Aklat ng Mateo: Ang Hari at Kaharian ng Diyos

Panimula

Isipin mo ang isang mesa sa gilid ng daan sa Capernaum. May kahon ng barya, may listahan ng pangalan, at may lalaking marunong sa numero. Alam niya kung magkano ang utang ng bawat isa. Alam niya kung sino ang hindi nakabayad noong isang buwan. Siya ang tao na iniiwasan ng mga tapat na Judio kapag naglalakad sa palengke, dahil ang trabaho niya ay maningil para sa Roma mula sa sariling bayan.

Isang araw ay dumaan ang isang Rabbi at sinabi ang dalawang salita: "Sumunod ka." Tumayo ang maniningil, iniwan ang kahon, at sumunod.

Ang lalaking iyon, ayon sa matatandang saksi ng iglesya, ang sumulat ng unang aklat ng Bagong Tipan. At ang una niyang isinulat ay hindi kuwento ng himala kundi isang talaan ng mga pangalan. Hindi siya nakalimot na maglista. Nagbago lamang ang aklat na kanyang binubuksan.

Sa gabay na ito ay babasahin natin ang Mateo mula sa balikat ng dating maniningil ng buwis: ang Hari, ang kanyang kaharian, at ang nakagugulat na talaan ng mga taong tinanggap doon.

Ang tuon ng gabay na ito

Maraming panimula sa Mateo ang nagsasabing "ito ang Ebanghelyo ng Hari at ng Kaharian." Tama iyon, ngunit kulang. Ang tuon ng gabay na ito ay ito: ang Mateo ay isinulat na parang talaan ng kaharian, mula sa kamay ng isang taong dating nagtatala ng utang. Kaya nagsisimula ito sa isang listahan ng lahi, umuusad sa limang malinaw na pagtuturo ng Hari, at nagtatapos sa utos na magpatala ng mga alagad mula sa lahat ng bansa. Ang gulat ay hindi lamang na may Hari; ang gulat ay kung sino ang nakapasok sa kanyang listahan. Mga babaeng may bahid ng kahihiyan, mga pagano, mga mangingisda, isang maniningil ng buwis. Iyan ang lente ng buong pahinang ito.

Ano ang sinasabi ng Bibliya tungkol sa aklat ng Mateo?

Binuksan ni Mateo ang kanyang aklat sa paraang alam ng bawat Judiong nakinig: "Ito ang talaan ng lahi ni Jesu-Cristo, na anak ni David, na anak ni Abraham" (Mateo 1:1). Sa Griyego, ang unang dalawang salita ay malapit na kaanak ng pamagat ng Genesis, ang aklat ng pinagmulan. Sinasabi agad ni Mateo: may bago nang nagsisimula, ngunit hindi ito hiwalay sa dati. Ang Jesus na ito ay Anak ni David, kaya may karapatan siya sa trono. Anak siya ni Abraham, kaya sa kanya matutupad ang pangako na "pagpapalain ang lahat ng bansa."

Pero magbasa nang mabuti sa listahan at may mapapansin ka. May Tamar na nagpanggap na babaeng bayaran. May Rahab na patutot sa Jerico. May Ruth na Moabita, isang taga-labas. May "asawa ni Urias," ang pangalan na ipinapaalala ang pinakamalaking kasalanan ni David. Kung ako ang tagatala ng lahi ng isang hari, aalisin ko ang mga ito. Ngunit hindi inalis ni Mateo. Ang Hari ay hindi nahihiya sa kanyang pamilya. Iyan ang unang mensahe ng aklat, bago pa may naipangaral na sermon.

Mula sa talaang iyon, dinadala tayo ni Mateo sa pagpapahayag ng kaharian. Nang magsimulang mangaral si Jesus, ito ang kanyang tema: "Talikuran na ninyo ang inyong mga kasalanan sapagkat malapit na ang paghahari ng Diyos" (Mateo 4:17). Hindi ito panawagan sa isang programa ng pulitika. Ang "kaharian ng langit," ang paboritong salita ni Mateo, ay ang paghahari ng Diyos na dumarating sa persona ni Jesus, na sumisira sa kapangyarihan ng kasamaan at bumubuo ng bagong bayan.

