Malaika Katika Biblia: Wao ni Nani na Kazi Yao ni Ipi

Utangulizi

Kuna picha ambayo wengi wetu tumeikuta mahali fulani: malaika mwenye mabawa meupe, uso wa mtoto, amekaa juu ya wingu akipiga kinubi. Picha hiyo ni tamu, lakini haitoki katika Biblia. Katika Maandiko, malaika anapotokea, watu hawatabasamu; wao huanguka chini kifudifudi. Neno la kwanza ambalo malaika husema mara nyingi ni "Msiogope," na sababu ni rahisi: kuna kitu katika uwepo wao kinachomkumbusha mwanadamu kwamba yupo mbele ya mambo makubwa kuliko yeye.

Lakini hapa ndipo jambo la kushangaza linapoanza. Viumbe hawa wenye utukufu, wenye nguvu za kuyafumba makinywa ya simba na kuvunja pingu za gereza, hawajawahi hata mara moja kuomba kuabudiwa. Daima wanaelekeza mkono mahali pengine. Katika ukurasa huu utagundua malaika ni nani, kazi yao ni ipi, jinsi wanavyopita katika Biblia nzima kutoka Mwanzo hadi Ufunuo, na kwa nini hadithi yao, hatimaye, si hadithi yao.

Mtazamo wa mwongozo huu

Mwongozo huu hausomi malaika kama mada ya kustaajabisha, bali kama vidole vinavyoelekeza. Kila mahali malaika anapoingia katika Maandiko, anakuja akiwa mtumishi, si mhusika mkuu; anakuja akiwa mjumbe, si ujumbe wenyewe. Hiyo ndiyo nguzo ya kurasa hizi: malaika si mahali pa kusimama, ni kidole kinachoelekeza. Kwa nini hili ni muhimu? Kwa sababu mazungumzo mengi kuhusu malaika leo yanaishia kwa malaika wenyewe, kwa uzoefu, kwa hisia, kwa ulinzi wa kibinafsi. Biblia inafanya kinyume: inatumia utukufu wa malaika kuonyesha utukufu mkubwa zaidi wa yule wanayemtumikia. Tukimwona Kristo kwa uwazi zaidi mwishoni mwa ukurasa huu, malaika watakuwa wamefanya kazi yao.

Biblia inasema nini kuhusu malaika?

Neno la Kiebrania mal'ak na la Kiyunani angelos yote mawili yana maana moja rahisi: mjumbe, mtumwa aliyetumwa. Kabla hatujaongeza chochote kuhusu mabawa au nguvu, tunapaswa kuanza hapo. Utambulisho wa msingi wa malaika si muonekano wake bali utumishi wake. Yeye ni yule aliyetumwa.

Andiko linalofunga hoja hii kwa uwazi zaidi liko katika Waebrania 1:14, mwishoni mwa sura inayolinganisha Mwana na malaika: "Je! Hao wote si roho watumikao, wakitumwa kuwahudumu wale watakaourithi wokovu?" Angalia maneno mawili. Kwanza, wao ni "roho," si wa mwili kama sisi, ingawa wanaweza kuonekana kwa namna inayoonekana. Pili, wao ni "watumikao," na utumishi wao umeelekezwa kwa watakaourithi wokovu. Mwandishi hahubiri kuhusu malaika hapo; anahubiri kuhusu Yesu, na anatumia malaika kama kipimo. Ikiwa wajumbe ni watukufu kiasi hicho, basi Mwana ni nani?

Malaika waliumbwa. Hawakuwepo milele; Mungu pekee ndiye wa milele. Wao ni sehemu ya "mbingu na nchi" alizoumba, na wakati wa kuwekwa kwa misingi ya dunia, Ayubu 38:7 inasema wana wote wa Mungu walipiga kelele kwa furaha. Hawazai wala hawaolewi, kama Yesu alivyoeleza katika Mathayo 22:30. Hawana ujuzi kamili; 1 Petro 1:12 inasema injili ni mambo "ambayo malaika wanatamani kuyachungulia." Wana nguvu nyingi, lakini si nguvu zisizo na mipaka, na daima wanasubiri amri.

Biblia inaonyesha kazi zao kwa namna kadhaa. Wanaabudu. Isaya aliona maserafi wakiitana juu ya kiti cha enzi: "Mtakatifu, Mtakatifu, Mtakatifu, Bwana wa majeshi; dunia yote imejaa utukufu wake." Wanapeleka ujumbe, na hapa ndipo Luka 1:26 inapoingia: "Na mwezi wa sita, malaika Gabrieli alitumwa na Mungu kwenda mpaka mji wa Galilaya, jina lake Nazareti." Sentensi hiyo ina vitu vitatu vya kufundisha: Gabrieli ana jina, ana pahali anapotumwa, na hajitumi mwenyewe, "alitumwa na Mungu."

