Lazaro: Rafiki wa Yesu Aliyefufuliwa Kutoka Kaburini
Utangulizi
Kuna kaburi moja huko Bethania ambalo halikubaki na mwenyeji wake. Jiwe lilikuwa limevingirishwa, harufu ilikuwa imeanza, na watu wa mji walikuwa wamekwisha kaa siku nne za matanga, wakiamini kwamba habari ile imefungwa milele. Kisha sauti moja ikasikika mlangoni mwa kaburi, na mtu aliyekufa akatoka nje akiwa bado amefungwa sanda.
Jambo la ajabu zaidi kuhusu Lazaro si kwamba alitoka kaburini. Ni kwamba, baada ya kutoka, hasemi neno hata moja. Biblia haituambii alichokiona, alichokisikia, wala alichokifikiri. Kinachobaki ni mwili wake ukiwa hai, umeketi mezani pamoja na Yesu, ukiwa ushahidi usiopingika kiasi kwamba viongozi wa dini wakaamua kwamba lazima auawe tena.
Katika kurasa zifuatazo utamfuata Lazaro hatua kwa hatua: kutoka kwenye ugonjwa wake, kaburini mwake, hadi mezani mwake, na utaona jinsi maisha yake yanavyogusa moyo wa Injili nzima.
Mtazamo wa mwongozo huu
Mwongozo huu unamsoma Lazaro kama shahidi kimya. Hakuna hotuba yake iliyoandikwa, hakuna ungamo lake la imani, hakuna tendo lake la ujasiri. Yeye ni mtu wa pekee katika Injili ambaye hakufanya lolote na bado akawa ishara kubwa kuliko nyingi. Alichangia nini katika ufufuo wake? Hakuna, isipokuwa mwili uliooza. Na ndiyo maana hadithi yake ni picha safi ya neema: Mungu hafanyi kazi na mchango wetu, bali na uhitaji wetu. Tutafuata uzi huo, kwamba ushuhuda mkubwa zaidi mara nyingi si maneno tunayosema, bali uhai tuliopewa bure tukiwa hatukuustahili.
Biblia inasema nini kuhusu Lazaro?
Lazaro anatokea ghafla katika Injili ya Yohana, bila utangulizi wa ukoo wala kazi: "Basi, mtu mmoja alikuwa hawezi, Lazaro wa Bethania, mwenyeji wa mji wa Mariamu na Martha, dada yake" (Yohana 11:1). Angalia jinsi anavyotambulishwa. Si kwa cheo, si kwa kazi, si kwa tendo lolote jema. Anatambulishwa kwa udhaifu wake, "alikuwa hawezi," na kwa mji wa dada zake. Hata jina lake linabebwa na familia yake kabla halijabebwa na yeye mwenyewe.
Jina Lazaro ni muundo wa Kiyunani wa jina la Kiebrania Eliezeri, maana yake "Mungu ni msaada wangu." Jina lenyewe ni unabii mdogo juu ya maisha yake: mtu ambaye msaada wake wote ulitoka nje yake.
Bethania ilikuwa kijiji kidogo karibu kilomita tatu mashariki mwa Yerusalemu, upande wa Mlima wa Mizeituni. Ilikuwa mahali ambapo Yesu alipumzika mara kwa mara alipokuwa akizuru mji mkuu, nyumba ya marafiki katikati ya mji uliojaa maadui. Dada zake wanapotuma habari kwa Yesu, hawasemi "ndugu yetu," bali "yeye umpendaye hawezi." Lazaro anajulikana mbinguni kwa upendo wa Yesu kwake, si kwa sifa zake mwenyewe.
Kisha Yesu anafanya jambo linaloumiza: anakawia siku mbili. Lazaro anakufa. Na Yesu anawaambia wanafunzi wazi wazi kwamba ugonjwa huo haukuwa wa mauti bali kwa ajili ya utukufu wa Mungu, na baadaye anamwita rafiki yake aliyekufa "amelala." Kwa Yesu, kaburi ni chumba cha kulala ambacho mlango wake anao ufunguo.
