Aklat ng Santiago: Pananampalatayang May Gawa
Panimula
May isang manggagawa sa palengke na tuwing Linggo ay nasa unahang bangko ng simbahan, kabisado ang mga awit, mabilis mag-"Amen." Pero tuwing Lunes, ang kaparehong bibig na umaawit ay siya ring nagmumura sa katulong sa bahay at nagbabalewala sa utang na hindi binabayaran. Alam niya ang tamang doktrina. Hindi lang umabot ang doktrina sa kanyang mga kamay.
Ganito ang uri ng tao na kinakausap ng aklat ng Santiago. Hindi mga ateista, kundi mga mananampalataya na naging manipis ang pananampalataya, mga tagapakinig na nakalimot nang gumawa. At dahil doon, ito ang isa sa pinakahindi komportableng aklat sa Bagong Tipan, at kasabay nito, isa sa pinaka mapagpalaya.
Sa gabay na ito, makikilala mo kung sino ang sumulat nito at bakit, kailan ito isinulat, paano ito binuo, ano ang mga pangunahing tema, at bakit hindi ito kalaban ng biyaya kundi ang katibayan nito. Sa dulo, may praktikal na gabay para tunay mong mabasa ang aklat, hindi lang malaman ang tungkol dito.
Ang tuon ng gabay na ito
Karaniwang binabasa ang Santiago bilang isang debate: pananampalataya laban sa gawa. Iba ang lapit natin dito. Babasahin natin ito bilang sulat ng isang kapatid na tatlong dekadang nakatabi kay Jesus sa Nazaret, isang taong nakita mismo kung ano ang hitsura ng pananampalatayang may laman sa pagkakarpintero, sa hapag, sa kapitbahay. Hindi tinuturuan ni Santiago ang simbahan na kitain ang kaligtasan. Hinahawakan niya ang pulso nito. Ang biyaya ang puso ng mensahe; ang gawa ang tibok na nagpapatunay na buhay ang pananampalataya. Sa mata ng kapatid ni Jesus, ang pananampalatayang walang tibok ay hindi mahinang pananampalataya. Bangkay ito.
Ano ang sinasabi ng Bibliya tungkol sa aklat ng Santiago?
Nagbubukas ang aklat nang mapagpakumbaba: "Mula kay Santiago na lingkod ng Diyos at ng Panginoong Jesu-Cristo. Sa labindalawang lipi ng Israel na nasa iba't ibang lupain: Matiwasay na pagbati" (Santiago 1:1). Walang pagmamalaki, walang pagbanggit ng dugo, kahit may karapatan siyang sabihing kapatid siya ng Panginoon. Lingkod lang.
Pagkatapos ng pagbati, wala nang paligoy-ligoy. Sa halip na magsimula sa doktrina, nagsisimula siya sa hirap: "Mga kapatid, ituring ninyong isang malaking kagalakan kapag dumaranas kayo ng sari-saring pagsubok, sapagkat alam ninyo na ang pagsubok sa inyong pananampalataya ay nagbubunga ng pagtitiis. At kung ganap ang pagtitiis, kayo'y magiging ganap at walang pagkukulang" (Santiago 1:2-4). Pansinin: hindi sinabi ni Santiago na masaya ang pagsubok. Ang sinasabi niya ay may nangyayari sa loob ng pagsubok. Ang salitang isinaling "ganap" ay hindi nangangahulugang walang kamalian; ang ibig sabihin ay buo, hinog, hindi hati. Ang pagsubok ang hurno kung saan natutunaw ang pagkukunwari at nagiging isa ang labas at loob ng tao.
Kaya nga ang susunod na hakbang ay panalangin, hindi pagsisikap: "Kung may kulang sa karunungan ang sinuman sa inyo, humingi siya sa Diyos at siya'y bibigyan, sapagkat ang Diyos ay saganang magbigay at hindi nanunumbat" (Santiago 1:5). Ito ang unang malinaw na tanda na hindi ito aklat ng sariling sikap. Ang taong walang alam kung paano haharapin ang problema sa trabaho, sa pamilya, sa pananalapi, ay hindi pinapadala sa loob ng sarili niyang lakas. Pinapadala siya sa isang Diyos na hindi nanunumbat kapag humihingi ka ulit ng tulong sa parehong bagay.
At kapag naipakita na ang bukal, doon lalabas ang hamon: "Isagawa ninyo ang salita ng Diyos at huwag lamang itong pakinggan; kung hindi'y dinadaya ninyo ang inyong sarili" (Santiago 1:22). Malupit ang salitang "dinadaya." Ayon kay Santiago, may isang uri ng pagsisimba na nakapapaganda ng pakiramdam nang hindi nagbabago ng buhay, at ang tawag niya doon ay pagsisinungaling sa sarili.
