Ano ang Sabi ng Bibliya Tungkol sa Diborsyo at Paghihiwalay?

Panimula

Alas-dos ng madaling araw, nakaupo si Grace sa sahig ng banyo, hawak ang telepono, binabasa ang mensaheng hindi para sa kanya. Labindalawang taon silang kasal. May dalawang anak. At sa isang iglap, parang nawalan ng sahig ang buong buhay niya. Kinabukasan, ang unang tanong niya sa pastor ay hindi "Paano ko siya mapapatawad?" kundi "Kasalanan ba kung aalis na ako?"

Milyon-milyong Pilipino ang may ganitong tanong, binubulong sa dilim, tinitipa sa Google, iniiyak sa simbahan pagkatapos ng serbisyo. At madalas, ang natatanggap nilang sagot ay isang mabilis na "Bawal" o isang maluwag na "Bahala ka." Parehong hindi sapat.

Sa pahinang ito, tatahakin natin ang buong daloy ng Kasulatan tungkol sa diborsyo at paghihiwalay, mula sa hardin sa Genesis hanggang sa kasalan ng Kordero sa Pahayag. Hindi lang natin tatanungin kung ano ang pinapayagan. Tatanungin natin kung sino ang tapat.

Ang tuon ng gabay na ito

Karamihan sa mga artikulo tungkol sa diborsyo ay sinasagot ang tanong ng mga Pariseo: "Hanggang saan ang puwede?" Iba ang gagawin natin dito. Papansinin natin na tuwing tinatanong si Jesus tungkol sa legal na butas, ibinabalik niya ang usapan sa tipan: sa Diyos na nagbubuklod, sa Diyos na nananatiling tapat kahit tinataksilan. Kaya ang gabay na ito ay binabasa ang diborsyo hindi mula sa upuan ng naghahanap ng dahilan para umalis, kundi mula sa sahig ng naiwan at nasugatan.

Mahalaga ito dahil ang Bibliya ay hindi nagbigay sa atin ng tsek-lista ng mga legal na labasan. Binigyan niya tayo ng Diyos na marunong magtipan, at marunong magligtas ng mga basag na tipan.

Ano ang sinasabi ng Bibliya tungkol sa diborsyo at paghihiwalay?

Nagsisimula ang lahat bago pa magkaroon ng abogado, korte, o papeles. Sa Genesis 2:24 ay mababasa natin: "Kaya't iiwan ng lalaki ang kanyang ama at ang kanyang ina, at makikipisan sa kanyang asawa, at sila'y magiging isang laman."

Pansinin ang tatlong galaw sa talatang ito. May pag-iwan, may pagkapit, at may pagkakaisa. Ang kasal ayon sa Bibliya ay hindi isang pakikisama hanggang kaya, kundi isang bagong katotohanan: dalawang tao na ginagawang isa ng Diyos. Hindi ito simpleng kasunduan sa pagitan ng dalawang partido na puwedeng kanselahin kapag hindi na sulit. Ito ay tipan na may saksi, at ang saksing iyon ay ang Diyos mismo.

Nang lapitan si Jesus ng mga Pariseo at tanungin kung puwedeng hiwalayan ang asawa sa kahit anong dahilan, hindi siya sumagot ng listahan ng mga katanggap-tanggap na dahilan. Binalikan niya ang hardin. Sa Mateo 19:6 ay sinabi niya: "Kaya nga hindi na sila dalawa, kundi isang laman. Ang pinapagsama nga ng Diyos, ay huwag papaghiwalayin ng tao." Inuulit ito sa Marcos 10:9: "Ang pinapagsama nga ng Diyos, ay huwag papaghiwalayin ng tao."

May dalawang bagay dito na madalas nilalaktawan. Una, ang nagbubuklod ay ang Diyos, hindi ang pari, hindi ang hukom, hindi kahit ang damdamin ng mag-asawa. Pangalawa, ang utos ay nasa anyong pagbabawal sa isang ikatlong tao: huwag papaghiwalayin. May banta na laging nakaabang sa labas ng kasal, at ang Panginoon ay nagbabantay sa pintuan.