Anapofika, Lazaro amekuwa kaburini siku nne. Martha anakutana naye kwanza, na mazungumzo yao yanazaa mojawapo ya kauli kubwa zaidi katika Biblia nzima: "Yesu akamwambia, Mimi ndimi huo ufufuo, na uzima. Yeye aniaminiye mimi, ajapokufa, atakuwa anaishi" (Yohana 11:25). Hapa Yesu anahamisha tumaini la ufufuo kutoka kwenye tarehe ya mbali ya siku ya mwisho hadi kwenye nafsi yake mwenyewe. Martha aliamini fundisho; Yesu anamwambia aamini Mtu. Ufufuo si tukio linalomngoja mwanadamu; ni Mtu aliyesimama mbele yake.
Kisha linafuata neno fupi kuliko yote katika Biblia, na pia zito kuliko mengi: "Yesu akalia machozi" (Yohana 11:35). Yule anayejua kabisa kwamba baada ya dakika chache kaburi litafunguka, bado analia. Hii inatuambia kitu kuhusu Mungu ambacho hakuna falsafa inayoweza kutoa: mauti inamchukiza, na huzuni yetu inamgusa hata pale anapokuwa na suluhisho mkononi. Hakutuhubiria kutoka mbali; alilia pamoja nasi mlangoni mwa kaburi.
Halafu inakuja amri: "Naye akiisha kusema hayo, akalia kwa sauti kuu, Lazaro, njoo huku nje" (Yohana 11:43). Sauti moja, jina moja. Maiti haikuombwa, haikushauriwa, haikuhamasishwa. Iliitwa. Na Lazaro akatoka, akiwa bado amefungwa sanda miguu na mikono, uso wake umefunikwa leso, naye Yesu akaagiza wamfungue na kumwacha aende zake.
Jambo lililofuata ni la kushtua. Badala ya furaha ya jumla, likazaliwa shauri la kuua: "Nao wakuu wa makuhani wakafanya shauri ili wamwue Lazaro naye" (Yohana 12:10). Mtu ambaye hakuwahi kuhubiri alikuwa amekuwa hatari ya kitaifa, kwa sababu tu alikuwa hai.
Uzi unaopita katika Biblia yote
Kabla ya Bethania, Mungu alikuwa amekwisha gusa makaburi mara kadhaa, kama mtu anayepiga hodi kwenye mlango ambao siku moja ataubomoa kabisa. Eliya alimwomba Mungu kwa ajili ya mwana wa mjane wa Sarepta, naye akarudishiwa uhai. Elisha alijinyoosha juu ya mwana wa mwanamke Mshunami, na mtoto akapiga chafya akafumbua macho. Hata mifupa ya Elisha mwenyewe, baada ya kifo chake, iligusa maiti iliyotupwa kaburini mwake, naye yule mtu akasimama kwa miguu yake. Matukio haya yalikuwa madogo, ya ghafla, na yaliyotawanyika, lakini yalikuwa yakiandika ujumbe mmoja: Mungu wa Israeli si mfungwa wa kaburi.
Manabii waliufikisha ujumbe huo mbali zaidi. Ayubu, akiwa katikati ya majivu, alikiri kwamba mkombozi wake yu hai na kwamba atamwona Mungu katika mwili wake. Isaya alitangaza kwamba wafu wa Mungu wataishi na mavumbi yataamka kuimba. Ezekieli alisimama katika bonde la mifupa mikavu, akaona Roho akivuma na jeshi kubwa likisimama. Danieli akaandika wazi kwamba walalao katika mavumbi ya nchi wataamka, wengine kwa uzima wa milele.
Agano Jipya linachukua uzi huo na kuufunga katika nafsi ya Yesu. Binti ya Yairo aliinuliwa kitandani mwake, mwana wa mjane wa Naini aliketi jenezani, na Lazaro akatoka kaburini siku ya nne. Lakini wote watatu walikufa tena. Sanda ya Lazaro ilihitajika mara ya pili. Ndiyo maana ufufuo wake, ingawa ni ishara kuu, si lengo la hadithi. Ni kama mlango unaofunguliwa kidogo ili mwanga wa asubuhi uonekane; asubuhi yenyewe bado inakuja.