Nagbubunga ito sa pinakakilalang pangungusap ng aklat: "Kaya nga, ang pananampalatayang walang kalakip na gawa ay patay" (Santiago 2:17). Hindi sinabi na "mahina," "hindi ganap," o "kulang." Patay. Isang salita para sa isang bagay na kahawig ng buhay ngunit hindi humihinga. At ang konteksto nito ay hindi abstrakto. Kakausapin lang niya ang tungkol sa kapatid na walang damit at walang makain, at ang tugon ng simbahan ay isang magandang panalangin at isang paalam sa pinto. Sa mata ni Santiago, doon nabubulgar ang lahat.
Hindi rin dinadaan-daanan ni Santiago ang bibig. "Gayundin naman, maliit lamang ang dila ngunit malaki ang kayang gawin nito. Isipin na lamang ninyo kung gaano kalaking gubat ang natutupok ng isang maliit na apoy! At ang dila ay tulad ng apoy" (Santiago 3:5-6). Sa isang komunidad na naghahati-hati, alam niyang ang unang naaapektuhan ng patay na pananampalataya ay ang paraan ng pagsasalita natin sa isa't isa.
Sa gitna ng lahat ng ito, may tawag sa pagsuko: "Kaya't pasakop kayo sa Diyos. Lumaban kayo sa diyablo at lalayuan niya kayo" (Santiago 4:7). At ang aklat ay nagtatapos, hindi sa isang listahan ng tuntunin, kundi sa isang silid ng panalangin: "Kaya nga, ipagpahayag ninyo sa isa't isa ang inyong mga kasalanan, at ipanalangin ninyo ang isa't isa upang kayo'y magaling. Malaki ang nagagawa ng panalangin ng taong matuwid" (Santiago 5:16).
Sino ang sumulat ng aklat at kailan?
Apat na Santiago ang lumilitaw sa Bagong Tipan, ngunit isa lang ang maaaring sumulat nang gayon kaikli ng pagpapakilala at gayon kalaki ng awtoridad: si Santiago na kapatid ni Jesus, ang pinuno ng iglesya sa Jerusalem. Nabanggit siya sa Marcos 6:3 kasama ang iba pang kapatid ng Panginoon. Sinasabi ng Juan 7:5 na noong una, hindi sumasampalataya ang kanyang mga kapatid. Ito ang detalyeng hindi natin dapat lampasan: ang sumulat ng aklat tungkol sa tunay na pananampalataya ay isang taong minsang tumingin sa mukha ni Jesus at hindi nakakita ng Mesiyas.
Ano ang nagbago? Isang pagkikita. "Nagpakita siya kay Santiago, at pagkatapos ay sa lahat ng mga apostol" (1 Corinto 15:7). Ang muling nabuhay na Panginoon ay pumunta sa kanyang kapatid. Kaya nang sabihin niyang lingkod siya ng Panginoong Jesu-Cristo, isang buong buhay ng pagbabago ang nasa likod ng salitang iyon. Sa Mga Gawa 15, si Santiago ang naglagom ng pasya ng konseho sa Jerusalem, at sa Mga Gawa 21:18 siya pa rin ang nangunguna sa mga nakatatanda roon. Tinawag siya ni Pablo na isa sa mga "haligi" ng iglesya (Galacia 2:9) at kinilala siya bilang "kapatid ng Panginoon" (Galacia 1:19). Ayon sa mga sinaunang salaysay, tinawag siyang "ang Matuwid" dahil sa kanyang kabanalan at sa mga tuhod na namaos sa kalyo dahil sa panalangin, at namatay siya bilang martir sa Jerusalem noong mga taong 62.
Kaya bago ang aklat na ito, malamang isa sa mga pinakauna sa Bagong Tipan, isinulat noong bandang 45 hanggang 49, bago pa ang malaking usapin tungkol sa mga Hentil at pagtutuli. Ilang tanda nito: tinawag niyang "kapulungan" o sinagoga ang pagtitipon ng mga mananampalataya (Santiago 2:2), wala siyang binanggit tungkol sa mga alituntunin ukol sa Hentil, at ang buong tono ay Judiong-Kristiyano. Ang mga tinutukoy niyang "labindalawang lipi na nasa iba't ibang lupain" ay ang mga Judiong sumampalataya kay Jesus na nagkawatak-watak dahil sa pag-uusig, tulad ng inilalarawan sa Mga Gawa 8:1 at 11:19.
