Ester 5:4

Ang Teksto

Kalahati ng kaharian ang inaalok ng hari. Kakaunti lang ang sagot ni Esther: isang hapunan. Pagkatapos ng tatlong araw na pag-aayuno, pagkatapos ng panganib na lumapit sa trono nang walang paanyaya, pagkatapos ng setrong itinuro sa kanya bilang tanda na siya ay buhay pa, hindi niya binitawan agad ang kahilingan na alam nating nasa kanyang dibdib. Sa halip ay nagsabi siya: kung mamarapatin ng hari, dumalo sana ang hari at si Haman sa handaang inihanda ko ngayon para sa kanya. Isang imbitasyon lamang. Walang paratang, walang luha, walang pangalan ng kaaway na binanggit bilang kaaway. Ang babaeng maaaring namatay sa pagpasok sa patyo ay pumili na maghintay pa, at isinama pa niya sa mesa ang taong nagbalak pumatay sa kanyang bayan.

Ang Ubod

Narito ang isang katotohanan na madalas nating nilalaktawan: ang katapangan at ang pagtitimpi ay hindi magkalaban. Nakita natin kung gaano kahandang mamatay si Esther; ngayon nakikita natin kung gaano siya kahandang maghintay. Ang teksto ay hindi nagsasabi kung bakit. Walang panloob na paliwanag, walang panalangin na isinulat, walang boses mula sa langit. At tiyak doon nagsasalita ang aklat tungkol sa Diyos: hindi siya binabanggit, pero ang bawat tamang pagkakataon ay umaayon sa isang kaligtasan na hindi gawa ng tao. Ang kabanalan dito ay hindi pagsabog ng damdamin kundi tamang timing, disiplina, at tapang na pigilan ang sariling dila. Ang grasya ay hindi laging mabilis. May mga sandaling ang pinakamatapat na kilos ay ang hindi pagsasalita ngayon, dahil mas mahalaga ang kapakanan ng bayan kaysa sa ginhawa ng paglalabas ng galit.

Ang Sinulid na Nag-uugnay

Sa kuwento ng kaligtasan, madalas dumadaan ang Diyos sa mesa. Nang makaharap ni Jose ang kanyang mga kapatid sa Ehipto, hindi rin siya nagpakilala agad; naghanda muna siya ng piging, pinaupo sila, pinakain, at saka lamang dumating ang katotohanan na bumasag at nagpagaling. May pattern dito na hindi pilit: ang Diyos ay hindi palaging nagliligtas sa pamamagitan ng biglaang pagsabog ng hustisya, kundi sa pamamagitan ng mabagal at maingat na paghahanda ng sandaling kayang pasanin ng puso ng tao. Ang imbitasyon ni Esther ay hindi pagwawalang-bahala sa panganib; ito ay paggawa ng espasyo kung saan maaaring mangyari ang pagbagsak ng kasamaan nang hindi sumasabog ang buong bayan kasama nito. Ganyan din kumikilos ang Diyos sa atin: mabagal, matiyaga, hindi dahil mahina kundi dahil tiyak.

Ang Salamin

May mensahe sa telepono mo na hindi mo pa naipapadala. Alam mo ang laman: tama ka, at gusto mong malaman niya na tama ka. O may pulong bukas kung saan may pagkakataon kang ilantad ang katamaran ng kasamahan mong palaging nakakalusot. O may hapag sa bahay kung saan isang pangungusap na lang at masasabi mo na sa wakas ang matagal mo nang tinitiis. Ang teksto ay hindi nagsasabing manahimik ka habang buhay. Si Esther ay magsasalita, at tatapusin niya si Haman. Pero hindi ngayon. Ang tanong na iniiwan nito sa iyo ay hindi "matapang ka ba," kundi "may disiplina ka bang hintayin ang tamang sandali para sa kapakanan ng iba, at hindi para sa ginhawa mo?" Buksan ngayon ang mensaheng hindi mo pa naipapadala, kopyahin ito sa isang papel, burahin ito sa telepono, at ipanalangin ang pangalan ng taong pinadadalhan mo bago ka matulog.

Ang Mga Unang Nakarinig

Ang mga unang nakarinig nito ay mga Judiong nakatira sa labas ng lupain, walang hari, walang templo sa paligid nila, walang kapangyarihang pampulitika. Ang buhay nila ay nakasalalay sa mga desisyon ng mga taong hindi sila kilala. Kaya nang marinig nila ang talatang ito, hindi nila narinig ang isang babaeng umaatras. Narinig nila ang isang kapwa Judio na marunong maglaro sa loob ng sistemang hindi niya kontrolado. Para sa isang minoryang walang espada, ang talino, ang timing, at ang kakayahang basahin ang silid ay sandata. Sa pagdiriwang ng Purim, tinatawanan nila ang eksenang ito: si Haman, na akala mo'y pinarangalan, ay papasok pala sa bitag na siya mismo ang masayang naglalakad papasok.

Ang Ugnayan sa Ibang Teksto

Isang mesa, isang kaaway na kasalo, isang kaligtasang paparating na hindi pa alam ng lahat sa silid. Ganito rin ang gabi bago ipako si Jesus: kasama niya sa hapag ang taong magkakanulo sa kanya, at hindi niya ito inilantad sa paraang sisira sa gabi. May katahimikan doon na hindi kahinaan kundi kontrol. May pagkakaiba rin: si Esther ay naghahanda ng pagbagsak ng kaaway, samantalang si Jesus ay naghahanda ng kanyang sariling pagbagsak para sa mga kaaway. Pero magkatulad ang hugis ng tapang: ang pumipigil sa sarili hindi dahil takot kundi dahil may mas malaking bagay na nakataya kaysa sa pagkakataong magsalita ngayon.

Ang Konteksto

Nasa Susa tayo, ang taglamig na kabisera ng imperyong Persiano, sa panahon ni Haring Ahasuerus. Kakalabas lang ni Esther sa tatlong araw na pag-aayuno at kakapasok lang niya sa patyo kung saan ang paglapit nang walang paanyaya ay maaaring kamatayan. Buhay siya dahil lang sa itinuro ng hari ang gintong setro. Ang alok na "hanggang sa kalahati ng aking kaharian" ay pormula ng korte, hindi literal na pangako, pero ito ay bukas na pinto. Samantala, may batas nang nakasulat na papatayin ang lahat ng Judio, at si Haman ang pangalawa sa hari. Sa ganitong korte, ang handaan ay hindi lamang pagkain; ito ay pulitika. Ang pag-imbita kay Haman ay paglalagay sa kanya sa posisyon kung saan hindi siya makakatakbo.

Pagninilay

Anong sinasabi mong "hindi ko na kayang hintayin," na sa totoo lang ay kaya mong hintayin ng isang araw pa?

Kung ang Diyos ay kumikilos nang hindi binabanggit ang pangalan niya, saan sa nakaraang buwan mo nakita ang kanyang kamay nang hindi mo ito napansin noon?