Matendo ya Mitume 2

Maandiko

Asubuhi ya sikukuu ya Pentekoste, wanafunzi wamekaa pamoja mahali pamoja, na ghafla nyumba inajaa sauti kama ya upepo mkali; ndimi kama za moto zinatua juu ya kila mmoja, na wanaanza kunena kwa lugha nyingine. Umati wa Wayahudi waliokuja Yerusalemu kutoka kila pembe ya dunia inayojulikana wanasikia kila mmoja lugha yake ya kuzaliwa, wanaduwaa, na wengine wanadhihaki. Petro anasimama, anafafanua kwa maneno ya nabii Yoeli na ya Daudi kwamba Yesu aliyesulibiwa amefufuliwa na kutukuzwa, na mwisho wa siku hiyo watu elfu tatu wamebatizwa, wakiwa wameanza maisha mapya ya mafundisho, ushirika, kuumega mkate na maombi.

Kiini

Kiini cha sura hii si maajabu ya lugha, bali ni kwamba Mungu amemwaga kile alichokuwa akihifadhi. Petro hasemi kwamba Roho alishuka bila mpangilio; anasema Yesu "akiwa amepokea ahadi ya Roho Mtakatifu kutoka kwa Baba, yeye amemimina hii ahadi." Yaani Pentekoste ni ushuhuda wa kile kinachotokea mbinguni: Kristo ameketi mkono wa kuume, na uthibitisho wake unamwagwa duniani. Na kilichomwagwa hakikupimwa kwa hadhi: wana na binti, vijana na wazee, watumishi wa kiume na wa kike. Katika ulimwengu ambao unabii ulikuwa jambo la wachache waliochaguliwa, huu ni mabadiliko ya kutisha. Mungu hajapunguza utakatifu wake; ameufungua. Neema haifanyi Mungu kuwa mdogo, inamfanya kuwa karibu kupita tulivyokusudia.

Uzi Unaopita

Pentekoste ilikuwa sikukuu ya mavuno ya kwanza, siku hamsini baada ya Pasaka, siku ambayo Waisraeli walileta malimbuko ya ngano. Fikiria basi: siku ambayo mikate ya mavuno ilipandishwa hekaluni, Mungu anavuna watu elfu tatu. Uzi unaanza mbali zaidi. Baada ya Pasaka ya kwanza huko Misri, Israeli walifika Sinai na kuona mlima ukiwaka moto, na Mungu akatoa Torati. Sasa, baada ya Pasaka ya Yesu, moto haushukii mlima bali unashukia vichwa vya watu, na sheria haichongwi kwenye mawe bali inawekwa ndani ya wanadamu kwa Roho. Ndicho Petro anachomaanisha kwa "siku za mwisho": zama mpya zimeanza, si kwa kelele za kisiasa, bali kwa Mungu akihamia ndani ya watu wake.

Kioo

Kuna maneno mawili katika sura hii yanayochoma. La kwanza ni la umati: "Hii ina maana gani?" La pili ni la wale wanaodhihaki: "Hawa wamejazwa kwa mvinyo mpya." Yote mawili ni jibu la halali kwa jambo lisiloweza kudhibitiwa, na sisi tunayajua mazoea hayo. Tunapenda imani inayotabirika, inayoingia kwenye kalenda yetu, isiyoingilia bajeti yetu wala mipango ya familia. Ndipo mistari ya mwisho inatuchoma zaidi kuliko ndimi za moto: "waliuza vitu na milki zao na kugawanya kwa wote kulingana na hitaji la kila mmoja." Roho aliyewajaza hakuwaacha na hisia tu, aliwaacha na hesabu mpya ya mali. Kama Roho hajafikia mkoba wako, ratiba yako, na chakula chako cha jioni, hukupata Pentekoste ya Matendo; ulipata hisia.

Mwangwi wa Maandiko

Ni vigumu kusoma mistari ya 5 hadi 11 bila kukumbuka Babeli katika Mwanzo 11, ambapo Mungu alivuruga lugha za wanadamu waliojenga mnara wa kujitukuza. Hapa lugha hazivurugwi; zinatumika. Mungu hakurudisha lugha moja, aliwapa mitume uwezo wa kuvuka lugha zote, kwa sababu injili haihitaji utamaduni mmoja ili kuenea. Pili, Petro ananukuu Zaburi 16 kwa ujasiri wa kushtua: "yeye alikufa na akazikwa, na kaburi lake liko pamoja nasi hata hivi leo." Kaburi la Daudi lilikuwa maili chache kutoka pale aliposimama; hoja yake ni ya kuonyesha kwa kidole. Daudi alinena maneno yale, lakini mifupa yake iko humo. Kwa hiyo maneno yale yanamhusu mwingine.

Mazingira

Yerusalemu katika Pentekoste ilikuwa mji uliojaa kupita kiasi: mahujaji kutoka Rumi hadi Uajemi, hoteli zilizojaa, harufu ya wanyama wa dhabihu na moshi wa madhabahu, lugha za Kiaramu, Kiyunani na Kilatini zikichanganyika kwenye barabara nyembamba. Ni miezi michache tu tangu Yesu wa Nazareti aliuawa hadharani na Rumi kwa kushirikiana na uongozi wa hekalu. Wanafunzi wake walikuwa watu wa Galilaya, wenye lafudhi ya kuchekesha, wasio na cheo, wasio na shule ya walimu. Kwamba Petro anasimama na kumtaja Yesu kwa jina, mbele ya mji uliomsulibisha, akisema "huyu Yesu ambaye mlimsulibisha," ni ujasiri unaokaribia kujitolea kwa kifo. Hakuna mkakati wa kidiplomasia hapa; kuna mtu aliyeacha kuogopa.

Wasikilizaji wa Kwanza

Wale waliosikia siku hiyo walikuwa Wayahudi wacha Mungu na waongofu, watu waliokuwa wamesafiri mwendo mrefu ili kuwa karibu na hekalu. Waliishi katika ufalme wa Kaisari, wakisubiri Mungu atende kitu. Walichosikia katika maneno ya Petro si tu habari ya mtu mmoja aliyefufuka; walisikia dai la kisiasa: "Mungu amemfanya Yeye kuwa Bwana na Kristo." Katika mji ambao neno "Bwana" lilikuwa likipandishwa kwa Kaisari, hii ni kauli ya utii mpya. Na walisikia jambo lililowagusa moyoni kabisa: kwamba wao waliokuwa sehemu ya umati uliopiga kelele, wana njia ya kurudi. "Wakachomwa katika mioyo yao" na jibu likaja: tubuni, mbatizwe, mtapokea. Hukumu na rehema ndani ya sentensi moja.

Tafakari

Roho aliyemwagwa Pentekoste alifikia mali, ratiba na milango ya nyumba za waamini. Ni sehemu gani ya maisha yangu ninayoshikilia kwa mikono miwili, nikimwomba Mungu asiiguse?

Petro alisimama katika mji ule ule uliomsulibisha Bwana wake. Ni woga upi unaonizuia kutaja jina la Yesu mahali ninapoishi na kufanya kazi?