Asubuhi hiyo ilifika Yerusalemu, kwenye kaburi lingine lililokodishwa, ambapo sanda iliachwa ikiwa imekunjwa na mwili haukurudi kuoza kamwe. Paulo anaeleza tofauti hiyo kwa neno moja la kilimo: "Lakini sasa Kristo amefufuka katika wafu, limekuwa limbuko lao waliolala" (1 Wakorintho 15:20). Limbuko ni mavuno ya kwanza yanayoshuhudia kwamba shamba lote litavunwa. Lazaro alikuwa muujiza; Yesu ni limbuko. Lazaro alirudishwa katika maisha haya; Yesu alifungua maisha mapya kabisa. Yule aliyemwita Lazaro kwa jina kutoka kaburini ndiye yule yule atakayeita wale wote walio makaburini kwa sauti kuu siku ya mwisho.
Kaburi la Lazaro lilifunguliwa; kaburi la Yesu lilibaki wazi.
Kiini cha maisha yake
Wa kwanza: siku nne za ukimya. Lazaro anaugua, anatuma habari kwa rafiki yake mwenye uwezo wa kuponya, na jibu linalokuja ni ukimya wa siku mbili na kisha kifo. Tunaambiwa wazi kwamba Yesu alimpenda, na kwamba kwa sababu alimpenda, alikawia. Hii ndiyo sehemu ngumu kuliko zote katika habari hii, na Yohana hakuificha. Kuchelewa kwa Mungu si kutojali kwake. Martha na Mariamu wote wawili walimlaumu Yesu kwa maneno yale yale, kwamba kama angalikuwapo, ndugu yao hangalikufa, na Yesu hakuwakemea. Aliwaruhusu kusema ukweli wa maumivu yao, kisha akawaonyesha kitu kikubwa kuliko walichoomba. Walitaka mponyaji; wakapata ufufuo. Katika siku zile nne, Lazaro hakufanya lolote. Hakupigania uhai, hakuomba, hakuamini. Alilala tu. Na hapo ndipo mtazamo wa mwongozo huu unapoanza kuonekana: shahidi kimya anaanza kazi yake kwa kutokuwa na uwezo wowote.
Wa pili: wito wa jina lake. "Lazaro, njoo huku nje." Wanatheolojia wa zamani walisema kwamba kama Yesu asingelitaja jina, makaburi yote yangefunguka. Hilo ni mzaha wa kiroho, lakini lina ukweli ndani yake: sauti hiyo ina mamlaka juu ya kila kaburi. Kinachonigusa zaidi ni utaratibu. Kwanza Yesu anaamuru jiwe liondolewe, kazi ambayo wanadamu wangeweza kuifanya. Kisha anafanya yeye mwenyewe kile ambacho hakuna mwanadamu awezaye, anamwita mfu arudi. Kisha anawaagiza wengine tena: "Mfungueni, mkamwache aende zake." Mungu anafanya lile tusiloweza, lakini hatutoi nje ya kazi yake. Kanisa limepewa kazi ya kuondoa mawe na kufungua sanda; uhai wenyewe unatoka kwa Yesu peke yake.
Wa tatu: meza ya Bethania na shauri la kumwua. Siku sita kabla ya Pasaka, Yesu anakula chakula cha jioni Bethania. Martha anatumika, Mariamu anamimina marhamu ya thamani miguuni mwa Yesu, na Lazaro ameketi mezani. Hafanyi lolote la kukumbukwa. Anakula tu. Lakini umati mkubwa unakuja, si kwa ajili ya Yesu peke yake bali ili wamwone Lazaro, na wengi wanaondoka wakiamini. Ndipo wakuu wa makuhani wanaposhauriana kumwua Lazaro pia, kwa sababu ushahidi wake hauwezi kujibiwa kwa mabishano. Huwezi kubishana na mtu aliye hai. Unaweza tu kumnyamazisha. Hapa tunaona bei ya kuwa shahidi kimya: aliyefufuliwa anaingia moja kwa moja kwenye orodha ya waliohukumiwa kifo pamoja na Bwana wake.