At paano naman inilalarawan ng Hari ang mga mamamayan ng kanyang kaharian? Hindi sa pamamagitan ng listahan ng mga malalakas. Sa Mateo 5:3-12, ang bukana ng Sermon sa Bundok, siyam na beses niyang sinabi ang salitang "mapalad," at ang mga tinawag niyang mapalad ay hindi ang mga inaasahan natin: "Mapalad ang mga kumikilala na sila'y mahirap sa harap ng Diyos, sapagkat kanila ang kaharian ng langit." Ang mga nahahapis, ang mga maamo, ang mga nagmimithing matupad ang kalooban ng Diyos, ang mga mahabagin, ang may malinis na kalooban, ang mga tagapamayapa, ang mga pinapahirapan. Ito ang bagong talaan ng kaharian: hindi listahan ng mga nakabayad, kundi listahan ng mga walang maibabayad kundi ang kanilang sarili.

Sa loob ng parehong sermon, tinuruan tayo ng Hari kung paano manalangin. Ang Mateo 6:9-13 ay hindi lamang panalangin; ito ay konstitusyon ng kaharian na binibigkas sa pananalangin: "Ama namin na nasa langit, sambahin nawa ang pangalan mo. Dumating nawa ang kaharian mo. Matupad nawa ang kalooban mo, kung paano sa langit, gayundin sa lupa." Anak ang tumatawag sa Ama; sakop ang humihiling na dumating ang paghahari; makasalanang pinatawad ang nagsasabing "patawarin mo kami sa mga utang namin, gaya ng pagpapatawad namin sa mga may utang sa amin." Kapansin-pansin: ang dating maniningil ng utang ang nagtala ng panalangin tungkol sa pagpapatawad ng utang.

Nang tanungin ni Jesus ang mga alagad kung sino siya sa kanilang paningin, si Pedro ang sumagot: "Kayo ang Cristo, ang Anak ng Diyos na buhay" (Mateo 16:16). Iyon ang gitna ng aklat, ang pintuan sa pagitan ng dalawang bahagi: ang Hari na nagpapakilala, at ang Hari na tumutungo sa Jerusalem upang mamatay. At sa dulo, matapos ang krus at ang bukas na libingan, nagsalita ang muling nabuhay na Hari: "Ibinigay na sa akin ang lahat ng kapangyarihan sa langit at sa lupa. Kaya't habang kayo'y humahayo, gawin ninyong alagad ko ang mga tao sa lahat ng bansa" (Mateo 28:18-20). Ang talaan na binuksan sa Mateo 1:1 ay hindi na nagsasara. Inutusan tayong idagdag pa ang mga pangalan.

Sino ang sumulat, kailan, at para kanino

Hindi ipinangalan ng aklat ang may-akda sa loob ng teksto, gaya ng tatlo pang Ebanghelyo. Ngunit ang tinig ng sinaunang iglesya ay iisa: si Mateo, na tinatawag ding Levi, ang maniningil ng buwis na tinawag ni Jesus sa Capernaum. Sa Marcos 2:14 at Lucas 5:27 ay "Levi" ang pangalang ginamit; sa Mateo 9:9 ay "Mateo." At may isang detalyeng madaling mapansin: sa listahan ng labindalawang apostol sa Mateo 10:3, siya lamang ang tinukoy na "Mateo na maniningil ng buwis." Walang ibang manunulat na nagdagdag ng titulong iyon sa kanya. Ang tao lamang na tunay na nakaaalam kung gaano siya kalayo sa kaharian ang magsusulat ng sariling pangalan nang may kalakip na kahihiyan. Iyan ang tanda ng biyayang bumago sa kanya.

Sinasabi ng matandang saksi na si Papias, na sinipi ni Eusebio, na "tinipon ni Mateo ang mga sinabi ng Panginoon sa wikang Hebreo." Pinatunayan ni Irenaeus, ni Origen, at ni Eusebio ang gawi ng iglesya na iugnay ang aklat sa kanya. Ang teksto na hawak natin ay Griyego, at maliwanag na may malapit na kaugnayan sa Marcos at sa iba pang pinagsamang materyal, kaya may mga dalubhasa na naniniwalang ang huling anyo ng aklat ay gawa ng bilog ng mga tagasunod ni Mateo. Anuman ang detalye ng proseso, ang mensahe ay hindi nagbabago, at ang tinig ay tinig pa rin ng isang tagatala na naging alagad.