At ito ang mahalaga para maunawaan ang tono. Nagsusulat si Santiago sa mga taong pinaalis sa tahanan, naghahanap ng trabaho, umuupa ng lupa mula sa mga mayayamang may-ari na nagpipigil ng kanilang sahod (Santiago 5:4). Mahirap sila, uhaw, at pinag-aagawan ng galit at pagtitiis. Doon niya isinulat: matiisin kayo, huwag magmura sa isa't isa, huwag paboran ang mayaman, huwag isarado ang kamay sa nagugutom. Hindi teorya ang aklat na ito. Amoy pawis at alikabok ng kalsada.
Ang tema na dumadaloy sa buong Bibliya
Kapag binuksan mo ang Santiago, malamang maisip mo agad ang Kawikaan. May dahilan. Ang Santiago ay karunungang panitikan na sumasampalataya kay Jesus. Tulad ng Kawikaan, ipinapakita niyang ang katuwiran ay hindi lang nasa loob ng puso kundi nasa timbangan, sa dila, sa pakikitungo sa mahirap. Tulad ng Job, sinasabi niyang may bunga ang pagtitiis: "Nabalitaan ninyo ang tungkol sa pagtitiis ni Job" (Santiago 5:11). Tulad ng mga propeta, sumisigaw siya laban sa panlipunang kawalang-katarungan sa mismong tono ni Amos at Isaias.
Ngunit ang pinakamalapit na ugat ay ang Levitico 19. Kung ihahanay mo ang kabanatang iyon sa Santiago, mahihilo ka sa dami ng pagkakatulad: huwag magbulung-bulungan, huwag pumabor sa mayaman sa paghatol, huwag pigilin ang sahod ng manggagawa, huwag magalit sa kapatid, at sa gitna nito, "iibigin mo ang iyong kapwa gaya ng iyong sarili" (Levitico 19:18). Iyon ang tinatawag ni Santiago na "utos ng hari" (Santiago 2:8). Hindi siya nag-imbento ng bagong etika. Ipinakita lang niya na ang kabanalang inilarawan ng Diyos sa Sinai ay hindi nabuwag sa Kalbaryo; nabuhay ito.
At dito papasok si Cristo. May halos limampung malinaw na pagtukoy sa Sermon sa Bundok ang aklat na ito. Ang pagpapala sa mga dukha, ang bawal na panunumpa, ang punong nakikilala sa bunga, ang tagapakinig na hindi tagatupad, ang paghatol na susukat sa iyo sa panukat na ginamit mo, ang pagtitiwala sa Amang nagbibigay sa mga humihingi. Hindi sinipi ni Santiago si Jesus nang salita-por-salita. Mas malalim iyon: naaalala niya. Ito ang tinig ng taong labingtatlong beses nang nakarinig ng parehong aral sa hapag ng Nazaret, at ngayon, sa wakas, sumasampalataya na.
Kaya kahit dalawang beses lang binanggit ni Santiago ang pangalan ni Jesus, nasa buong sulat siya. Siya ang "Panginoon ng kaluwalhatian" (Santiago 2:1) na hindi tumitingin sa mukha ng tao. Siya ang Hukom na "malapit na" (Santiago 5:9). Siya ang bagong Adan na sumunod hanggang wakas, ang tanging tao na binasa ang salamin ng kautusan at hindi kinalimutan ang nakita. Ang tanong ni Santiago ay talagang isang tanong tungkol kay Cristo: kung nasa loob mo si Cristo, may bakas ba siya sa labas mo?
Ang biyaya ang puso; ang gawa ang pulso.
Balangkas at pangunahing tema
Maraming nagsasabing wala talagang balangkas ang Santiago, na parang kuwintas lang ito ng mga hiwalay na perlas. Mas tumpak sabihing may spiral na anyo ito. Tatlo o apat na tema ang paulit-ulit na binabalikan ni Santiago mula sa magkaibang anggulo, na parang gurong hindi bumibitaw sa isang punto hanggang hindi ito napapasok sa buhay ng mga tinuturuan.
Ang unang kabanata ay ang pundasyon. Pagsubok na nagpapahinog (1:2-4), karunungang ipinagkakaloob ng Diyos sa mga humihingi (1:5-8), ang panandaliang yaman kontra sa koronang mananatili (1:9-12), at ang mahalagang paglilinaw na hindi ang Diyos ang pinagmumulan ng tukso kundi ang sariling pagnanasa (1:13-15). Pagkatapos, ang linya na nagbibigay-hugis sa lahat: ipinanganak tayo ng Diyos sa pamamagitan ng salita ng katotohanan (1:18), kaya nga tanggapin ang salita, at gawin ito (1:19-27). Ang huli sa kabanatang ito ay ang paglalarawan ng dalisay na relihiyon: pag-aalaga sa mga ulila at biyuda, at pagbabantay sa sarili laban sa dumi ng sanlibutan.