Pero hindi tumigil doon si Jesus. Sa Mateo 19:9 ay sinabi niya: "At sinasabi ko sa inyo, Sinumang ihiwalay ang kanyang asawang babae, liban na kung sa pakikiapid, at mag-asawa sa iba, ay nagkakasala ng pangangalunya; at ang mag-asawa sa babaing yaon na hiwalay ay nagkakasala ng pangangalunya."

Dito pumapasok ang unang pagkilala ng Kasulatan na may mga tipang winawasak na mula sa loob. Hindi sinabi ni Jesus na obligadong maghiwalay ang nasaktan. Sinabi niya na kapag winasak na ng seksuwal na pagtataksil ang pagkakaisang "isang laman," hindi nagiging makasalanan ang naiwang asawa kung kilalanin niya ang pagkawasak na iyon.

Dinagdagan ito ni Pablo. Sa 1 Corinto 7:10 ay isinulat niya: "Datapuwa't sa mga may asawa ay aking ipinag-uutos, nguni't hindi ako, kundi ang Panginoon, na ang babae ay huwag humiwalay sa kanyang asawa." Malinaw ang panuntunan: manatili. Pero sa 1 Corinto 7:15 ay may idinagdag siyang tunay na pastoral: "Gayunma'y kung humiwalay ang hindi sumasampalataya, ay bayaan siyang humiwalay; ang kapatid na lalaki o kapatid na babae ay wala sa pagkaalipin sa mga ganitong bagay; kundi sa kapayapaan kayo tinawag ng Diyos."

Dalawang bagay ang hindi dapat paghiwalayin dito. Ang Bibliya ay matindi sa pagtatanggol sa kasal, at ang Bibliya ay matindi rin sa pagtatanggol sa taong iniwan. Ang parehong Diyos na nagsabing "huwag papaghiwalayin" ang siya ring nagsabing "wala sa pagkaalipin."

Ang tema na dumadaloy sa buong Bibliya

Kapag binuksan mo ang Lumang Tipan na hinahanap ang diborsyo, may matatagpuan kang hindi inaasahan. Hindi lang ito nasa batas. Nasa talambuhay ito ng Diyos.

Sa Deuteronomio 24:1-4 ay may inilatag na proteksiyon: kapag pinaalis ng isang lalaki ang kanyang asawa, kailangan niyang bigyan ito ng kasulatan ng paghihiwalay. Hindi ito pag-apruba. Ito ay paghihigpit. Sa lipunan noon, puwedeng itaboy ng lalaki ang babae at iwanang walang katayuan, walang proteksiyon, walang kinabukasan. Ang kasulatan ay nagbibigay sa kanya ng legal na pagkakakilanlan. Ito ang ibig sabihin ni Jesus nang sabihin niyang dahil sa katigasan ng puso ninyo kaya ipinahintulot ni Moises. Ang batas ay hindi perpektong ideyal; ito ay damper sa pinsalang ginagawa ng matitigas na puso.

Pagkatapos ay dumating ang mga propeta, at biglang ang Diyos na mismo ang nagsasalita bilang asawang tinaksilan. Sa Jeremias 3:8 ay sinabi ng Panginoon na binigyan niya ang hindi tapat na Israel ng kasulatan ng paghihiwalay. Sa Oseas, inutusan ang propeta na pakasalan ang isang babaeng magtataksil sa kanya, upang maramdaman niya sa sariling laman ang nararamdaman ng Diyos sa bayan niya. Ang Panginoon ay hindi neutral na hukom sa usaping ito. Siya ay partido.

Doon pumapasok ang Malakias 2:16: "Sapagka't aking kinapopootan ang paghihiwalay, sabi ng Panginoon, ang Diyos ng Israel, at siya na nagtatakip ng karahasan ng kanyang kasuotan, sabi ng Panginoon ng mga hukbo; kaya't mag-ingat kayo sa inyong diwa, upang kayo'y huwag magsipagtaksil."

