Mwanzo 39:9

Maandiko

Yusufu anasimama mbele ya mke wa bwana wake na kuhesabu kwa sauti kile alichokabidhiwa: nyumba nzima, mali yote, mamlaka juu ya kila kitu isipokuwa kitu kimoja. "Hakuna mtu aliye mkuu katika nyumba hii kuliko mimi. Hajanidhuiria chochote isipokuwa wewe, kwa sababu wewe ni mkewe." Kisha anafunga hoja yake kwa swali ambalo si swali hata kidogo, bali ni mlango unaofungwa: "Ni kwa namna gani basi naweza kufanya uovu mkuu namna hii na kumtenda dhambi Mungu?" Mtumwa aliyeuzwa na ndugu zake, asiye na haki yoyote ya kisheria, aliye mbali na nyumbani na mbali na macho ya mtu yeyote amwogopaye, anakataa kwa sababu moja tu: kuna Mungu anayehusika na kinachotokea chumbani humu.

Kiini

Angalia jinsi Yusufu anavyopima jambo hili. Hataji hatari ya kukamatwa, wala adhabu, wala sifa yake. Anataja uaminifu wa Potifa kwanza, kisha anapanda hatua moja juu zaidi: dhambi hii, ingawa ingemwumiza mwanadamu, kimsingi ni kosa dhidi ya Mungu. Hapa ndipo maadili ya Biblia yanapotofautiana na maadili ya hesabu. Maisha ya Yusufu hadi hapa yalikuwa yamemfundisha kwamba Mungu yupo karibu hata pale ambapo haki za kibinadamu zimevunjwa; Yahwe alikuwa pamoja naye akiwa mtumwa, na ukaribu huo haukuwa faraja tu, ulikuwa pia dai. Mungu aliye pamoja nawe ni Mungu anayekuona. Hiyo ndiyo nguvu inayoshikilia mtu pale ambapo hakuna sheria, hakuna shahidi, na hakuna mtu wa kumwambia.

Uzi wa Ukombozi

Jambo moja la ajabu katika kauli ya Yusufu: bado hakuna Torati. Hakuna amri iliyoandikwa juu ya Sinai inayosema usizini. Hata hivyo Yusufu anakiita kitendo hiki "uovu mkuu" na "kumtenda dhambi Mungu," kana kwamba sheria tayari imeandikwa mahali fulani ndani yake. Hii ni ishara ya kile ambacho baadaye manabii wataahidi: siku ambapo sheria haitakuwa kwenye mbao bali moyoni. Yusufu anaishi mapema maisha ambayo agano jipya litayaleta kwa wengi. Na kuna zaidi: mtu huyu anayekataa kuharibu nyumba ya bwana wake ndiye atakayeokoa familia nzima kutoka njaa. Uaminifu wake katika chumba kilichofungwa unalinda uzao ambao kupitia huo Kristo atakuja. Utii mdogo, usioonekana, unabeba uzito wa historia ya wokovu.

Kioo

Wewe pia una nyumba uliyokabidhiwa. Labda ni ofisi ambapo nenosiri la mtu mwingine liko mkononi mwako, au hesabu za kikundi ambazo hakuna anayezikagua, au simu yako usiku ambapo mke wako amelala. Jaribu la Yusufu halikuanza na tamaa; lilianza na upweke wa mtu mwenye mamlaka asiye na mtu wa kumhoji. Hapo ndipo mioyo yetu inapoanza kuhesabu: nani atajua, nani ataumia, nani atagundua. Yusufu anakataa hesabu hiyo kabisa. Yeye hasemi "nitakamatwa," anasema "nitamtenda dhambi Mungu." Tofauti ni kubwa: hesabu inashindwa siku unapojua kwamba hakuna atakayegundua, lakini uwepo wa Mungu haubadiliki kulingana na uwezekano wa kukamatwa. Tena, Yusufu alipaswa kukataa siku baada ya siku; ushindi wa jana hauzuii shambulio la leo.

Leo, kabla hujalala, andika kwenye karatasi hali moja ambayo wewe peke yako unaijua, mahali ambapo unatumia vibaya kile ulichokabidhiwa, kisha soma kwa sauti juu ya hali hiyo maneno ya Yusufu: "Ni kwa namna gani basi naweza kufanya uovu mkuu namna hii na kumtenda dhambi Mungu?"

Wasikilizaji wa Kwanza

Israeli waliosikia hadithi hii walijua maana ya kuwa wachache katika nchi ya kigeni, wanaoitwa "Mwebrania huyu" kwa dharau. Walijua pia hatari halisi: mwanamke Mmisri mwenye cheo alikuwa na uwezo wa kumwangamiza mtumwa kwa neno moja, na alifanya hivyo. Kwa wasikilizaji waliokuwa wakihangaika kati ya mataifa yenye nguvu, swali halikuwa la kinadharia: je, inawezekana kubaki mwaminifu kwa Mungu wakati huna nguvu, huna haki, huna mlinzi? Yusufu ni jibu lenye maumivu na matumaini kwa wakati mmoja. Inawezekana, lakini itakugharimu. Walisikia pia onyo: utamaduni unaokuzunguka utakushawishi kwanza kwa upole, kisha kwa nguvu, na mwishowe utakusingizia unapokataa.

Maandiko Mengine

Zaburi 51, sala ya Daudi baada ya kuanguka pale ambapo Yusufu alisimama, inasema kwa Mungu kwamba dhambi ilifanywa dhidi yake peke yake. Daudi anafikia hitimisho lilelile la Yusufu, lakini kwa kuchelewa, baada ya uharibifu. Mstari huu wa Mwanzo ni Daudi kabla ya kuanguka; Zaburi 51 ni Yusufu ambaye hakukimbia. Na katika Mathayo 5, Yesu anahamisha amri ya uzinzi kutoka kwa kitendo hadi kwa jicho, akifanya jambo lilelile ambalo Yusufu alifanya: kuondoa swali kutoka kwa "nitaonekana?" na kulipeleka mahali ambapo hakuna kificho. Maandiko yote mawili yanathibitisha kwamba maadili ya kweli huanza kabla ya mlango kufungwa.

Swali

Kama Yusufu alifanya jambo sahihi, kwa nini aliishia gerezani? Hadithi haitoi udhuru wowote. Hakuna malaika, hakuna ushahidi uliomtetea, hakuna mtu aliyeamini upande wake. Mwenye haki alipoteza, mwongo alishinda, na miaka mingi ikapita kabla ya kitu chochote kubadilika. Ni lazima tukubali hili bila kulifunika kwa sukari: utii hauzuii dhuluma, na mara nyingi ndio unaoileta. Kinachosemwa ni kitu kingine, kidogo lakini kigumu zaidi: Yahwe alikuwa pamoja naye nyumbani kwa Potifa, na maneno yaleyale yanarudiwa gerezani. Uwepo wa Mungu haukuhamishwa pamoja na hadhi ya Yusufu. Hiyo si ahadi kwamba utatetewa haraka. Ni ahadi kwamba mahali ambapo utii wako utakupeleka, Mungu atakuwa amekwisha kufika.

Tafakari

Ni wapi mamlaka uliyopewa yanakupa nafasi ya kufanya jambo ambalo hakuna mtu atakayelijua?

Yusufu alilazimika kukataa siku baada ya siku; ni jaribu gani linalorudi kwako kila siku, na umejiandaaje kwa ajili ya kesho, si leo tu?