Zekaria 7

Maandiko

Miaka miwili baada ya kuanza tena kazi ya kujenga hekalu, ujumbe unafika kutoka Betheli: Shareza na Regemu Meleki wanakuja kuuliza swali linaloonekana la kiroho kabisa, "Je niomboleze katika mwezi wa tano kwa njia ya kufunga, kama nilivyofanya miaka mingi hii?" Jibu la Mungu halijibu swali lililoulizwa; badala yake linauliza swali lingine: "je kweli mlifunga kwa ajili yangu?" Kisha linarudi nyuma miaka sabini, kwa manabii wa zamani walioamuru haki kwa mjane, yatima, mgeni na masikini, na kwa taifa lililoziba masikio hadi likatawanyika kwa upepo wa kisurisuri.

Kiini

Swali la Betheli ni la kiutaratibu: tunaendelea na mfungo au tunauacha? Jibu la Mungu ni la kimahusiano: mlifunga kwa ajili ya nani? Hapa Mungu anakataa kuwa mhasibu wa ibada zetu. Mfungo wa mwezi wa tano ulikumbuka kuteketezwa kwa hekalu, jambo zito kabisa, lakini huzuni inayojirudia kwa mazoea inaweza kuwa aina ya kujihudumia: "hamkula na kunywa kwa ajili yenu wenyewe?" Ibada iliyotenganishwa na haki si ibada bali ni kumbukumbu ya kibinafsi iliyovaa mavazi ya dini. Na kinachodaiwa badala yake si hisia bali matendo: hukumu ya haki, hesed (uaminifu wa agano usiovunjika), na rehema kwa yule asiye na mtetezi. Mungu wa majeshi anapimwa si kwa kalenda yetu ya kidini bali kwa jinsi mjane anavyotendewa.

Uzi Unaounganisha

Mstari wa 12 unataja kitu kinachotisha: mioyo "migumu kama mwamba." Hili si tatizo la taarifa, ni tatizo la asili ya moyo. Manabii walitumwa, Roho alinena, lakini jiwe halisikii. Hapa ndipo agano la kale linafikia ukingo wake: sheria inaweza kuamuru haki, lakini haiwezi kutengeneza moyo unaotaka haki. Ndiyo maana Ezekieli anaahidi moyo wa nyama badala ya moyo wa jiwe, na Yeremia anaahidi sheria iliyoandikwa ndani. Zekaria anasimama katikati ya ahadi hizo, akiwa amekwishaona matokeo ya ugumu: nchi iliyo wazi. Kristo anakuja si kutoa amri mpya ya saba juu ya mfungo, bali kutoa moyo mpya; na sura inayofuata, Zekaria 8, inaahidi kwamba mifungo hii minne itageuzwa kuwa sikukuu za furaha. Huzuni haikatazwi; inapewa mwisho.

Kioo

Unajua mfungo wako. Labda ni kikombe cha kahawa unachokikataa wakati wa Kwaresima, au ibada ya asubuhi usiyoikosa, au sadaka inayotoka kwenye akaunti kila mwezi. Hakuna ubaya ndani yake. Swali la Zekaria ni gumu zaidi: je, matendo hayo yanagusa jinsi unavyomlipa mfanyakazi wa nyumbani, jinsi unavyomjibu shemeji aliyefiwa, jinsi unavyojadili bei na mtu asiye na uwezo wa kubishana? Mungu hapa hawaulizi watu kuhusu hisia zao bali kuhusu majirani zao. Mjane, yatima, mgeni na masikini ni watu wanne ambao hawana mtu wa kuwatetea mahakamani; wao ndio kipimo. Leo, chagua mtu mmoja katika mduara wako ambaye hana mtetezi, mjane wa kanisani, mfanyakazi aliyeachishwa, mgeni anayeishi peke yake, mpigie simu sasa na umuulize anahitaji nini hasa wiki hii.

Wasifu wa Wasikilizaji

Hawa ni watu waliorudi. Walikuwa wamezaliwa uhamishoni au walikumbuka kwa shida mji uliowaka moto. Kwa miaka sabini walifunga mwezi wa tano kukumbuka hekalu lililoanguka, na mwezi wa saba kukumbuka Gedalia aliyeuawa. Sasa hekalu linajengwa tena. Swali lao ni la kweli kabisa, si la unafiki: kama sababu ya maombolezo inaondoka, tunaendelea kuomboleza? Lakini sikio lao lilipaswa kutetemeka waliposikia maneno "manabii wa zamani" na "miaka sabini," kwa sababu hiyo ndiyo historia iliyowapeleka Babeli. Mungu hasemi, "Mmesamehewa, sahauni." Anasema, "Mnarudia njia ileile." Kwao, orodha ya mjane na yatima haikuwa mafundisho mapya; ilikuwa mashtaka waliyoyasikia kutoka kwa Amosi na Isaya kabla ya msiba.

Mahusiano ya Maandiko

Isaya 58 ndilo jirani la karibu zaidi: watu wanalalamika kwamba wanafunga lakini Mungu haoni, naye anajibu kwamba mfungo anaoutaka ni kufungua minyororo ya dhuluma na kumlisha mwenye njaa. Zekaria ananena neno lilelile kwa kizazi cha baada ya uhamisho, kana kwamba hakuna kilichobadilika. Mika 6:8 anatoa muhtasari uleule wa matatu: haki, rehema, unyenyekevu mbele za Mungu; Zekaria 7:9 inakaribia kuwa nukuu yake. Na kisha kuna sentensi inayotisha zaidi katika sura: "wataniita, lakini sitasikiliza." Hii ni kioo cha Mithali 1, ambapo Hekima aliitwa na kukataliwa, na sasa haijibu. Mungu anaakisi ukimya wetu. Lakini kumbuka: Zekaria 8 inavunja mfumo huo, kwa sababu Mungu anaamua kurudi Sayuni si kwa sababu waliitikia, bali kwa sababu anapenda.

Swali

"Wataniita, lakini sitasikiliza." Je, Mungu anaweza kweli kukataa kusikia maombi? Hatuwezi kuyapunguza maneno haya kwa kusema ni mkazo wa lugha tu. Mstari huu unasema kwamba kuna matokeo halisi ya kukataa kwa muda mrefu: moyo unakuwa mgumu kiasi kwamba hata kilio chake kinakuwa cha kujihurumia tu, si cha toba. Hilo linauma. Lakini angalia pia kwamba maneno haya yanasemwa kwa watu waliorudi kutoka uhamishoni, yaani kwa watu ambao hukumu hiyo haikuwa neno la mwisho juu yao. Mungu anawaambia historia yao ili wasiirudie. Fumbo linabaki: hatujui mahali ambapo ukaidi unakuwa hauna marejeo. Tunajua tu kwamba leo bado tunaitwa, na kwamba kusikia leo ni jambo linalowezekana.

Maswali ya Kutafakari

Ni zoea gani la kidini ninalolitunza ambalo, nikijiuliza kwa unyofu, linanihudumia mimi zaidi kuliko linavyomhudumia Mungu au jirani yangu?

Ni nani katika maisha yangu asiye na mtu wa kumtetea, na ni lini mara ya mwisho nilipochukua hatua halisi kwa ajili yake?