Ang ikalawang kabanata ay dalawang halimbawa ng parehong sakit. Unang halimbawa: ang mahirap na dumating sa kapulungan na naupo sa sulok habang ang mayaman ay inihatid sa magandang pwesto (2:1-13). Ikalawang halimbawa: ang kapatid na walang damit at pagkain na pinauwing walang natanggap kundi mabuting salita (2:14-26). Sa dalawang eksena, ang argumento ay pareho: hinahati ninyo ang inyong pananampalataya sa inyong pakikitungo, at hindi tumatakbo nang hati ang pananampalataya. Dito niya isinama si Abraham at si Rahab, dalawang taong lubhang magkaiba, dalawang taong ang pananampalataya ay lumabas sa mga kamay.
Ang ikatlong kabanata ay ang bibig at ang pinagmumulan nito. Unang bahagi, ang dila bilang timon, apoy, at tubig na hindi matabang at maalat sa isang bukal (3:1-12). Ikalawang bahagi, dalawang uri ng karunungan: ang mula sa itaas na "maradilag, mapagpayapa, mahinahon" at ang mula sa lupa na puno ng inggit at pagkakampi-kampi (3:13-18). Hindi problema sa bokabularyo ang problema sa dila. Problema ito sa pinagmumulan.
Ang ikaapat hanggang unang bahagi ng ikalima ay ang pinakamatalas na bahagi. Bakit may away sa iglesya? Dahil may digmaan sa loob ng bawat isa (4:1-3). Ang pagkakaibigan sa sanlibutan ay pakikipag-away sa Diyos (4:4). Doon dumarating ang panawagan sa pagsuko sa Santiago 4:7, kasunod ang pangako: "Lumapit kayo sa Diyos, at lalapit siya sa inyo" (Santiago 4:8). Pagkatapos, dalawang larawan ng pagmamalaking bulag: ang negosyanteng nagpaplano ng isang taon nang hindi iniisip ang Diyos (4:13-17), at ang mayamang nagtipon ng kayamanan sa hindi binayarang sahod (5:1-6).
Ang huling bahagi ay ang paglapag. Pagtitiis ng magsasaka na nag-aabang ng ulan (5:7-11), katapatan sa pananalita (5:12), panalangin sa lahat ng panahon (5:13-18), at ang huling talata na nagpapakita kung saan patungo ang lahat: ang pagsundo sa kapatid na naligaw (5:19-20). Nagsimula ang aklat sa pagsubok at nagtapos sa pagliligtas ng iba. Iyon ang pulso na hinahanap ni Santiago.
Mga mahalagang talata mula sa aklat na ito
"Isagawa ninyo ang salita ng Diyos at huwag lamang itong pakinggan; kung hindi'y dinadaya ninyo ang inyong sarili" (Santiago 1:22). Ang sumusunod na mga talata ang nagbibigay ng larawan: ang tagapakinig lamang ay tulad ng taong tumingin sa salamin, umalis, at nakalimot agad ng sariling mukha. Sinasabi nito ang isang malungkot na katotohanan tungkol sa atin. Kayang-kaya nating makarinig ng katotohanan tungkol sa sarili nating buhay at kalimutan ito bago pa tayo makarating sa sasakyan. Hindi hinahamon ni Santiago ang ating kaalaman kundi ang ating memorya, at ang memorya na ang tanging pruweba ay pagsunod. Kaya nga tinawag niya ang kautusan na "kautusan ng kalayaan" (Santiago 1:25). Hindi bilangguan ang pagsunod. Ito ang bakod na pumipigil sa atin na masira ang sarili.
"Kaya nga, ang pananampalatayang walang kalakip na gawa ay patay" (Santiago 2:17). Ang pinakamadaling maling gamit ng talatang ito ay gawing pambabatikos sa nagpupumilit na maligtas. Hindi iyon ang pakay. Ang tinutumbok ni Santiago ay ang mananampalatayang matapat sa doktrina at manhid sa kapwa. Sa kanyang halimbawa, sinasabi ng iglesya sa nagugutom, "Yumaon kang mapayapa," at pinapadala siyang walang tinapay. Ang gawang tinutukoy dito ay hindi pagpapawis sa ritwal kundi tinapay, damit, hustisya, awa. At ang salitang "patay" ay tumatawid mula sa moral tungo sa medikal. Hindi mahinang pananampalataya ang inilalarawan; wala talagang buhay. Kaya kapag nakita ka ni Santiago na maawain sa mahirap, hindi niya sasabihing kinita mo ang kaligtasan. Sasabihin niyang, ah, may tibok.