Wanalinda. Zaburi 91:11 inasema, "Kwa kuwa atakuagizia malaika zake wakulinde katika njia zako zote." Tambua kwamba mstari huu hauanzi na malaika bali na Mungu anayeagiza. Ulinzi ni wake; malaika ni mkono wa utekelezaji. Danieli aliuonja ulinzi huo usiku ule wa kutisha, na alipoambiwa aeleze, hakusema bahati ilimwokoa: "Mungu wangu amemtuma malaika wake, naye ameyafumba makinywa ya simba, nao hawakunidhuru; kwa sababu mbele zake nalionekana kuwa sina hatia" (Danieli 6:22). Tena Mungu ndiye mtumaji; malaika ndiye mtumwa.

Wanahudumu kwa wanyonge. Yesu alitoa onyo zito kuhusu kuwadharau wadogo: "Angalieni msidharau mmojawapo wa wadogo hawa; kwa maana nawaambia ya kwamba malaika wao mbinguni siku zote huutazama uso wa Baba yangu aliye mbinguni" (Mathayo 18:10). Nguvu ya mstari huu si katika kuthibitisha nadharia za malaika walinzi, bali katika hoja yake: wale ambao dunia huwahesabu kuwa si kitu wana uhusiano wa karibu na mbinguni.

Na mwishowe, wanapigana. Ufunuo 12:7 inatufungulia pazia: "Kulikuwa na vita mbinguni; Mikaeli na malaika zake wakapigana na yule joka, yule joka naye akapigana nao pamoja na malaika zake." Hapa tunakumbushwa kwamba si malaika wote waliobaki katika utumishi. Wapo walioasi, na vita halisi inaendelea, ingawa matokeo yake tayari yameamuliwa msalabani.

Uzi unaopita katika Biblia yote

Fungua Mwanzo na malaika wanaonekana mapema sana, lakini si kwa jinsi tunavyotarajia. Baada ya anguko, Mungu "akaweka Makerubi upande wa mashariki wa bustani ya Edeni, na upanga wa moto uliogeuka huko na huko, kuilinda njia ya mti wa uzima." Mara ya kwanza malaika kuonekana ni wakiwa walinzi wa mlango uliofungwa. Hiyo ni taswira ya huzuni: mbingu imefunga njia, na mwanadamu yuko nje.

Kuanzia hapo uzi unaanza kusokotwa. Hajiri aliyetoroka jangwani alikutana na malaika wa Bwana aliyemwona na kumsikia. Ibrahimu alipoinua kisu juu ya Isaka, sauti kutoka mbinguni ilisimamisha mkono wake. Yakobo alipolala akiwa mkimbizi, aliota ngazi na "malaika wa Mungu wanapanda na kushuka juu yake," ishara kwamba mbingu na nchi bado zinazungumza. Musa aliitwa kutoka katika kichaka kilichowaka. Israeli waliongozwa jangwani, na Mungu akasema katika Kutoka 23:20, "Angalia, mimi namtuma malaika aende mbele yako, ili akulinde njiani, na kukufikisha mahali pale niliopatengeneza." Elisha alipozungukwa na majeshi, mtumishi wake alifumbuliwa macho akaona kilima kimejaa farasi na magari ya moto. Manabii waliona maono ya mabaraza ya mbinguni. Danieli aliokolewa simbani na kufundishwa na Gabrieli.

Katika kila tukio, malaika anaingia na kutoka. Hakuna kitabu cha Biblia kinachoitwa kwa jina la malaika. Hakuna sala iliyoelekezwa kwao. Hawana madhabahu. Wanaingia jukwaani, wanasema kinachopaswa kusemwa, kisha wanatoweka.

Kisha Agano Jipya linafunguliwa na mlipuko wa shughuli za mbinguni, na hapa ndipo uzi unapofikia kilele chake. Gabrieli anamjia Zakaria, kisha Mariamu. Malaika anamtuliza Yosefu usingizini. Usiku wa kuzaliwa kwake, wachungaji wanaambiwa, "Msiogope; kwa kuwa mimi ninawaletea habari njema ya furaha kuu itakayokuwa kwa watu wote," na ghafula jeshi lote la mbinguni linaimba. Hapa ni lazima tusimame: jeshi kubwa la malaika linaimba kuhusu mtoto mchanga. Walioumbwa kabla ya dunia wanamwabudu yule aliyelala katika hori. Waebrania 1:6 inasema hivi kuhusu wakati huo: "Na wamsujudu malaika wote wa Mungu."