Sa petsa, mahinahon ang dapat nating pananalita. Nasa pagitan ng taong 50 at 85 ang karaniwang saklaw ng pagtataya. May mga nagsasabing bago pa bumagsak ang Jerusalem sa taong 70, dahil binanggit ang templo na parang nakatayo pa; may mga nagsasabing kaunti lamang matapos iyon, dahil sa tila alusyon sa pagkawasak ng lungsod sa Mateo 22:7. Hindi nakasalalay ang pananampalataya natin sa pagpili ng eksaktong taon.

Malinaw naman ang tungkol sa mga unang mambabasa. Judio silang sumampalataya kay Jesus, marahil nasa Antioquia ng Siria o sa kalapit na lugar, na nabubuhay sa mahigpit na tanong: kung si Jesus ang Mesiyas, bakit tinanggihan siya ng aming mga lider? Ligtas pa ba kaming manatili sa Kasulatan ng ating mga ama? At ano ang gagawin namin sa mga Hentil na ngayon ay kasama na namin sa hapag? Kaya puno ang Mateo ng mga sipi sa Lumang Tipan, mahigit animnapu, at may sampung pagkakataong ginamit niya ang pormula na "upang matupad ang sinabi ng Panginoon sa pamamagitan ng propeta." Kaya rin niyang paliwanagin ang mga kaugalian ng Judio nang maikli lamang: alam na ng mga mambabasa ang ritwal ng paghuhugas at ang debate tungkol sa Sabado.

Isang maliit na detalye ang nagpapakita ng pagiging Judio ng aklat. Habang sinasabi ni Marcos at ni Lucas na "kaharian ng Diyos," karamihan ay "kaharian ng langit" sa Mateo. Hindi ito ibang kaharian; ito ay paraan ng paggalang, ang gawi ng mga Judio na huwag basta gamitin ang pangalan ng Diyos. Ang pagpipiling ito ay parang selyo ng manunulat: mula sa loob ng bayan ng Israel, para sa bayan ng Israel, ngunit may bintanang bukas sa buong mundo.

Ang tema na dumadaloy sa buong Bibliya

Kung susundan mo ang tema ng Hari at kaharian mula sa Genesis, mapapansin mong hindi biglaang pumasok si Jesus sa isang walang-laman na entablado. Sa simula pa, gumawa ang Diyos ng tao upang mamahala sa lupa bilang kanyang larawan; nawala iyon nang piliin nating maghari nang malaya sa kanya. Tinawag ang Abraham upang mula sa kanya ay pagpalain ang lahat ng lahi ng lupa. Sa Sinai ay binuo ang Israel bilang "kaharian ng mga pari." Nang mangulit ang bayan ng hari na gaya ng iba pang bansa, binigyan sila ng Diyos ng hari, at nabigo si Saul, ngunit sa kabila ng kanyang mga pagkakadapa ay pinangakuan si David: "hindi mawawala ang iyong trono."

Doon nakaugat ang una at pinakamatapang na pahayag ng Mateo. Ang talaan sa Mateo 1:1 ay hindi listahan ng ninuno para sa pagmamalaki ng pamilya. Ito ay pagtupad ng pangako. Mula kay Abraham hanggang kay David, mula kay David hanggang sa pagkatapon sa Babilonia, at mula sa pagkatapon hanggang sa isang karpintero at kanyang batang asawa sa Nazaret. Sa mata ng mundo ay pababa ang linya; sa mata ng Diyos ay patungo ito sa hantungan. Ang mga kabanata na parang tuyot na listahan ay talagang kasaysayan ng katapatan ng Diyos sa isang pamilyang paulit-ulit na hindi tapat.

Kaya rin isinalarawan ni Mateo si Jesus bilang katuparan ng buong kuwento ng Israel, hindi lamang ng mga hula. Dinala siyang sanggol sa Ehipto at inilabas doon, gaya ng bayan. Dumaan siya sa tubig sa bautismo, at pumasok sa ilang nang apatnapung araw kung saan nabigo ang Israel nang apatnapung taon. Umakyat siya sa bundok at nagbigay ng utos, gaya ni Moises, ngunit may awtoridad na hindi hinango sa iba: "Ngunit ito ang sinasabi ko sa inyo." Pinili siya ng labindalawang alagad, na kasindami ng lipi ng Israel, dahil bumubuo siya ng bagong bayan sa paligid ng kanyang sarili.

