguko: urithi umechukuliwa na wageni, maji na kuni yanunuliwa kwa fedha katika nchi yao wenyewe, wanawake wanabakwa, wazee hawaheshimiwi, vijana wanabeba mizigo ya utumwa. Kila kitu kimebadilika kuwa kinyume chake: kucheza kumegeuka kilio, taji limeanguka. Na baada ya kukiri dhambi na kutangaza kwamba Yahweh anatawala milele, sala inaishia mahali ambapo hatupendi kuishia: "vinginevyo labda uwe umetukataa na una hasira kwetu kupita kiasi."

Kiini

Mstari wa 19 na mstari wa 20 wamewekwa bega kwa bega, na msuguano kati yao ndio moyo wa sura hii. "Wewe, Yahweh, unatawala milele" ni imani halisi, sio kifungu cha mazoea; ni ungamo linalotolewa wakati kiti cha enzi hakionekani kufanya kazi. Na papo hapo: "Kwanini unatusahau milele?" Waombaji hawa hawachagui kati ya imani na maumivu; wanashikilia yote mawili kwa mikono miwili. Hii ni theolojia ya watu waliopoteza kila kitu isipokuwa Mungu, na sasa wanamlalamikia Mungu mwenyewe kwa sababu hakuna mwingine wa kulalamikia. Neema hapa haionekani kama suluhisho la haraka, bali kama uhuru wa kubaki mbele ya Mungu ukiwa mkiwa, bila kufanya vizuri, bila jibu.

Uzi Unaopita Katikati

"Baba zetu walifanya dhambi, na hawapo tena, na tumebeba dhambi zao." Kizazi hiki kinabeba uzito ambao hakikuunda. Hiyo ni ukweli mchungu wa kihistoria, na ni pia kivuli. Kwa maana kilio hiki kinatafuta mtu mmoja anayeweza kubeba dhambi ambazo si zake mwenyewe kwa hiari, na sio kwa lazima ya adhabu. Isaya 53 anamwelekea huyo: mtumishi anayechukua uovu wa wengine na kuwaachia amani. Na taji lililoanguka kichwani mwa Sayuni linapata jibu la kushtua siku ile taji la miiba lilipowekwa kichwani mwa Mfalme aliyekataliwa nje ya kuta za mji huohuo. Kristo haondoi maombolezo ya Maombolezo; anaingia ndani yake, akipiga kelele ya kutelekezwa ambayo sura hii inaijua vizuri.

Kioo

Kuna aina ya maumivu ambayo hayana mwisho mzuri, na tunaogopa kuyaomba. Ndugu aliyekufa vibaya. Ndoa iliyovunjika bila upatanisho. Kazi iliyokwisha kwa aibu, na deni linalobaki. Mzigo wa familia uliokuja kwako: ulevi wa baba, ukimya wa mama, mifumo ambayo hukuchagua lakini unailipia. Sura hii inakupa maneno ya kusema ukweli huo mbele ya Mungu bila kuufunika kwa lugha ya kiroho. Inakukataza pia jambo moja: kudai kuwa hauna hatia. Mstari wa 16 unakiri, "tumetenda dhambi," na haupunguzi ukweli wa mstari wa 7. Leo, chukua kipande cha karatasi, andika kwa maneno matatu au manne jeraha moja ambalo hujaliweka mbele ya Mungu, na useme kwa sauti: "Kumbuka, Yahweh, yaliyo tutokea."

Muktadha

Tuko Yuda, baada ya mwaka 587 kabla ya Kristo. Yerusalemu ilianguka, hekalu likachomwa, viongozi wakachukuliwa Babeli. Sura hii haiongelei walioko uhamishoni bali wale waliobaki katika magofu, watu wa hali ya chini walioachwa kulima nchi ya mtu mwingine. Ndio maana wanalipia maji na kuni: rasilimali za kawaida za nchi sasa zinadhibitiwa na watawala wageni. Kutoka nje ya mji kutafuta chakula ni hatari ya kufa kwa upanga. Mfumo mzima wa jamii umeanguka: lango la mji, mahali pa hukumu na mazungumzo ya wazee, limeachwa wazi. Kilio hiki si mashairi ya kufikirika; ni sauti ya wakulima wenye njaa, katika nchi iliyoharibiwa, wakikumbuka kwamba Mungu aliahidi mahali hapa kwao.

Undani

"Turejeshe kwako, Yahweh, na sisi tutarejea." Kitenzi kimoja kinatumika mara mbili, na kwa Kiebrania ni shuv, kurudi, kutubu, kugeuka. Sarufi ndogo hii inabeba uzito mkubwa: hawasemi "tutatubu kwanza, kisha uturejeshe." Wanasema kinyume: uwezo wa kugeuka kwao ni zawadi ya Mungu, si mafanikio yao. Watu hawa wamejaribu kutosha na kushindwa vya kutosha kujua kwamba toba yenyewe inahitaji neema. Hii ndiyo sababu sala haiishii kwa ahadi ya kubadilika bali kwa ombi la kuwezeshwa kubadilika, na kisha kwa hofu kwamba hata ombi hilo linaweza kukataliwa. Hakuna mahali pengine katika Biblia ambapo ukweli kwamba wokovu unaanza na Mungu unaonekana wazi zaidi kuliko hapa, katika udhaifu kamili.

Sauti Zinazoitikia

Mstari wa 7 unagongana na Ezekieli 18, ambapo Mungu anakataa methali kwamba watoto wanaumia kwa dhambi za baba zao: nafsi inayotenda dhambi ndiyo itakayokufa. Msuguano huu ni wa kweli, na Biblia haiuficha. Maombolezo inasema ukweli wa uzoefu, Ezekieli anasema ukweli wa hukumu ya Mungu, na zote mbili zinahitajika. Kisha mstari wa 19 unaitikia Zaburi 89, ile zaburi inayotangaza kiti cha enzi cha Mungu cha milele na kumalizia kwa lawama kali kwamba Mungu amemtupa mpakwa mafuta wake. Muundo huo ni sawa: ungamo kubwa, kisha swali chungu. Na masharti ya Kumbukumbu la Torati 28, ambapo Musa alionya kuhusu wageni watakaomiliki nyumba na mavuno, yanasomeka hapa kama habari za jana. Maandiko yanaruhusu maombolezo kubaki wazi; Yeremia 31 tu, kwa ahadi ya agano jipya lililoandikwa mioyoni, ndipo linapata jibu.

Tafakari

Ni jeraha lipi katika maisha yako ambalo umejaribu kulifunika kwa lugha ya imani, badala ya kulileta mbele ya Mungu kwa maneno ya mstari wa 1?

Ikiwa toba yenyewe ni zawadi, kama mstari wa 21 unavyodokeza, ni jinsi gani hilo linabadilisha njia unavyoombea mabadiliko ambayo unashindwa kuyafanya?