Lucas 16

Ang Teksto

Sampung baldeng langis ng oliba, isang libong takal ng trigo: mga halagang katumbas ng taunang kita ng isang buong nayon. Iyon ang hawak ng isang tagapamahalang malapit nang mawalan ng trabaho, at sa loob ng isang hapon ay binago niya ang mga kasulatan ng utang upang may sumalubong sa kaniya kapag isinara na ang pinto ng kaniyang amo. Pinuri siya ni Jesus, hindi dahil tapat siya, kundi dahil naunawaan niya kung gaano siya kaikli ang panahon at kumilos siya. Pagkatapos ay dumiretso ang usapan sa kayamanan at sa dalawang amo, sa pangungutya ng mga Pariseo, at sa isang pangalawang mayamang lalaki na nakadamit ng lila, na araw-araw nagsasaya habang nakahiga sa kaniyang tarangkahan ang pulubing si Lazarus, na hindi na naabot ng kahit mumo mula sa mesang iyon.

Ang Ubod

Sa lipunang iyon, ang kayamanan ay hindi lamang pera; ito ang panlabas na tatak ng pagpapala ng Diyos. Kaya nakakagulat ang sinabi ni Jesus: "Ang siya na dinadakila ng mga tao ay kasuklam-suklam sa paningin ng Diyos." Binaligtad niya ang buong sistema ng karangalan at kahihiyan. Ang puso ng kabanatang ito ay hindi na dapat ganito: ang salapi ay hindi neutral na kasangkapan kundi isang amo na humihingi ng paglilingkod, at kaya lamang natin itong pagharian kung ipapamigay natin ito nang may talas ng isip. Ang tagapamahala ay tuso ngunit nakikita niya ang darating na paghuhukom; ang mayamang lalaki ay marangya ngunit bulag hanggang sa huling sandali. Ang pagkakaiba sa kanila ay hindi kabanalan kundi kung sino ang tumitingin sa hinaharap na hatol ng Diyos at kumikilos ngayon habang may panahon pa.

Ang Sinulid na Nag-uugnay

Mula pa sa Deuteronomio, may batas ang Israel tungkol sa utang: bawat pitong taon ay may kapatawaran, at ipinagbabawal na magmatigas ang puso sa dukha na nasa loob ng iyong mga tarangkahan. Ang salitang iyon, tarangkahan, ang eksaktong lugar kung saan nakahiga si Lazarus. Ang mayamang lalaki ay hindi lumabag sa isang teknikalidad; nilampasan niya araw-araw ang pinakamalinaw na utos ng kaniyang sariling Kasulatan. Kaya nga hindi si Moises ang problema: "Nasa kanila si Moises at mga propeta; makinig sila sa kanila." Dito papunta ang buong salaysay ni Lucas: dumating si Jesus hindi upang buwagin ang kautusan kundi upang ipakita kung sino talaga ang nakikinig dito. At ang huling linya ay tumutusok pasulong, sa isang libingang mabubuksan at sa mga pusong mananatiling sarado.

Ang Salamin

May tarangkahan ang bawat isa sa atin, at may nakahiga roon. Hindi ito laging pulubi sa kalsada; minsan ito ang kapatid na hindi mo na tinatawagan dahil laging may hinihingi, o ang kasamahan sa trabaho na alam mong hirap ngunit hindi mo pinapansin dahil masyadong komplikado. Ang nakakatakot sa talinghaga ay hindi ang kalupitan ng mayaman; wala namang sinasabi na sinipa niya si Lazarus. Simpleng nasanay lang siyang dumaan. Ganoon din tayo: ang kayamanan ay hindi nagiging amo sa pamamagitan ng pagsigaw kundi sa pamamagitan ng pagpapatahimik sa atin. Pansinin din ito: may pangalan ang pulubi, wala ang mayaman. Sa langit, baligtad ang direktoryo. Ngayong araw, alamin mo ang pangalan ng isang taong madalas mong nadaraanan pero hindi mo pa nakikilala, ang guwardiya, ang tindera, ang naglilinis, at tawagin mo siya sa pangalan bago matapos ang araw.

Ang Pangunahing Tauhan

Ang mayamang lalaki ang pinakanakakaawang tauhan sa kabanata, dahil kahit sa hades ay hindi nagbago ang kaniyang pananaw sa mundo. Tingnan ang kaniyang mga salita: papuntahin mo si Lazarus, isawsaw niya ang daliri, papuntahin mo siya sa bahay ng aking ama. Kilala niya pala ang pangalan ni Lazarus. Alam niya siya. At kahit doon, iniisip pa rin niyang si Lazarus ay utusan, isang katawang gagamitin para sa kaniyang ginhawa. Hindi siya humihingi ng kapatawaran; humihingi siya ng serbisyo. Iyon ang emosyonal na tanawin ng isang taong napakatagal na nasa ibabaw ng iba na hindi na niya kayang isipin ang sarili nang wala roon. At ang tugon ni Abraham ay hindi galit kundi malumanay: "Anak, alalahanin mo." Isang paalala, hindi isang paninisi.

Ang Konteksto

Isipin ang isang malaking asyenda sa Galilea. Ang may-ari ay bihirang naroon; ang tagapamahala ang mukha ng kapangyarihan, siya ang nagtatakda ng upa sa langis at trigo, at siya rin ang tinatakot ng mga magsasaka. Nang bawasan niya ang utang, hindi lang siya nagnakaw; nagbigay siya ng malaking kaluwagan sa mga pamilyang bumubuhat ng bigat na iyon, at sa isang kultura ng utang na loob, hindi na sila makakatanggi sa kaniya. Kaya siya pinuri: nabasa niya nang tama ang mga panuntunan ng kaniyang mundo. Sa kabilang panig, ang lilang damit ay hindi ordinaryong luho; ang tina ay galing sa mga kabibi ng Fenicia at halos hindi kayang bilhin maliban ng mga hari. Habang ang mga aso, maruming hayop sa mata ng mga Judio, ang tanging humipo kay Lazarus.

Ang Ugnayan sa Kasulatan

Dalawang tinig lang ang papasukin ko rito. Una, ang mga propeta, lalo na si Amos, na binabatikos ang mga nakahiga sa mga higaang garing habang nauubos ang bayan. Ang mayamang lalaki ay tuwirang larawan ng ipininta na ni Amos, at ito ang punto: matagal nang narinig ang babala. Pangalawa, ang muling pagkabuhay ni Lazaro sa Juan 11. Hindi ito ang parehong tao, ngunit maririnig mo ang alingawngaw: isang Lazaro na binuhay, at ang tugon ng mga pinuno ay hindi pagsisisi kundi pagbalak ng pagpatay. Napakatumpak ng huling sabi ni Abraham. Ang problema ng puso ay hindi kakulangan ng ebidensiya. Ang taong hindi nakikinig sa Kasulatan ay makakatingin sa isang bangkay na naglalakad at hahanap pa rin ng ibang paliwanag.

Pagninilay

Sino ang nakahiga sa iyong tarangkahan ngayon, at gaano ka na katagal dumaraan doon nang hindi tumitigil?

Kung ang salapi ay talagang isang amo at hindi kasangkapan, saan sa iyong kalendaryo at badyet makikita kung sino ang pinaglilingkuran mo?