Tunachojifunza kutoka kwa Lazaro
Somo la kwanza ni kwamba neema haiulizi uwezo wako. Katika Injili nzima, hakuna mtu aliyepokea zaidi na kuchangia kidogo kama Lazaro. Hakuwa na imani ya kumwendea Yesu kama yule mwanamke mwenye kutokwa damu, wala ujasiri wa kupanda mti kama Zakayo, wala maneno ya kukiri kama Petro. Alikuwa maiti. Paulo anaeleza hali yetu kwa maneno yale yale katika Waefeso 2, kwamba tulikuwa wafu kwa sababu ya makosa na dhambi zetu, na kwamba Mungu alitufanya hai pamoja na Kristo. Mtu aliyekufa hajiokoi; anaitwa. Ikiwa unahisi kwamba imani yako ni dhaifu mno kuweza kukushikilia, kumbuka kwamba Lazaro hakutoka kaburini kwa nguvu ya imani yake bali kwa nguvu ya sauti iliyomwita.
Somo la pili ni kwamba machozi ya Yesu ni sehemu ya tiba, si udhaifu wake. "Yesu akalia machozi" si mstari wa kupamba mahubiri; ni msingi wa faraja yetu. Kuna Wakristo wanaofundishwa kwamba huzuni ni ukosefu wa imani, kwamba kwenye msiba tunapaswa kutabasamu tu. Yesu hakufanya hivyo. Alighadhibika rohoni, akataabika, akalia, kisha akafufua. Huzuni yake na uweza wake vilitembea pamoja. Unaruhusiwa kulia kaburini mwa mpendwa wako bila kupoteza tumaini lako la ufufuo.
Somo la tatu ni kwamba uhai wako ni ushuhuda hata kabla ya mdomo wako kufunguka. Lazaro hakuhubiri, lakini "wengi wa Wayahudi waliondoka kwa sababu yake, wakamwamini Yesu." Hii ni faraja kubwa kwa wale wanaoona hawana vipaji vya kuzungumza mbele ya watu. Huenda ushuhuda wako ni ndoa iliyopona, uraibu ulioachwa, hasira iliyopoa, au amani isiyoelezeka katikati ya maumivu. Watu hawabishani na hilo kwa urahisi. Lakini jiandae pia: ushuhuda unaoonekana huzaa upinzani, kama vile Lazaro alivyoingizwa kwenye shauri la mauti kwa kosa la kuwa hai tu.
Lazaro hakuhubiri hata mara moja; kuwepo kwake kulitosha.
Kioo
Wewe unakaa upande gani wa jiwe hilo leo?
Labda unakaa pale Martha alipokaa, ukiwa na theolojia sahihi na moyo uliochoka. Unajua kwamba kuna ufufuo siku ya mwisho. Unaweza kuisema sentensi hiyo kwenye mazishi bila kigugumizi. Lakini kati ya leo na siku ile mwisho kuna bili zinazozidi mshahara, kuna mtihani wa daktari unaosubiriwa, kuna mtoto asiyepokea simu zako, kuna upweke wa jioni ambao hakuna mtu anayeuona. Yesu hakumkatalia Martha fundisho lake; alimsogeza karibu zaidi, akamwambia kwamba ufufuo si tarehe bali ni yeye mwenyewe aliyesimama pale barabarani. Swali lake kwake lilikuwa, "Je! Unayasadiki hayo?" Na swali hilo halijazeeka.
Labda umekaa siku nyingi kwenye kuchelewa kwa Mungu. Uliomba kwa ajili ya kazi, kwa ajili ya mimba, kwa ajili ya ndugu mlevi, kwa ajili ya ndoa iliyokuwa inavunjika, na jibu lilikuwa ukimya mrefu kiasi kwamba ukaanza kusema moyoni, "Kama angalikuwapo hapa." Habari ya Lazaro haikuahidi kwamba kila kuchelewa kutaisha kwa muujiza. Inaahidi kwamba kuchelewa kwake si kuacha kwake, na kwamba analia pamoja nawe kabla ya kufanya lolote.
Na pengine wewe tayari umekwisha itwa nje. Unaishi, lakini bado umejifunga sanda. Watu wanakuona umefufuka, lakini mikono yako bado imefungwa na aibu ya zamani, kinywa chako bado kimefunikwa na leso ya hofu, na unatembea kwa hatua ndogo za mtu aliyezoea kaburi. Sikia agizo lile lile la Yesu kwa wale waliomzunguka Lazaro: "Mfungueni, mkamwache aende zake." Hukufufuliwa ili urudi kuishi kama maiti inayotembea. Uhai alioukupa unakusudiwa kutembea, kula, kucheka, na kukaa mezani pamoja naye bila sanda.