"Kaya nga, ipagpahayag ninyo sa isa't isa ang inyong mga kasalanan, at ipanalangin ninyo ang isa't isa upang kayo'y magaling. Malaki ang nagagawa ng panalangin ng taong matuwid" (Santiago 5:16). Napakaganda na ang aklat na pinakahigpit sa pagsunod ay nagtapos sa pinakamalambot na tagpo. Alam ni Santiago na hindi natin kayang buhayin ang sarili nating pananampalataya nang nag-iisa. Kailangan ng silid na may bukas na bibig at nakayukong ulo, kung saan hindi ka gagawing halimbawa kapag nagtapat ka. Pagkatapos niya nito, tinukoy niya si Elias, isang taong "tulad din nating mga tao" (Santiago 5:17). Iyon ang aral: hindi kailangan ng bayani sa panalangin. Kailangan lang ng taong tapat na tumatawag sa Diyos na hindi nanunumbat.
Ang Salamin
Ilagay natin ang aklat sa harap mo, dahil iyan ang gusto nito.
Kilala ka ng Santiago sa mga sandaling hindi ka nakikita ng iba. Alam niya kung paano ka magsalita sa asawa mo kapag pagod ka na at nagsara na ang pinto ng bahay. Alam niya ang tono ng pagkomento mo sa mga taong hindi mo kilala, ang bilis ng galit mo sa daan, ang mga mensaheng ipinapasa mo tungkol sa taong sumakit sa iyo. Sinasabi niyang hindi maliit na bagay iyon. Isang maliit na apoy ang nakapapatay ng isang buong gubat, at maraming pamilya na nasira sa loob ng dekada dahil sa mga pangungusap na tumagal lang ng tatlong segundo.
Alam din niya ang kalendaryo mo. May plano ka para sa taong ito, may kinukuhang pautang, may pinaplanong pag-alis. Hindi niya sinasabing huwag kang magplano. Ang tanong niya ay simple: nasaan ang Diyos sa plano? "Kung loloobin ng Panginoon" ay hindi isang magalang na dagdag sa dulo ng pangungusap. Ito ang pag-amin na hiniram lang ang hininga mong ginagamit sa pagpaplano.
At alam niya ang pitaka mo. Ito ang bahagi kung saan pinakamasakit ang Santiago sa mga tulad natin na hindi naman labis-labis ang yaman ngunit sapat naman upang makatulong. Hindi niya tinatanong kung tama ang paniniwala mo tungkol sa kahirapan. Tinatanong niya kung anong nangyari nang huling dumating sa harap mo ang taong nangangailangan.
Ngayon, huwag kang lalabas sa silid na ito nang naiiwan sa pagkakonsiyensiya. Hindi iyon ang punto ng aklat. Sinabi ng kapatid ni Jesus na ang Diyos ay saganang magbigay at hindi nanunumbat. Ibig sabihin, kaya mong bumalik. Kaya mong ipagpahayag ang kasalanang labindalawang taon nang nakatago. Kaya mong hilingin ngayon ang karunungang matagal nang hinahanap mo. Ang pananampalatayang may gawa ay hindi pananampalatayang mas nagsisikap. Pananampalataya itong huminto na sa pagtakas sa Diyos.
Nagsisimula ang pagbabago sa pagsuko, hindi sa pagpupursigi.
Ipinaliwanag para sa mga bata
Isang paraan upang ipaliwanag ang Santiago sa isang bata: sabihin mong may kaibigan si Jesus na kapatid niya rin, na noong bata pa sila ay hindi naniniwala na si Jesus ang Anak ng Diyos. Ngunit nang mabuhay na muli si Jesus, pinuntahan niya ang kapatid niya, at mula noon, isinulat ni Santiago ang isang sulat sa mga taong nagmamahal kay Jesus.
Ito ang laman ng sulat, sa simpleng salita: kung tunay na nasa loob ng puso mo ang pagmamahal kay Jesus, may makikita rin ito sa labas. Katulad ng punong mangga. Hindi mo nakikita ang ugat, ngunit alam mong buhay ito dahil may bunga. Kaya kung nagdadasal ka pero hindi ka nagbabahagi ng baon mo sa kaklaseng walang pagkain, may kulang. Kung kumakanta ka sa simbahan pero pinagtatawanan mo ang kaklase mo sa daan, may kulang. Hindi ito para gawing malungkot ang mga bata, kundi para malaman nila na napapansin ng Diyos ang maliliit na kabutihan.