At sa pinakamahalagang tanong ng Lumang Tipan, kung paanong ang kabanalan ng Diyos ay maaaring manahan kasama ng makasalanang bayan, ang sagot ng Mateo ay isang pangalan. "Ito'y tatawaging Emmanuel na ang kahulugan ay 'Kasama natin ang Diyos'" (Mateo 1:23). Ang templo, ang tabernakulo, ang haligi ng ulap, lahat ng iyon ay may kapalit ngayon na katawang-tao. Kaya nang isara ni Mateo ang aklat, ito ang sinabi ng Hari: "ako'y laging kasama ninyo hanggang sa katapusan ng panahon" (Mateo 28:20). Nagbukas siya sa Emmanuel at nagsara sa Emmanuel. Sa pagitan ng dalawang haliging ito nakatayo ang buong aklat.

Ang tanong ng Bibliya, kung sino ang maaaring lumapit sa Diyos nang hindi natutupok, ay natapos sa isang lalaking nakabayubay sa krus at sa punit na tabing ng templo. At ang tanong ng Israel, kung paanong ang mga bansa ay mapapabilang sa mga pangako, ay nasagot sa mga pantas na nagmula sa Silangan sa simula ng aklat, at sa "lahat ng bansa" sa dulo.

Balangkas at pangunahing tema

Malinis ang pagkakabuo ng Mateo, at makikita ito kapag pinansin mo ang isang paulit-ulit na pangungusap. Limang beses sa aklat, matapos ang mahabang pagtuturo, ay may ganito: "At nang matapos ni Jesus ang mga salitang ito." Nasa Mateo 7:28, 11:1, 13:53, 19:1, at 26:1 ito. Ang limang senyas na ito ang nagbibigay sa atin ng limang malalaking talumpati ng Hari, tila limang aklat ng batas ng bagong kaharian, na sinasadyang umalingawngaw sa limang aklat ni Moises.

Ang unang talumpati ay ang Sermon sa Bundok sa kabanata 5 hanggang 7, ang katangian at katuwiran ng mga mamamayan ng kaharian. Ang ikalawa, sa kabanata 10, ay ang pagpapadala sa mga alagad, kasama ang mga babala tungkol sa halaga ng pagsunod. Ang ikatlo, sa kabanata 13, ay ang mga talinghaga tungkol sa paghahari: binhi, damo, lebadura, kayamanang nakabaon, at lambat. Ang ikaapat, sa kabanata 18, ay tungkol sa buhay sa loob ng komunidad, ang pagtanggap sa maliliit at ang paulit-ulit na pagpapatawad. Ang ikalima, sa kabanata 24 at 25, ay tungkol sa paghuhukom at sa pagbabalik ng Hari.

Sa pagitan ng limang talumpati ay may mga kuwento ng himala, pagsalubong, at tunggalian, kaya lumilikha ito ng ritmo: ang Hari ay nagsasalita, pagkatapos ay kumikilos, at ang kanyang mga salita at gawa ay nagpapaliwanag sa isa't isa. Ang kabanata 8 at 9, halimbawa, ay sunod-sunod na himala pagkatapos ng Sermon sa Bundok, na nagsasabing ang Hari na nag-utos ay siya ring Hari na nagpapagaling.

May ikalawang paraan upang tingnan ang balangkas, at ito naman ay may sariling kagandahan. Dalawang beses lamang sa buong aklat ginamit ni Mateo ang pananalitang "mula noon ay nagsimula si Jesus": sa Mateo 4:17, nang magsimula siyang mangaral ng kaharian, at sa Mateo 16:21, nang magsimula siyang magpaliwanag na siya'y magdurusa at mamamatay. Kaya may tatlong bahagi ang aklat: ang paghahanda para sa Hari sa kabanata 1 hanggang 4, ang pagpapahayag ng kaharian sa kabanata 4 hanggang 16, at ang paglalakad tungo sa krus sa kabanata 16 hanggang 28. Ang gulugod ng kuwento ay ang pag-amin ni Pedro sa Mateo 16:16. Ang tamang pagkilala sa Hari ay agad na sinundan ng pagsasabing ang paghahari niya ay magdaraan sa kamatayan.