Imeelezwa kwa watoto
Watoto wanaipenda habari hii, na mara nyingi wanaelewa kiini chake haraka kuliko watu wazima: Yesu alimwita rafiki yake kutoka kaburini, naye akatoka. Unaweza kuanza hapo. Mwambie mtoto kwamba Lazaro alikuwa rafiki wa Yesu, kwamba aliugua sana na akafa, na kwamba dada zake, Martha na Mariamu, walilia sana. Kisha eleza sehemu nzuri zaidi: Yesu naye alilia. Hakuwa na haraka ya kuondoa huzuni ya watu, aliingia ndani yake. Baadaye akasimama mbele ya kaburi, akaita kwa sauti kubwa jina la rafiki yake, na yule aliyekufa akatoka akiwa hai kabisa, bado akiwa amefungwa vitambaa.
Kwa watoto wadogo, kaza upendo na urafiki wa Yesu na furaha ya Lazaro kurudi nyumbani. Kwa watoto wakubwa kidogo, unaweza kuzungumza kwa upole kuhusu kifo kama usingizi ambao Yesu anaweza kuamsha, na kuhusu tumaini letu la kuonana tena. Epuka kuwatisha kwa maelezo ya kuoza; wape picha ya sauti yenye nguvu kuliko kaburi.
Kwa vijana balehe, habari hii inafungua maswali makubwa kuhusu kwa nini Mungu anakawia, na kwa nini Mungu mwema anaruhusu mambo mabaya. Usiyakimbie maswali hayo; wasomeshe Yohana 11 nzima na waache waone kwamba Yesu hakuwakemea watu walioomboleza.
Kwenye Faith.network tunaandaa maelezo mahususi kwa makundi tofauti ya umri, yaani watoto wa chekechea wa miaka 3 hadi 6, wanafunzi wa msingi wa miaka 7 hadi 12, na vijana wa miaka 12 na kuendelea, ili uweze kuchagua lugha inayolingana na mtoto aliye mbele yako.
Maswali yanayoulizwa mara kwa mara
Lazaro alikuwa nani katika Biblia?
Lazaro alikuwa mkazi wa kijiji cha Bethania karibu na Yerusalemu, ndugu wa Martha na Mariamu, na rafiki wa karibu wa Yesu. Yohana anamtambulisha kwa maneno "Basi, mtu mmoja alikuwa hawezi, Lazaro wa Bethania, mwenyeji wa mji wa Mariamu na Martha, dada yake" (Yohana 11:1). Hatujui kazi yake, umri wake, wala kama alikuwa na familia yake mwenyewe. Anajulikana zaidi kwa jambo moja: alikufa, akakaa kaburini siku nne, kisha Yesu akamfufua, na tukio hilo likawa ishara ya mwisho na kubwa kuliko zote katika Injili ya Yohana.
Lazaro alikaa siku ngapi kaburini?
Alikaa kaburini siku nne kamili kabla Yesu hajafika Bethania. Idadi hiyo si ya bahati mbaya. Katika mapokeo ya Kiyahudi ya wakati ule iliaminika kwamba roho ilizunguka karibu na mwili kwa siku tatu, na kwamba baada ya hapo kifo kilikuwa kamili na kisichoweza kutenguliwa. Martha mwenyewe alipinga pale Yesu alipotaka jiwe liondolewe, akikumbusha kwamba ndugu yake tayari ananuka. Kwa hiyo Yohana anasisitiza siku nne ili kila msomaji ajue kwamba hapakuwa na uwezekano wowote wa maelezo mengine: huu ulikuwa ufufuo, si kuamshwa kwa mtu aliyezimia.
Kwa nini Yesu alilia machozi ikiwa alijua angemfufua Lazaro?
Mstari "Yesu akalia machozi" (Yohana 11:35) unatuonyesha kwamba Mungu hakai mbali na maumivu yetu. Yesu hakulia kwa sababu alikuwa amekosa suluhisho, bali kwa sababu alichukia kile kifo kilichokuwa kimefanya kwa rafiki yake na kwa familia aliyoipenda. Yohana anaandika pia kwamba aliugua rohoni na kufadhaika, maneno yenye maana ya hasira ya ndani. Machozi hayo ni hasira takatifu dhidi ya mauti, pamoja na huruma ya kweli kwa waombolezaji. Ni ushahidi kwamba huruma ya Mungu si ya kinadharia bali ya kweli kabisa.