Maganda ring ituro sa bata ang Santiago 1:5, dahil dito nila matutuklasan na maaari nilang tanungin ang Diyos kapag hindi nila alam ang gagawin, at hindi siya nayayamot sa maraming tanong.
Sa Faith.network, may hiwalay na paliwanag ang aklat na ito para sa iba't ibang edad: para sa mga preschool na tatlo hanggang anim na taong gulang, na sumasandal sa larawan ng puno at bunga; para sa mga elementarya na pito hanggang labindalawa, na kayang pag-usapan ang dila at ang tunay na kabaitan; at para sa mga teenager na labindalawang taon pataas, kung saan tatalakayin nang totohanan ang panunumbat sa mga kaibigan, ang panggagaya sa mundo, at ang pananampalatayang hindi lamang pakitang-tao.
Gabay sa pagbabasa: paano lalapitan ang Santiago
Kung isang bagay lang ang gagawin mo, gawin ito: basahin ang buong aklat nang minsanan, nang malakas, sa isang upuan. Mga labinlima hanggang dalawampung minuto lang. Ang Santiago ay hindi isinulat upang tunghayan nang paisa-isang talata; sermon ito, at ang bilis at diin nito ay bahagi ng mensahe. Kapag nabasa mo nang buo, mapapansin mo kung gaano kadalas siyang bumabalik sa parehong tatlong bagay: ang dila, ang pera, at ang pagsubok.
Sa ikalawang linggo, samahan ito ng Mateo 5 hanggang 7. Basahin ang isang kabanata ng Santiago at pagkatapos ay hanapin sa Sermon sa Bundok ang katumbas na aral. Mararamdaman mo agad ang koneksyon, at magbabago ang tono ng Santiago sa pandinig mo. Hindi ito ang tinig ng isang mahigpit na guro. Tinig ito ng kapatid na inuulit sa iyo ang narinig niya sa Panginoon.
Sa ikatlong linggo, pumili ng isang bahagi kada araw at magtanong ng isa lang: ano ang isang kongkretong hakbang na hinihingi ng bahaging ito sa akin sa loob ng dalawampu't apat na oras? Isang tawag na hindi mo pa nagawa. Isang pasensiya sa isang tao. Isang bayad na dapat ay nabayaran na. Isang komento na hindi mo na ipapadala. Sumusuko ang Santiago sa mga mambabasang gustong dumalo sa talakayan nang walang gagawin.
Sa ikaapat na linggo, isabuhay ang Santiago 5:16. Maghanap ng isang tao, hindi ng buong grupo, na kaya mong sabihan ng totoo tungkol sa buhay mo, at magdasal para sa isa't isa. Ito ang bahaging pinakalaktawan ng mga mambabasa, at kadalasan ito ang pinakamahalaga.
Dalawang bitag na iwasan. Huwag basahin ang Santiago bilang listahan ng mga pamantayan na kailangan mong abutin bago ka tanggapin ng Diyos; kung ganoon ang basa mo, hindi ka na makakatapos sa ikalawang kabanata nang walang panlulumo. At huwag mo namang pahinain ang mga salita niya hanggang sa maging payo na lamang. Ang tamang lugar ng pagbabasa ay sa pagitan: nakatayo ka sa biyaya at hinahayaan mong sukatin ni Santiago ang tibok. Kapag mahina ang tibok, hindi ka pinapalayas. Pinapatawag ka.
Mga madalas itanong
Sino ang sumulat ng aklat ng Santiago?
Ang pinaka-tinatanggap na pananaw sa loob ng dalawang libong taon ay si Santiago na kapatid ng Panginoong Jesus, ang pinuno ng iglesya sa Jerusalem, at hindi si Santiago na apostol at kapatid ni Juan, na pinatay nang mas maaga sa Mga Gawa 12:2. Sa Galacia 1:19 tinawag siya ni Pablo na "kapatid ng Panginoon," at sa Galacia 2:9 isinama siya sa mga haligi ng iglesya. Kapansin-pansin na sa pagbubukas ng sulat, hindi niya ipinagmalaki ang ugnayang ito ng dugo. Tinawag niya lang ang sarili niyang lingkod ng Diyos at ng Panginoong Jesu-Cristo.
Kailan isinulat ang aklat ng Santiago?
Malamang bandang taong 45 hanggang 49, na gagawa nito na isa sa mga pinakamaagang isinulat na aklat sa Bagong Tipan. Ang mga tanda ay ang paggamit ng salitang kapulungan o sinagoga para sa pagtitipon ng mga mananampalataya, ang kawalan ng anumang diskusyon tungkol sa pagtutuli at sa mga Hentil na naging malaking usapin pagkatapos ng taong 49, at ang buong Judiong-Kristiyanong himig ng sulat. Ilang iskolar ang naglalagay nito sa mga taong 60 pataas, bago ang pagkamartir ni Santiago noong mga taong 62, ngunit ang maagang petsa ay nananatiling pinakanatural.