Maingat tayong magbasa dito. Ang konteksto ng Malakias 2 ay mga lalaking tinatalikuran ang asawa ng kanilang kabataan, pagkatapos ay dumudulog sa altar na parang walang nangyari. Hindi ito galit sa mga biktima. Ito ay galit sa karahasan ng pagtataksil, at ang talata mismo ay nag-uugnay ng paghihiwalay sa karahasan. Ang poot ng Diyos ay nasa panig ng naiwan.

Hindi ka tinalikuran ng Diyos nang talikuran ka ng iba.

At narito ang pinakamagandang pagliko sa buong kuwento. Ang Diyos na nagbigay ng kasulatan ng paghihiwalay sa Jeremias ay ang parehong Diyos na nangako sa Isaias 54:5-7 na muli niyang titipunin ang iniwan niyang asawa nang may dakilang kaawaan. Hindi niya tinanggap ang diborsyo bilang huling salita. Nagpadala siya ng Anak upang bayaran ang halaga ng pagbabalik.

Kaya naman sa Efeso 5:25-32, ang kasal ay ipinaliwanag bilang larawan ni Cristo at ng iglesya. At sa Pahayag 19:7-9 at Pahayag 21:2, ang buong kasaysayan ay nagtatapos hindi sa korte kundi sa kasalan. Ang huling eksena ng Bibliya ay isang nobya na hindi tinalikuran.

Mga karaniwang maling akala

Una: "Kinapopootan ng Diyos ang mga diborsyado." Ito marahil ang pinakamapanirang maling pagbasa ng Malakias 2:16. Ang kinapopootan ng Diyos ay ang pagtataksil, ang pagtatapon ng tipan, ang karahasang nakabalot sa damit ng kagalang-galang. Hindi siya nandidiri sa babaeng iniwan o sa lalaking tinakasan. Sa katunayan, ang ganitong pagbasa ay ginagamit minsan ng mismong nagkasala upang ikulong ang biktima. Tandaan ang Awit 34:18: malapit ang Panginoon sa mga nasisiraan ng puso. Ang Diyos ay hindi nagkukubli sa likod ng kanyang galit sa diborsyo upang itulak ang nasaktan pabalik sa panganib.

Pangalawa: "Walang anumang kalagayan na nagpapahintulot ng paghihiwalay." Hindi ito ang itinuturo ng Bagong Tipan. Sa Mateo 19:9 ay binanggit ni Jesus ang pakikiapid, at sa 1 Corinto 7:15 ay binanggit ni Pablo ang pagkakaiwan ng hindi sumasampalataya. Hindi ito mga butas na iniwan ng Diyos nang hindi sinasadya. Mga pagkilala ito na may mga tipan na nabasag na bago pa man may lumapit sa hukuman. Ang papeles ay hindi laging ang pagwasak. Minsan ito ay ang libing.

Pangatlo: "Pinapayagan ang paghihiwalay basta hindi nagkakasundo o nawala na ang pagmamahal." Dito tayo bumabalik sa tuon ng gabay na ito. Ang tanong ng mga Pariseo ay "sa anumang kadahilanan baga?" at tumanggi si Jesus na sumagot ng oo. Ang pagkabagot, ang pagkaubos ng kilig, ang pagkakaroon ng iba pang pagpipilian, hindi ito mga dahilang kinikilala ng Kasulatan. Ang 1 Corinto 7:10 ay nananatiling panuntunan para sa karamihan ng mga kasal na nasa gitna ng krisis: huwag humiwalay. At ang talatang sumusunod ay nagsasabing kung humiwalay man, manatiling walang asawa o makipagkasundo. Ang pintuan ng pagkakasundo ay hindi dapat ipinapako.