Je, Lazaro wa Yohana 11 ni yule yule wa Luka 16?
Hapana, ni watu wawili tofauti. Katika mfano wa Yesu tunasoma: "Akasema, Palikuwa na mtu mmoja, tajiri, aliyevaa nguo za rangi ya zambarau na kitani safi, na kula sikuzote kwa anasa" (Luka 16:19), na kisha tunaletewa maskini Lazaro aliyelala mlangoni pake. Yule ni mhusika katika mfano wa mafundisho kuhusu utajiri, ugumu wa moyo na hatima ya milele, naye ndiye mtu pekee katika mifano ya Yesu aliyepewa jina. Lazaro wa Bethania ni mtu halisi wa kihistoria. Jina moja, hadithi mbili tofauti kabisa.
Kwa nini Yesu alikawia siku mbili kabla ya kwenda Bethania?
Yohana anatoa sababu inayoshangaza: kwa sababu aliwapenda. Yesu alisema wazi kwamba ugonjwa ule ulikuwa kwa ajili ya utukufu wa Mungu, ili Mwana atukuzwe. Kama angelifika mapema na kumponya Lazaro, familia ingepata faraja ya haraka, lakini ulimwengu usingeliona kwamba yeye ndiye ufufuo na uzima. Kuchelewa kwake kulikuwa na lengo, si kutojali. Hilo halifuti maumivu ya siku zile nne, na Injili haijaribu kuyaficha; inaonyesha tu kwamba upendo wa Mungu wakati mwingine huchagua njia ndefu ili kutupa kitu kikubwa kuliko tulichoomba.
Lazaro alifanya nini baada ya kufufuliwa?
Biblia inataja tukio moja tu: siku sita kabla ya Pasaka, alikuwa ameketi mezani na Yesu kwenye karamu huko Bethania, Martha akitumika na Mariamu akimpaka Yesu marhamu. Hakuna neno lake lililoandikwa popote katika Maandiko, wala hatuambiwi alichokiona akiwa amekufa. Tunachojua ni kwamba umati ulikuja kumwona, na kwamba wengi walimwamini Yesu kwa sababu yake. Ushuhuda wake ulikuwa uwepo wake. Hadithi za baadaye kuhusu huduma yake, kama vile mapokeo ya kanisa kwamba alikuwa askofu huko Kipro, si sehemu ya Maandiko.
Je, Lazaro alikufa tena?
Ndiyo. Ufufuo wa Lazaro ulikuwa kurudishwa katika maisha haya, si kuingia katika mwili wa utukufu usiokufa. Siku moja alizeeka na kufa tena kama kila mwanadamu. Ndiyo maana Paulo hamwiti Lazaro limbuko, bali anamwita Kristo: "Lakini sasa Kristo amefufuka katika wafu, limekuwa limbuko lao waliolala" (1 Wakorintho 15:20). Yesu alifufuka ili asife kamwe, na mwili wake uliofufuka ndio mfano wa ule tutakaopewa. Lazaro alitoka kaburini akiwa amefungwa sanda; Yesu aliiacha sanda yake kaburini. Tofauti hiyo ndogo inabeba Injili nzima.
Kwa nini wakuu wa makuhani walitaka kumwua Lazaro?
Kwa sababu hawakuweza kuubatilisha ushahidi wake. Yohana anaandika: "Nao wakuu wa makuhani wakafanya shauri ili wamwue Lazaro naye" (Yohana 12:10). Watu walikuwa wakija Bethania kumwona mtu aliyekuwa amekufa akiwa hai, na wengi walikuwa wakiondoka wakimwamini Yesu. Mabishano ya kitheolojia hayakuweza kumnyamazisha mtu anayepumua mbele yako. Pia walihofia kwamba machafuko yangewaletea Warumi, kama Kayafa alivyobishana kwamba ni afadhali mtu mmoja afe kuliko taifa zima liangamie. Ni picha ya kusikitisha ya moyo unaopendelea kuzima ushahidi kuliko kutubu.
Lazaro aliona nini alipokuwa amekufa?