Ilang kabanata mayroon ang aklat ng Santiago at gaano ito kahaba?
Limang kabanata lamang, mahigit isandaan at nasa apatnapung talata, na kayang basahin nang buo sa loob ng dalawampung minuto. Ngunit sa maiikling talatang ito ay may isa sa pinakamataas na dami ng direktang utos sa buong Bagong Tipan, higit sa limampung pautos sa limang kabanata. Kaya nararamdaman ng mambabasa na napakabigat ng aklat kahit napakaikli. Hindi ito nagpapaliwanag ng mahabang doktrina; ipinapatong nito ang katotohanan sa mga kamay mo at hinihintay kung ano ang gagawin mo.
Nagkakasalungat ba si Santiago at si Pablo tungkol sa pananampalataya at gawa?
Hindi, dahil iba ang kalaban na kinakalaban ng bawat isa. Nilalabanan ni Pablo ang mga nagsasabing kailangan ng pagtupad sa kautusan upang maging matuwid sa harap ng Diyos, kaya sinabi niya sa Efeso 2:8 na sa biyaya tayo naligtas sa pamamagitan ng pananampalataya. Nilalabanan ni Santiago ang mga nagsasabing sapat na ang tamang paniniwala kahit walang awa sa kapwa. Iba rin ang gamit nila sa salitang gawa: para kay Pablo, gawa ng kautusan; para kay Santiago, bunga ng pananampalataya. Iisa ang kanilang tinutumbok: ang pananampalatayang totoo ay laging nakikita.
Ano ang ibig sabihin ng "ang pananampalatayang walang gawa ay patay"?
Ibig sabihin nito, may isang uri ng paniniwala na kahawig ng pananampalataya ngunit hindi humihinga. Ang halimbawa ni Santiago ay isang kapatid na walang damit at pagkain na pinauwing may bendisyon lamang sa bibig at walang tulong sa kamay. Sinasabi niya na maging ang mga demonyo ay nananampalataya na isa ang Diyos, ngunit nanginginig lang sila. Hindi tinuturo ni Santiago na kinikita natin ang kaligtasan; ipinapakita niya kung anong mukha ang taglay ng kaligtasang totoo. Ang gawa ay hindi presyo. Katibayan ito.
Bakit tinawag ni Luther ang Santiago na "sulat na dayami"?
Nabahala si Martin Luther na ginagamit ang Santiago 2 laban sa doktrina ng pagpapawalang-sala sa pamamagitan lamang ng pananampalataya, at inilagay niya ito sa huli ng kanyang salin bilang isa sa mga aklat na tinuring niyang mas mababa ang katayuan. Ngunit hindi ito tinanggal ni Luther sa Bibliya, at maraming beses siyang nangaral mula rito. Tinanggap ng iglesya ang aklat na ito bilang bahagi ng kanon, at makikita rin sa kasaysayan na ang problemang tinutugunan ni Santiago, ang orthodoxy na walang pag-ibig, ay isang panganib na hindi lumipas kahit sa panahon ng Reformasyon.
Ano ang ibig sabihin ng "labindalawang lipi ng Israel na nasa iba't ibang lupain"?
Tinutukoy nito ang mga Judiong sumampalataya kay Jesus na napilitang lumayo sa Jerusalem dahil sa pag-uusig, tulad ng inilalarawan sa Mga Gawa 8:1 at Mga Gawa 11:19. Ginamit ni Santiago ang lumang pananalita ukol sa pagkakalat ng Israel upang sabihing ang bagong bayan ng Diyos ay muling nasa paglalakbay, hikahos, at nangangailangan ng pagtitiis. Kaya mahalagang tandaan na hindi mayaman ang orihinal na mambabasa ng aklat na ito. Mahihirap silang refugee na inaapi ng mga may kapangyarihan.
Masama bang mayaman ayon sa aklat ng Santiago?
Hindi kayamanan ang tinutuligsa ni Santiago kundi ang kayamanang ginawa sa pamamagitan ng pang-aapi at ang kayamanang nagpapabulag sa may-ari nito. Malinaw ang akusasyon sa Santiago 5:4: pinigil nila ang sahod ng mga naggapas ng bukid. Sinasabi rin niya sa Santiago 1:10 na dapat magalak ang mayaman sa kanyang pagpapakumbaba, dahil parang bulaklak na kumukupas ang mga yaman. Ang tanong ng aklat ay hindi kung gaano karami ang mayroon ka kundi kung ano ang hawak ng mayroon ka sa iyo, at kung nakabukas pa ba ang kamay mo.