Pang-apat: "Kapag nagdiborsyo ka, tapos ka na sa Diyos." Sa Juan 4, nakipag-usap si Jesus sa babaeng may limang naging asawa, at hindi siya nagsimula sa talaan ng kasalanan nito kundi sa tubig na buhay. Sa 1 Corinto 6:9-11, matapos banggitin ang isang mabigat na listahan ng kasalanan, isinulat ni Pablo na ganyan ang ilan sa inyo noon, ngunit nahugasan na kayo. Walang kasalanang nasa labas ng abot ng dugo ni Cristo, kabilang ang kasalanang nangyari sa loob o sa pagtatapos ng isang kasal.

Isabuhay ito ngayon

Sa Pilipinas, kakaiba ang timpla ng usapin. Walang diborsyo sa batas, pero puno ang mga komunidad natin ng mga pamilyang matagal nang hiwalay sa totoong buhay. May mga asawang sampung taon nang nasa ibang bansa at may bagong pamilya na roon. May mga mag-asawang magkasama sa bahay pero taon nang hindi nagsasalita. May mga babaeng nananatili dahil sinabihan silang mas makasalanan ang umalis kaysa ang masaktan.

Simulan natin sa pinakamadalas na sitwasyon: ang kasal na hindi na masaya, pero walang pagtataksil at walang karahasan. Para sa iyo, ang salita ng Kasulatan ay malinaw at mahirap: manatili, at magtrabaho. Maghanap ng pastor o Kristiyanong tagapayo na kayang makinig sa inyong dalawa. Ituring ang kasal bilang bagay na puwedeng buhayin, hindi bagay na lamang dinadanas. Marami nang mag-asawang nakabalik mula sa lugar na akala nila ay wakas na.

Pangalawa, ang kalagayan ng pagtataksil. Kung ikaw ang nasaktan, may kalayaan kang ibinibigay ang Mateo 19:9, pero hindi ito obligasyon. May mga kasal na naibalik sa pamamagitan ng matinding pagsisisi at mahabang panahon ng muling pagtitiwala. May mga hindi. Huwag kang magpamadali ng desisyon habang bago pa ang sugat, at huwag kang magpasindak ng sinumang nagsasabing kasalanan mong hindi agad magpatawad sa paraang gusto nila.

Pangatlo, ang karahasan. Walang talata sa Bibliya na nag-uutos sa iyong manatili sa lugar kung saan nanganganib ang buhay mo o ng mga anak mo. Ang Diyos na kinapopootan ang karahasan sa Malakias 2:16 ay hindi ang Diyos na magtutulak sa iyo pabalik dito. Humingi ng tulong. Lumayo muna para sa kaligtasan. Isangguni ito sa mga lider ng iglesya at, kung kailangan, sa awtoridad.

Panghuli, kung matagal ka nang hiwalay at may bigat kang dala, dalhin mo iyan sa liwanag. Ikumpisal ang bahagi mo, kahit maliit, kahit malaki. Pagkatapos ay tanggapin ang kapatawaran. Hindi ka binubuhay ng Diyos para manatiling nakaluhod sa nakaraan.

Ang Salamin

Kailangan kong itanong sa iyo ang isang bagay, at hindi ito upang hatulan ka.

Anong tanong ang talagang dinadala mo sa pahinang ito? May mga dumarating dito na naghahanap ng pahintulot. Alam na nila ang gusto nilang gawin, at naghahanap lang sila ng talatang magpapaginhawa sa konsensiya. Kung iyan ang hawak mo ngayon, maging tapat ka man lang sa sarili mo. Huwag mong gawing abogado si Jesus ng desisyong ginawa mo na bago ka pa bumukas ng Bibliya.

May iba namang dumarating dito na naghahanap ng paalam. Iniwan ka na, matagal na, at ang natitira lang ay ang papeles at ang hiya. Baka iniiwasan mo ang simbahan dahil pakiramdam mo ay may nakasulat sa noo mo. Pakinggan mo ito: hindi ka ipinagpalit ng Diyos nang ipagpalit ka ng tao. Ang pagkabasag ng kasal mo ay hindi pagkabasag ng halaga mo.