Biblia haisemi chochote, na huo ukimya ni wa makusudi. Kama Lazaro angelikuwa na ujumbe kutoka upande ule, Yohana angeliuandika. Badala yake, umakini wote unawekwa kwa Yesu, sauti yake na mamlaka yake. Vitabu na hadithi nyingi zinazodai kueleza aliyoyaona si ushuhuda wa Maandiko bali ni mawazo ya wanadamu. Yale tunayohitaji kuyajua kuhusu hatima baada ya kifo tunayapata kwa Kristo mwenyewe, kama katika Luka 16 na katika ahadi zake, si kwa mahojiano na mtu aliyerudi kaburini.
Ufufuo wa Lazaro unatofautianaje na ufufuo wa Yesu?
Lazaro alifufuliwa na mtu mwingine; Yesu alifufuka kwa mamlaka yake mwenyewe. Lazaro alirudi katika mwili uleule wenye kufa; Yesu alifufuka katika mwili mpya usioharibika. Lazaro alihitaji kufunguliwa sanda; Yesu aliiacha imekunjwa. Lazaro alikufa tena; Yesu anaishi milele. Na muhimu kuliko yote, ufufuo wa Lazaro ulikuwa ishara inayoelekeza mahali pengine, wakati ufufuo wa Yesu ndio msingi wenyewe wa wokovu wetu. Tukio la Bethania ni ahadi iliyoonyeshwa kwa macho; Pasaka ni ahadi iliyotimizwa na kuthibitishwa.
Bethania ilikuwa wapi, na je, ipo hata leo?
Bethania ilikuwa kijiji kidogo kwenye mteremko wa mashariki wa Mlima wa Mizeituni, umbali wa karibu stadia kumi na tano, yaani kilomita tatu hivi, kutoka Yerusalemu. Ukaribu huo ndio unaoeleza kwa nini waombolezaji wengi kutoka mji mkuu walikuwepo kwenye matanga ya Lazaro na kwa nini habari ya ufufuo wake ilifika haraka kwa viongozi. Mahali hapo pajulikana leo kwa jina la Kiarabu al-Eizariya, maana yake "mahali pa Lazaro," na bado kuna kaburi la zamani linaloheshimiwa pale, ingawa hakuna uhakika wa kiakiolojia kwamba ndilo lile lile.
Je, Lazaro alikuwa tajiri au maskini?
Maandiko hayasemi moja kwa moja, lakini kuna dalili ndogo. Familia yao ilikuwa na kaburi la mwamba lenye jiwe, waombolezaji wengi walifika, na Mariamu alikuwa na marhamu ya nardo iliyokadiriwa kuwa na thamani ya mshahara wa mwaka mzima. Mambo hayo yanaelekeza kwenye familia iliyokuwa na uwezo wa kadiri. Lakini Yohana hana shauku ya kutuambia hali yao ya kiuchumi. Anachotaka tuone ni urafiki wa Yesu na nyumba ile, na ukweli kwamba utajiri wala heshima havikuweza kuzuia kifo kuingia mlangoni mwao.
Kwa kuhitimisha
Katika Injili yote, Lazaro hasemi neno. Hakuhubiri, hakuandika waraka, hakuacha msemo wa kukaririwa. Alichoacha ni mwili uliokuwa umeoza ukiwa umeketi mezani, ukila na kunywa pamoja na Bwana wake, na hilo peke yake lilitosha kuwaleta watu wengi kwenye imani na kuwaingiza maadui kwenye shauri la mauti. Hapo ndipo faraja yake ilipo kwa wewe na mimi: thamani yetu mbele za Mungu haitegemei kile tunachokifanya kwa ajili yake, bali kile alichokifanya yeye kwa ajili yetu tukiwa hatuna uwezo wowote.
Kama unataka kuendelea, soma Yohana 11 nzima kwa utulivu, polepole, ukisimama kwenye kila mstari ambapo Yesu anaonyesha hisia zake. Kisha soma 1 Wakorintho 15 nzima, ili uone jinsi ishara ya Bethania inavyokamilishwa katika ufufuo wa Kristo na katika ahadi ya miili yetu wenyewe. Na unapofika kwenye wito ule, "Lazaro, njoo huku nje," sikiliza kwa makini. Sauti hiyo bado inaita watu kwa majina yao, na bado inaweza kufungua makaburi ambayo wewe umekwisha yakata tamaa.