Baada ya majaribu jangwani, "malaika wakaja wakamtumikia." Katika Gethsemane, "Malaika kutoka mbinguni akamtokea akamtia nguvu." Alipokamatwa, Yesu alisema angeweza kumsihi Baba yake naye angeletewa "zaidi ya majeshi kumi na mawili ya malaika," lakini hakufanya hivyo. Hapa ndipo tunapoona ukweli ulio moyoni mwa mwongozo huu: malaika walikuwa tayari, lakini Yesu alichagua msalaba. Hakuna malaika aliyeweza kufa kwa ajili ya dhambi zetu. Walichoweza ni kuvingirisha jiwe baada ya kazi kumalizika na kutangaza, "Hayupo hapa; amefufuka."

Katika Matendo wanafungua milango ya magereza na kuwaelekeza watumishi mahali pa kwenda. Katika Ufunuo wanazunguka kiti cha enzi wakiimba, "Mwana-Kondoo aliyechinjwa astahili kuupokea uweza." Makerubi waliokuwa wakilinda mlango wa Edeni wamekuwa waimbaji katika jiji ambalo milango yake haifungwi kamwe. Njia ya mti wa uzima imefunguliwa tena, si kwa upanga wa malaika, bali kwa damu ya Mwana-Kondoo.

Kutokuelewana kwa kawaida

Kosa la kwanza linalosikika mara nyingi ni kwamba watu wema hugeuka kuwa malaika baada ya kufa. Kwenye mazishi utasikia, "Sasa ana mabawa." Ni maneno ya faraja, lakini si ya Biblia. Malaika ni kundi tofauti la viumbe lililoumbwa kabla ya mwanadamu, na Maandiko hayataji popote mabadiliko kutoka kwa mwanadamu kwenda kwa malaika. Waebrania 2:16 inasema wazi kwamba Yesu hakuwashika malaika, bali alishika mbegu ya Ibrahimu. Tumaini letu ni kubwa zaidi kuliko kuwa malaika: ni ufufuo wa mwili na kuwa kama Kristo. Hata zaidi, Paulo anaandika kwamba watakatifu watawahukumu malaika. Hatutawi kuwa wao; tutashiriki urithi ambao wao wenyewe wanautamani kuuchungulia.

Kosa la pili ni kuwaomba au kuwaabudu malaika. Hili linaonekana la kiroho, lakini Biblia inalikataa kwa nguvu ya ajabu. Yohana mwenyewe, mtume aliyeiandika Ufunuo, alianguka mbele ya malaika, naye akakataliwa mara moja: "Angalia, usifanye hivi; mimi ni mjoli wako, na wa ndugu zako manabii, na wa wale wayashikao maneno ya kitabu hiki. Msujudie Mungu." Paulo aliionya kanisa ya Kolosai dhidi ya kuabudu malaika, na akaonya pia katika Wagalatia 1:8 kwamba hata malaika kutoka mbinguni akihubiri injili nyingine, na alaaniwe. Malaika mwaminifu hatakubali kamwe kuchukua nafasi inayomstahili Mungu. Yeyote anayedai heshima hiyo anajifunua mwenyewe kuwa si wa Mungu.

Kosa la tatu ni kuchukua Zaburi 91:11 kama hakikisho kwamba muumini hatapata madhara yoyote. Jambo la kutisha ni kwamba Shetani mwenyewe alitumia mstari huu katika jangwa la majaribu, akimtaka Yesu ajitupe chini kutoka kwenye kilele cha hekalu. Yesu hakubishana na maandiko hayo; alibishana na matumizi yake mabaya, akijibu kwamba haikupasa kumjaribu Bwana. Ahadi ya malaika kukulinda si leseni ya kujitia hatarini wala ahadi ya maisha bila mateso. Stefano alipigwa mawe. Yakobo aliuawa kwa upanga wakati Petro alifunguliwa gerezani na malaika. Ulinzi wa Mungu ni wa kweli, lakini unaongozwa na hekima yake, si matakwa yetu, na mara nyingi ni ulinzi wa roho zetu badala ya miili yetu.