At may iba pa, marahil ikaw, na kasal pa naman pero unti-unti nang nawawala. Hindi ka nangangalunya. Hindi ka umaalis. Nagtatrabaho ka lang nang labis, nagse-cellphone nang labis, tahimik nang labis. Matagal nang hindi ninyo napag-uusapan ang anumang mas malalim sa kuryente at baon. Ang paghihiwalay ay hindi laging nagsisimula sa pag-alis. Minsan ito ay nagsisimula sa pagkawala habang nandiyan ka pa.

Tanungin mo ang sarili mo ngayon: kailan ko huling pinili ang asawa ko, hindi dahil sa nararamdaman ko, kundi dahil sa pangakong binitiwan ko sa harap ng Diyos? Kung hindi mo matandaan, hindi pa huli. Ang Diyos na bumuo sa inyo ay marunong ring magbuo muli.

Ipinaliwanag para sa mga bata

Mahirap ang paksang ito para sa mga bata, lalo na kung ang hiwalayan ay nangyayari sa sarili nilang tahanan. Pero hindi tayo dapat magkunwaring walang nangyayari, dahil nakikita at nararamdaman nila ang lahat.

Sa pinakasimpleng paraan, ganito ito maipapaliwanag. Ang pag-aasawa ay isang napakalaking pangako sa harap ng Diyos, parang pinakamahigpit na pangakong puwedeng gawin ng dalawang tao. Gusto ng Diyos na ang pangakong ito ay habambuhay, dahil siya mismo ay Diyos na hindi sumisira ng pangako. Pero minsan ang mga tao ay nasasaktan ang isa't isa nang napakalalim, at nasisira ang pangako. Hindi ito kasalanan ng bata. Hindi kailanman kasalanan ng bata. At kahit masira ang pangako ng nanay at tatay, hindi kailanman masisira ang pangako ng Diyos sa kanila.

Para sa mas maliliit, doon lang muna tumigil. Huwag nang ipaliwanag ang mga detalye. Ang kailangan nila ay katiyakan, hindi teolohiya. Para sa mas malalaki, puwede nang dagdagan ng usapan tungkol sa pagpapatawad, sa galit na okay lang maramdaman, at sa Diyos na malapit sa mga nasisiraan ng puso.

Mayroon kaming hiwalay na mga paliwanag para sa iba't ibang edad: para sa mga preschooler na tatlo hanggang anim na taong gulang, para sa mga batang pitong taon hanggang labindalawa, at para sa mga tin-edyer na labindalawang taon pataas. Piliin ang angkop sa edad ng anak mo, at huwag kang mag-isang pasanin ito.

Mga madalas itanong

Bilang pagtatapos

Binuksan natin ang pahinang ito sa isang babaeng nakaupo sa sahig ng banyo, at hindi natin siya iniwan doon nang walang sagot. Ang Kasulatan ay hindi nagbigay sa kanya ng tsek-lista. Binigyan siya nito ng Diyos na may sariling karanasan ng pagtataksil, Diyos na sumusulat ng kasulatan ng paghihiwalay sa Jeremias at pagkatapos ay nangangakong babawiin ang iniwan niya sa Isaias 54, Diyos na nagsusugo ng Anak upang bayaran ang pinsala ng ating kataksilan.

Iyan ang tuon ng buong gabay na ito. Ang diborsyo ay hindi legal na palaisipan na kailangan munang lutasin bago tayo makalapit sa Diyos. Ito ay sugat ng tipan, at ang Diyos ay dalubhasa sa mga tipan.

Kung may kasal kang kailangang ipaglaban, simulan mo ngayong linggo, hindi sa kaisipan kundi sa isang tunay na pag-uusap. Kung may nakaraan kang dala, dalhin mo iyan sa liwanag kasama ang isang taong pinagkakatiwalaan mo. At kung gusto mong magpatuloy, basahin nang buo ang Mateo 19, ang 1 Corinto 7, at ang Efeso 5. Doon mo makikita hindi lang kung ano ang pinapayagan, kundi kung gaano katapat ang Diyos na tumatawag sa atin sa katapatan.