At kung babalikan natin ang tuon ng gabay na ito, may isa pang detalyeng kabilang sa balangkas. Ang Mateo lamang sa apat na Ebanghelyo ang gumagamit ng salitang "iglesya," dalawang beses, sa Mateo 16:18 at 18:17. Ang aklat na nagbukas sa isang talaan ng lahi ay may kabanata tungkol sa pamumuhay ng bagong pamilya na ito: paano tinatrato ang mahihina, paano hinahanap ang naliligaw, paano hinaharap ang kasalanan nang hindi sinisira ang isa't isa, at ilang beses tayo dapat magpatawad. Pitumpu't pito, sabi ng Hari, na ang ibig sabihin ay tumigil na kayo sa pagbibilang. Ang dating tagabilang ng utang ang naglagay ng bilang na iyon sa papel.

Mga mahalagang talata mula sa aklat na ito

Ang Mateo 1:1 ay maaaring lampasan mo lang kapag nagmamadali kang basahin: "Ito ang talaan ng lahi ni Jesu-Cristo, na anak ni David, na anak ni Abraham." Pero ito ang pundasyon ng lahat. Sa isang linya ay sinabi ni Mateo na ang Jesus na ito ay tunay na tao na may tunay na kasaysayan, hindi isang ideya; na siya ang tagapagmana ng trono ng Israel; at na sa kanya matutupad ang pangako sa buong sanlibutan. At dahil isinama sa listahan ang mga pangalan ng mga taong may nakababahalang kuwento, sinasabi rin nito na ang biyaya ay hindi bagong idea sa dulo ng aklat; naroon na sa unang talata. Ang Hari ay galing sa linya ng mga tinubos, hindi ng mga walang bahid.

Ang Mateo 16:16 ay ang bundok sa gitna ng aklat. Nasa Cesarea Filipos sila, isang lungsod na puno ng mga templo ng mga diyos-diyosan at may dambana sa emperador, nang itanong ni Jesus kung sino siya. At sumagot si Pedro: "Kayo ang Cristo, ang Anak ng Diyos na buhay." Dalawang bagay ang naririto. Una, "Cristo," ang Pinahiran, ang haring hinihintay. Ikalawa, "Anak ng Diyos na buhay," na higit pa sa titulo ng isang tao. Sinabi ni Jesus na hindi laman at dugo ang naghayag nito kay Pedro kundi ang Ama. Kaya ang pagkilala sa Hari ay hindi bunga ng talino, kundi kaloob. At kaagad pagkatapos, sinabi ni Jesus na siya ay papatayin. Ang tamang sagot tungkol kay Jesus ay hindi kumpleto hangga't hindi kasama ang krus.

Ang Mateo 28:18-20 ay ang pagsara ng aklat na parang paglagda sa isang kautusan ng hari: "Ibinigay na sa akin ang lahat ng kapangyarihan sa langit at sa lupa. Kaya't habang kayo'y humahayo, gawin ninyong alagad ko ang mga tao sa lahat ng bansa. Bautismuhan ninyo sila sa pangalan ng Ama, at ng Anak, at ng Espiritu Santo, at turuan ninyo silang sumunod sa lahat ng iniutos ko sa inyo. Tandaan ninyo: ako'y laging kasama ninyo hanggang sa katapusan ng panahon." Pansinin ang pagkakasunod. Nauuna ang awtoridad, pagkatapos ang utos, at panghuli ang pangako. Hindi tayo pinadala upang magtayo ng kaharian; kabilang tayo sa Hari na may kaharian na. At ang paraan ng pagpapalawak ng kanyang kaharian ay hindi tabak kundi pagtuturo, bautismo, at pagsama sa mga tao habang sila'y sumusunod. Ang listahan ng Hari ay bukas pa hanggang ngayon.

Huwag ding kalimutan ang Mateo 22:37-39, ang sagot ni Jesus nang tanungin siya tungkol sa pinakadakilang utos: "Ibigin mo ang Panginoon mong Diyos nang buong puso, nang buong kaluluwa, at nang buong pag-iisip... At ito ang pangalawang utos na kagaya nito, 'Ibigin mo ang iyong kapwa gaya ng iyong sarili.'" Ito ang buod ng lahat ng iniutos sa Mateo 28:20. Ang pagsunod sa Hari ay hindi listahan ng pitumpung tuntunin kundi dalawang pag-ibig na hindi maaaring paghiwalayin.