Kosa la nne ni kudhani kwamba malaika ni viumbe wa hadithi tu, mfano wa kishairi wa "nguvu nzuri" za maisha. Biblia haiwaelezi kama alama bali kama viumbe halisi wanaotenda matendo halisi: wanafungua pingu, wanaongea na watu wenye majina, wanapigana vita katika Ufunuo 12:7, wanatajwa na Yesu mwenyewe katika Mathayo 18:10. Kumwondoa malaika kutoka katika ulimwengu wa Biblia ni kupunguza ukubwa wa uumbaji wa Mungu. Kumweka katikati ya imani yetu ni kupunguza ukubwa wa Kristo. Maandiko yanatuepusha na makosa haya mawili kwa njia ile ile: yanatuonyesha mtumishi, kisha yanaelekeza macho yetu kwa Bwana wake.

Kuishi kwayo leo

Unaanzaje kuishi na kweli hii bila kuwa mtu wa kuhesabu ishara kila kona? Anza na faraja ya kimya. Waebrania 1:14 haisemi malaika wanatumwa kwa watu mashuhuri au waumini walio na imani kubwa zaidi; wanatumwa kuwahudumu "wale watakaourithi wokovu." Hiyo inakujumuisha wewe unayelala ukiwa na wasiwasi kuhusu kazi, wewe unayesafiri usiku kwa basi, wewe mzazi unayesubiri mtoto arudi nyumbani. Hujui yanayoendelea katika ulimwengu usioonekana, lakini unajua yule anayeyaagiza. Faraja yako si kwamba umeona malaika; ni kwamba Mungu haachi watu wake peke yao.

Pili, kweli hii inakupa ujasiri mahali pa kazi na mahali pa haki. Danieli alifungwa simbani kwa sababu aliendelea kusali wakati sheria ilimkataza. Malaika alikuja baada ya uamuzi, si kabla yake. Yaani, utiifu ulitangulia, uokozi ukafuata. Ukiwa mahali ambapo kusema kweli kutakugharimu, Danieli 6:22 haikuahidi kwamba hutaingia katika tundu la simba; inakuhakikishia kwamba hakuna tundu lisilo na mamlaka ya Mungu ndani yake.

Tatu, badilisha jinsi unavyowaangalia watu wadogo. Yesu alipounganisha malaika na "wadogo hawa," alikuwa akizungumza na wanafunzi waliokuwa wakibishana kuhusu ni nani mkubwa. Mbinguni kuna heshima kwa yule ambaye wewe unaweza kumpita bila kumwona: mtoto mwenye ulemavu, mfanyakazi wa ndani, mgonjwa wa kudumu, mwanafunzi wa nyuma darasani. Kuwadharau si tatizo la tabia tu; ni kugongana na jinsi mbingu inavyopanga mambo.

Nne, kumbuka ukarimu. Waebrania 13:2 inasema, "Msisahau kuwafadhili wageni; maana kwa njia hii wengine wamewakaribisha malaika pasipo kujua." Mstari huu haukutaki uanze kushuku kila mgeni kuwa ni kiumbe cha mbinguni; unakutaka utendee kila mgeni kwa heshima ambayo ungemtendea malaika. Mlango wako na meza yako ni mahali ambapo kweli hii inajaribiwa.

Na hatimaye, acha kutafuta uzoefu na uanze kuabudu. Malaika wanatumia muda wao mwingi wakifanya jambo moja: kumsifu Mungu. Kama unataka kuwa karibu na kazi ya malaika, njia ya hakika si kutafuta maono; ni kujiunga na wimbo wao.

Kioo

Nataka nikuulize swali moja gumu. Je, unataka malaika kwa sababu unamtaka Mungu, au unataka malaika kwa sababu unataka hakikisho bila utii?

Ni rahisi kupenda wazo la ulinzi. Ni vigumu zaidi kupenda yule anayeuagiza. Pengine umekuwa ukiomba ishara, ndoto, kitu cha kushika kwa mkono, ili tu uwe na uhakika kwamba Mungu yuko karibu na ndoa yako inayoyumba, au mkopo unaokuandama, au mwili wako unaokuangusha. Nakuelewa. Lakini angalia kinachotokea katika Biblia: malaika hakuna hata mmoja aliyeja ili kumfanya mtu ajisikie vizuri. Walikuja na kazi, na kazi hiyo mara nyingi ilimtaka mtu aondoke mahali pa raha. Mariamu alipata habari njema iliyomgharimu sifa yake. Yosefu aliambiwa akimbie Misri usiku ule ule. Danieli aliokolewa baada ya kukataa kuficha magoti yake.

