Esta 10

Maandiko

Sura hii ni fupi kiasi cha kushangaza: mistari mitatu tu baada ya hadithi ndefu ya njama, karamu na wokovu. Mfalme Ahusiero anaweka kodi juu ya nchi kavu na maeneo ya bahari, kama mfalme yeyote wa dola kubwa afanyavyo. Kisha kumbukumbu inaelekezwa kwenye vitabu vya kifalme vya Wamedi na Waajemi, ambapo ukuu wa mfalme na wa Modekai umeandikwa. Na mstari wa mwisho unatua si kwa mfalme bali kwa Myahudi aliyekuwa amekaa langoni: Modekai sasa ni wa pili kutoka kwa Ahusiero, mkuu miongoni mwa ndugu zake, mtu aliye "akatetea amani kwa watu wote."

Kiini

Kitabu kizima hakimtaji Mungu hata mara moja, na sura hii ya mwisho haivunji ukimya huo. Hakuna sala ya shukrani, hakuna dhabihu, hakuna nabii anayesema "Bwana amefanya haya." Kilichopo ni kodi, kumbukumbu za kifalme, na cheo cha kisiasa. Lakini hapo ndipo nguvu yake: Mungu anayefanya kazi bila kutangazwa bado ni Mungu anayeokoa. Watu wake walikuwa wamehukumiwa kufutwa kwa amri isiyoweza kutenguka; sasa mmoja wao ameketi karibu na kiti cha enzi kilichotoa amri hiyo. Hii ni theolojia ya maisha ya kawaida, ya wale wanaoishi bila miujiza ya wazi na bado wanashuhudia mkono usioonekana. Ukombozi hapa haujafungwa kwa mwujiza, bali kwa uaminifu wa muda mrefu wa watu waliokuwa mahali pasipofaa.

Uzi Mkuu

Mstari wa mwisho unabeba maneno mawili yanayotanda kwenye Biblia nzima: kutetea mahitaji ya watu wake, na kutafuta amani. Hii ndiyo kazi ya mfalme wa kweli katika Israeli, ile ambayo wafalme wengi walishindwa kuifanya: kusimama kati ya watu walio dhaifu na nguvu inayowaponda. Modekai ni kivuli chepesi cha jambo kubwa zaidi. Kristo pia amewekwa katika mamlaka karibu na kiti cha enzi, si kwa kupanda ngazi za ikulu bali kwa kushuka hadi msalabani, na kutoka pale anawatetea ndugu zake. Waefeso inasema kwamba alikuja kuhubiri amani kwa waliokuwa mbali na kwa waliokuwa karibu. Modekai anatafuta amani kwa Wayahudi walio uhamishoni; Kristo anaifanya amani hiyo iwe ya mataifa yote. Kivuli na uhalisia, si mfano wa kulazimishwa bali mwelekeo mmoja.

Kioo

Wengi wetu tunaishi maisha yasiyo na sura ya kumi ya kishindo. Unafanya kazi mahali ambapo imani yako haiheshimiwi, unalea watoto katika utamaduni usiokubaliana nawe, unahesabu pesa mwisho wa mwezi bila ishara yoyote kwamba Mungu anaona. Esta 10 haikuahidi kwamba utapata cheo cha pili kutoka kwa mfalme. Inauliza swali jingine: mamlaka uliyo nayo sasa, ndogo kama ilivyo, unaitumia kutetea nani? Modekai hakutumia nafasi yake kujilimbikizia; alitumia kwa "mahitaji ya watu wake." Ni rahisi kuomba ushawishi na kusahau kwamba ushawishi ni dhamana. Leo, fikiri jina moja la mtu ambaye una uwezo wa kumsaidia na hana uwezo wa kukulipa, kisha mtumie ujumbe mmoja wa kumuuliza anahitaji nini hasa.

Mazingira

Tuko Uajemi, karne ya tano kabla ya Kristo, katika dola inayotawala kutoka India hadi Kushi. Kodi juu ya "nchi na maeneo ya bahari" si maelezo ya kupitia tu: inaonyesha kwamba baada ya mgogoro mkubwa, dola imerudi kwenye shughuli zake za kawaida za kukusanya mali. Ulimwengu haukubadilika. Wayahudi bado ni wachache waliotawanyika, bado wanategemea hisani ya mfalme mwenye hasira za ghafla. Wakati huohuo, huko Yerusalemu, wengine walikuwa wamerudi kujenga upya. Modekai hakurudi. Alibaki katika mfumo wa kipagani, akifanya kazi ndani yake. Hilo linazua usumbufu wa kweli kwa msomaji makini, na Biblia haiuondoi.

Mwangwi wa Maandiko

Sura hii inaimba wimbo ambao tumeusikia. Yusufu naye alikuwa wa pili kutoka kwa Farao, Myahudi katika ikulu ya kigeni, aliyeokoa ndugu zake kutoka kifo. Modekai ni Yusufu wa pili, na mfanano huo si bahati mbaya; mwandishi anataka tuone kwamba Mungu anajirudia. Lakini kuna mwangwi wa pili, mkali zaidi: Yeremia aliwaandikia wahamishwa Babeli kuwatafutia amani mji waliopelekwa, kwa sababu katika amani yake wangepata amani yao. Modekai anaishi agizo hilo kikamilifu. Na kuna mvutano: Samweli alionya kwamba mfalme atatoza na kuchukua, na hapa Ahusiero anatoza kama ilivyotabiriwa. Wokovu wa Wayahudi haukuvunja dola; uliwafanya waishi kwa uaminifu ndani yake. Hiyo ni tofauti na Kutoka, ambapo Mungu alitoa watu wake nje ya Misri. Hapa hawatoki. Wanabaki, na Mungu anakaa nao huko.

Mhusika Mkuu

Modekai anatoka kwenye lango la mfalme, mahali pa watumishi wa kawaida, hadi kwenye cheo cha pili katika dola. Lakini kile kinachomfafanua si cheo bali mwelekeo wa moyo wake: yeye ni "mkuu na maarufu miongoni mwa ndugu zake Wayahudi," na sababu inatolewa wazi, kwa sababu aliwatetea. Umaarufu wake hauendeshwi na woga wa watu wala kwa mapambo ya ikulu, bali kwa uaminifu wake kwa jamii ndogo iliyodharauliwa. Mtu huyu alikuwa amekataa kuinama mbele ya Hamani wakati kukataa huko kuligharimu. Sasa anapopewa mamlaka, hajageuka kuwa Hamani mwingine. Hiyo ndiyo mtihani mgumu zaidi wa tabia: si jinsi unavyostahimili kudharauliwa, bali jinsi unavyoshika neema unapopanda.

Maswali ya Kutafakari

Ni wapi maishani mwako unatarajia Mungu aonekane kwa kishindo, wakati labda anafanya kazi kwa ukimya kama katika Esta?

Modekai alitafuta amani kwa watu wote, si kwa Wayahudi peke yao. Ni nani, nje ya duara lako la watu, ambaye ustawi wake unapaswa kukuhusu?