Paano ko malalaman na binibigyan ako ng Diyos ng karunungan?
Ipinangako sa Santiago 1:5 na ang Diyos ay saganang magbibigay sa humihingi at hindi mananumbat, ngunit binigyan din tayo ni Santiago ng paraan upang subukin ito. Sa Santiago 3:17 inilarawan niya ang karunungan mula sa itaas: dalisay, mapagpayapa, mahinahon, mapagbigay, mahabagin, walang pagtatangi. Kaya hindi karaniwang dumarating ang karunungan bilang malinaw na tinig sa ulo kundi bilang pagbabago ng ugali sa gitna ng problema. Kung ang naiisip mong "gabay" ay nagbubunga ng pagkakampi-kampi at kayabangan, hindi iyon mula sa itaas.
Bakit napakahigpit ni Santiago tungkol sa dila?
Dahil dalawang beses siyang nagsabi na ang bibig ang pinakatiyak na pagsukat sa kalagayan ng puso. Ipinaliwanag niya sa Santiago 3:5-6 na ang maliit na dila ay may kakayahang manupok tulad ng apoy sa gubat, at ipinakita niya ang kabalintunaan ng pagpupuri sa Diyos at panunumbat sa kapwa mula sa isang bibig. Sa isang komunidad na nag-aaway at bulung-bulungan, hindi maliit na kasalanan ang salita; ito ang unang lugar kung saan namamatay ang pananampalataya. At walang sinasabi si Santiago na kaya nating supilin ito sa sariling lakas. Kaya nga panalangin ang katabi nito.
Ano ang kahulugan ng pagpapahid ng langis at panalangin para sa maysakit sa Santiago 5:14-15?
Inutos ni Santiago na ipatawag ang mga nakatatanda ng iglesya, na sila ay magdasal at magpahid ng langis sa pangalan ng Panginoon. Sa panahong iyon, ang langis ay parehong gamot at simbolo ng pag-aalay sa pangangalaga ng Diyos. Ang gawaing ito ay hindi mahiwagang pormula kundi pagsasabuhay ng dalawang bagay: ang pagtingin sa maysakit ng buong komunidad, at ang pagsandal sa Panginoon na makapangyarihang magpagaling. Nagpapagaling pa rin ang Diyos ayon sa kanyang kalooban, at ang panalanging ito ay nananatiling utos, hindi kaugalian ng nakaraan.
Paano ko dapat basahin ang Santiago nang hindi nalulumo?
Simulan sa pagkakakilanlan bago sa mga utos. Sinabi ni Santiago sa Santiago 1:18 na ipinanganak tayo ng Diyos sa pamamagitan ng salita ng katotohanan, at sa Santiago 2:5 na pinili ng Diyos ang mga dukha upang manahin ang kaharian. Ibig sabihin, hindi ka niya kinakausap upang kumita ng pagtanggap kundi upang isabuhay ang pagtanggap na natanggap mo na. Kapag nasaktan ka ng kanyang mga salita, huwag magtakip; humingi ng karunungan, magtapat sa isang kapatid, at sumunod sa isang bagay. Iyon ang landas na ibinigay ng aklat mismo.
Bilang pagtatapos
Ang aklat ng Santiago ay hindi paalala na kulang ang biyaya. Isa itong pagsusuri ng pulso mula sa isang taong tatlong dekadang nakatabi sa Panginoon, nakakita mula sa malapit kung anong hitsura ng pananampalatayang lumalakad, nagtatrabaho, nagsasalita, at namimigay. Hindi siya nagtatanong kung magaling ang teolohiya mo. Tinatanong niya kung nabubuhay ba ito.
At iyon ang mabuting balita sa aklat na ito. Ang pananampalatayang patay ay maaaring buhayin, dahil ang Diyos na kinakausap natin ay saganang magbigay at hindi nanunumbat, at malapit siyang lumapit sa mga lumalapit. Hindi ka nito iniiwan sa listahan ng mga kabiguan. Dinadala ka nito sa panalangin, sa pagtatapat, sa isang kamay na nakabukas para sa nangangailangan.
Kaya buksan ang Bibliya mo ngayon at basahin ang buong limang kabanata sa isang upuan. Pagkatapos, basahin ang Mateo 5 hanggang 7 at pansinin kung gaano ito kalapit sa tinig ni Jesus. At bago mo isara ang aklat, pumili ng isang tao at isang bagay. Isang tawag, isang pagpapatawad, isang bayarin, isang tulong. Doon nagsisimulang tumibok ang pananampalataya.