Kuna kitu kingine. Ikiwa malaika wanaona uso wa Baba daima, na wanafurahi mbinguni kwa ajili ya mwenye dhambi mmoja atubuye, basi toba yako si jambo dogo. Kile unachoficha, kile ulichoahidi kuacha Januari na bado kinakushikilia, kile ulichokisema kwa mwenzi wako mwaka jana na hukuomba msamaha, mbingu inajali. Si kwa dharau, bali kwa shauku. Kuna wimbo unaosubiri kuimbwa juu yako.

Na kama umekuwa ukiwadharau wadogo, kama umekuwa mkali kwa watoto wako huku ukiwa mpole kwa wakubwa wako kazini, kama umekuwa ukipima watu kwa manufaa yao kwako, Mathayo 18:10 inakusimamisha. Mbingu haihesabu jinsi unavyohesabu. Na habari njema ni hii: yule aliyekataa majeshi kumi na mawili ya malaika ili akufe kwa ajili yako hatakukataa sasa unapokuja ukiwa mtupu mikononi.

Imeelezwa kwa watoto

Watoto huuliza maswali ya moja kwa moja kuhusu malaika, na mara nyingi maswali yao ni mazuri kuliko tunavyodhani: Je, malaika wana mabawa? Je, nina malaika wangu? Je, bibi yangu sasa ni malaika? Jibu zuri linaanza na picha rahisi: malaika ni wajumbe wa Mungu. Kama vile mtu anayepeleka barua, kazi yao kubwa ni kubeba ujumbe wa Mungu na kufanya anachoagiza. Si Mungu, na hawawezi kutuokoa; wanamtumikia Mungu aliyewaumba.

Kwa watoto wadogo, inatosha kusema kwamba Mungu ana wasaidizi wengi wa ajabu mbinguni, na usiku ule Yesu alipozaliwa, wasaidizi hao waliimba wimbo mkubwa wa furaha kwa sababu Mwokozi amekuja. Watoto wakubwa wanaweza kushika hadithi ya Danieli na simba na kuona kwamba Mungu anao uwezo wa kulinda, na pia wanaweza kujifunza kwamba Yesu alisema malaika wa watoto wanauona uso wa Baba, maana yake kila mtoto ni wa thamani kubwa mbinguni. Vijana wanaweza kushughulikia maswali magumu zaidi: kwa nini baadhi ya malaika waliasi, kwa nini hatupaswi kuwaomba, na kwa nini injili haikuletwa na malaika bali na Mwana mwenyewe.

Jambo moja la kuepuka ni kuwafanya malaika kuwa wa kutisha au kuwafanya wa kuchekesha. Wote wawili wanapotosha. Eleza kwa utulivu: malaika ni wa kweli, ni wenye nguvu, na daima wanamwelekeza mtoto kwa Yesu.

Kwa wazazi na walimu wanaotaka msaada zaidi, maelezo mahususi ya mada hii yanapatikana kwa makundi tofauti ya umri: watoto wa shule ya awali wenye miaka mitatu hadi sita, watoto wa shule ya msingi wenye miaka saba hadi kumi na miwili, na vijana wa miaka kumi na miwili na zaidi. Chagua kiwango kinachomfaa mtoto wako, kisha mwache auliza maswali yake mwenyewe.

Maswali yanayoulizwa mara kwa mara

Kwa kuhitimisha

Kutoka kwa makerubi wenye upanga wa moto nje ya Edeni hadi jeshi linaloimba juu ya hori ya Bethlehemu, hadi malaika aliyeketi juu ya jiwe lililovingirishwa, hadi sauti nyingi kama maji mengi zikimsifu Mwana-Kondoo, malaika wamekuwa wakifanya jambo moja: wamekuwa wakielekeza. Hawakuwahi kudai jukwaa. Hawakuwahi kuomba wimbo. Mmoja wao alipoinamiwa, alijibu kwa haraka, "Msujudie Mungu."

Kama ukurasa huu umekuacha ukiwa na shauku zaidi ya kujua malaika, utakuwa haujafikia lengo lake. Lengo lake ni kukuacha ukiwa na uhakika zaidi kwamba Mungu anayewatuma yuko karibu nawe, na kwamba Mwana wake ni mkuu kuliko wote wanaomzunguka. Soma Waebrania sura ya kwanza na ya pili taratibu; ndiko mahali ambapo Biblia yenyewe inalinganisha wajumbe na Mwana, na hitimisho lake ni la kushangaza. Soma Luka sura ya kwanza na ya pili ukiangalia ni nani anayeabudiwa. Kisha weka kitabu chini na useme neno la shukrani. Mbingu nzima inaelekeza kwa Kristo, na huo ndio mwaliko kwako leo: fuata kidole, kisha pige magoti.