Deuteronomio 2

Ang Teksto

Tatlumpu't walong taon ng paikot-ikot sa paanan ng Bundok Seir, at ang unang utos na natanggap ng Israel nang sa wakas ay gumalaw sila ay hindi "sakupin" kundi "bumili": bumili ng pagkain at tubig sa mga kaapu-apuhan ni Esau, at huwag silang galawin. Ginugunita ni Moises kung paano sila pinaraan ng Diyos sa tatlong teritoryo na ipinagbawal sa kanila, ang Seir ni Esau, ang Ar ng Moab, at ang lupain ng Ammon, dahil ang mga lupaing iyon ay naibigay na sa ibang mga anak ni Abraham at ni Lot. Pagkatapos lamang mamatay ang buong henerasyon ng mga lalaking pandigma sa batis ng Zered nagbago ang utos: tumawid sa Arnon, at harapin si Sihon na hari ng Hesbon, na tumanggi sa alok ng kapayapaan at natalo nang lubusan.

Ang Puso ng Teksto

Mapanganib ang kaisipang ang Diyos ng Israel ay isang diyos lamang ng Israel, isang tribal na patron na nagbibigay ng lupa sa mga paborito niya at wala nang iba. Dinudurog ng kabanatang ito ang ideyang iyon mula sa loob. Ang parehong Yahweh na nangakong ibibigay ang Canaan ay siya ring nagbigay ng Seir kay Esau, ng Ar sa mga anak ni Lot, at siya rin ang nagpalayas ng mga Refaim at mga Horeo para sa mga Ammonita at Edomita. Mga bansang hindi sumasamba sa kaniya, ngunit may kasaysayan pa ring hawak ng kaniyang kamay. Kaya ang hangganan ng Israel ay hindi itinakda ng kanilang lakas kundi ng salita ng Diyos: "ni hindi sapat sa lupa na tumapak ang inyong paa." Ang biyaya at ang pagpipigil ay galing sa iisang bibig.

Ang Sinulid na Nag-uugnay

Pansinin ang ritmo: tatlong beses na "huwag", pagkatapos ay isang "tumawid na kayo". Ang Diyos na nagbibigay ng lupa ay nagtuturo muna ng paghihintay bago ang pagtatamo. At ang paghihintay na iyon ay tumagal ng tatlumpu't walong taon, hanggang sa mailibing ang huling lalaki ng henerasyong tumanggi sa Kades Barnea. Ang mana ay hindi napupunta sa mga nakaaalam kung paano agawin, kundi sa mga iniligtas sa kabila ng kanilang kasaysayan. Ganito rin ang hugis ng ebanghelyo: may pumasok sa lupain na hindi niya pinaghirapan, dahil may namatay muna sa ilang. Si Jesus ang umakyat sa Jerusalem hindi para umagaw ng teritoryo kundi para ibigay ang sariling katawan, at mula roon ay may bagong henerasyon na tumatawid.

Ang Salamin

May lupaing hindi sa iyo, at alam mo kung ano iyon. Ang posisyon na napunta sa kasamahan mong hindi naman kasinggaling mo. Ang bahay ng kapatid mo na nakuha niya nang walang hirap. Ang ministeryong pinangarap mo pero ibinigay sa iba. At ang pinakamahirap: utos sa iyo na huwag silang galawin, at saka pa bumili sa kanila ng tubig sa iyong sariling pera. Ang Israel ay dumaan sa Seir na may dalang pitaka, hindi espada. Doon natutuklasan kung naniniwala ka bang sapat ang ibinigay sa iyo o kailangan mong dagdagan sa pamamagitan ng pag-agaw. Ngayong araw, isulat sa papel ang pangalan ng taong kinaiinggitan mo, at sabihin nang malakas: "Ang kaniya ay hindi sa akin, at ako ay hindi nagkulang sa anumang bagay." Pagkatapos ay punitin ang papel.

Ang Ugnayan sa Ibang Teksto

Sa Bilang 20 ay tumanggi ang Edom na paraanin ang Israel, at lumabas pa silang may dalang hukbo. Dito, pagkaraan ng mga dekada, hindi iyon ang isinasalaysay ni Moises; ang utos pa rin ay huwag silang galawin. Ang ginawa sa kanila ng kapatid nila ay hindi nagiging lisensya para gumanti. At nang tumindig si Pablo sa Atenas, sinabi niyang itinakda ng Diyos ang panahon at ang hangganan ng tirahan ng bawat bansa. Iyon mismo ang teolohiya ng Deuteronomio 2, bago pa man ito mabigkas sa Griyego: walang bansa sa mapa ang nasa labas ng kamay ng Diyos, kahit ang mga hindi nakakikilala sa kaniyang pangalan.

Ang Tanong

Hindi mo maiiwasan ang talata 34: winasak nang ganap ang bawat lungsod, kasama ang mga kababaihan at mga batang maliliit. At bago pa iyon, sinabing "pinatigas ang kaniyang isipan" ang Diyos kay Sihon, samantalang totoo naman ang mga salita ng kapayapaan na ipinadala ni Moises. Mahirap basahin ito nang hindi nasisikmura. Hindi dapat itong palambutin sa sabing "ganoon lang talaga noon." Ang masasabi ko ay ito: ang parehong kabanata na nagsasalaysay ng pagkawasak ay nagsasalaysay din ng tatlong bansang hindi ginalaw, at ng isang buong henerasyon ng Israel na napuksa ng kamay ng Diyos. Hindi ito kuwento ng paborito laban sa iba. Ngunit hindi rin ito nagiging madali. May dilim dito na hindi inaalis ng teksto, at ayaw kong magpanggap na alam ko ang hindi sinasabi.

Ang Pangunahing Tauhan

Ang Diyos sa kabanatang ito ay hindi marahas na walang pakialam. Siya ang nagbilang ng tatlumpu't walong taon nang isa-isa. Siya ang nagsabing "alam niya ang inyong paglalakbay sa malawak na ilang na ito," isang pangungusap na mas mabigat kaysa sa tunog nito, dahil ang paglalakbay na iyon ay bunga ng kanilang sariling pagsuway. Siya rin ang nagbantay sa hangganan ni Esau, ang kapatid na matagal nang hiwalay, at hindi pinayagang galawin kahit isang dangkal. Isang Diyos na nagtatakda ng limitasyon sa sarili niyang bayan para sa kapakanan ng mga hindi niya bayan. Mabagal, mahaba ang pasensiya, at hindi mapapakiusapan sa mga bagay na kaniyang ipinagbawal.

Pagninilay

Anong "Seir" sa buhay ko ang pinagbabawalan akong pasukin ng Diyos, at paano ko ito pinipilit pa ring akyatin?

Kung ang tatlumpu't walong taon ng Israel ay hindi sinayang kundi binilang ng Diyos, paano iyon makaaapekto sa paraan ng pagtingin ko sa mga taon kong tila walang naipon?