Ang Salamin

Tapatin ka natin. Marami sa atin ang gumagawa ng ginagawa ni Mateo noon, kahit hindi na tayo nakaupo sa mesa ng buwis. Nagtatala tayo. Naglilista tayo ng kulang sa atin at ng utang natin sa iba. Alam mo ba kung ilang beses ka nang nasaktan ng kapatid mo. Alam mo kung sino ang hindi tumulong noong may sakit ang iyong magulang. Alam mo rin ang sariling listahan, ang mga taon na sinayang mo, ang mga pangako na hindi mo natupad, ang mga bisyong tinakpan mo sa harap ng mga tao sa simbahan. May listahan tayong hindi maalis sa isip lalo na tuwing gabi.

Ang Mateo ay nagbabasag ng ganoong mesa. Nang buksan ng Hari ang kanyang talaan, may Rahab doon, may asawa ni Urias doon, may Pedro na tatlong beses nagtatwa, at may maniningil ng buwis na siyang sumusulat. Hindi ito pagsasabi na maliit lamang ang kasalanan. Sa halip, sinabi ni Jesus na "ang dugo ko ay ibubuhos para sa kapatawaran ng mga kasalanan ng marami." Napakabigat ng utang, kaya siya ang nagbayad.

Kaya kung nagtatrabaho ka nang walang tigil dahil ang tingin mo ay kailangan mo pang bumili ng karapatang tanggapin, tumigil ka. Kung nagtitiis ka sa isang panalangin na parang ulat sa amo mo, basahin mong muli ang Mateo 6:9-13 at simulan sa salitang "Ama." Kung ilang taon nang may pangalan sa listahan mo na hindi mo pa napapatawad, tanungin mo ang sarili mo kung paano mo maipagsasama ang listahang iyon at ang panalangin mong "patawarin mo kami sa mga utang namin, gaya ng pagpapatawad namin sa mga may utang sa amin."

At kung ikaw ang nag-aakalang wala kang lugar dahil masyadong marumi ang nakaraan mo, o dahil hindi ka mahusay sa Bibliya, o dahil nag-iisa ka at pagod, tandaan mo kung sino ang tinawag ng Hari sa Capernaum. Hindi siya nag-antay na maging maganda ang listahan ni Mateo. Dumaan siya sa mesa at nagsabi ng dalawang salita.

Ipinaliwanag para sa mga bata

Ang Mateo ay madaling ikuwento sa mga bata dahil may Hari ito, at gusto ng mga bata ang hari. Ganito maaaring simulan: matagal nang naghihintay ang bayan ng Diyos sa isang mabuting hari, dahil ang mga naunang hari nila ay paulit-ulit na nagkakamali at hindi nag-iingat sa mga mahihina. Kaya nagpadala ang Diyos ng kanyang Anak. Ngunit hindi siya dumating sa palasyo. Ipinanganak siya sa isang maliit na bayan, tinulungan niya ang mga may sakit, kinausap niya ang mga taong iniiwasan ng lahat, kinarga niya ang mga bata na pinagtatabuyan ng may edad, at nagpakita siya ng ganap na pag-ibig nang mamatay siya sa krus at bumangon muli. Ngayon siya ang Hari sa lahat ng lugar, at inaanyayahan niya ang lahat na sumunod at maging bahagi ng kanyang pamilya.

Magandang idagdag din ang kuwento ni Mateo mismo. Ang mga bata ay mabilis makaramdam ng "hindi ako kabilang," at kapag nakita nilang tinawag ni Jesus ang taong pinakaayaw ng lahat sa bayan, mabilis nilang matatanggap na hindi sila itataboy.

May mga espesyal na paliwanag na inihanda para sa iba't ibang edad, dahil hindi pare-pareho ang paraan ng pag-unawa ng mga bata. Para sa mga batang tatlo hanggang anim na taon, may simpleng kuwento tungkol sa mabuting Hari na nagmamalasakit sa maliliit. Para sa mga pito hanggang labindalawang taon, may pagpapaliwanag ng Sermon sa Bundok at ng Ama Namin sa wikang kaya nilang unawain. Para sa mga labindalawang taon pataas, may mas malalim na pagtalakay tungkol sa pagsunod, sa pagpapatawad, at sa halagang kailangang bayaran ng isang alagad. Ang layunin ng bawat isa ay pareho: hindi lamang malaman ang kuwento, kundi makilala ang Hari na may pangalan nila sa kanyang talaan.

Mga madalas itanong

Paano basahin ang Mateo: isang praktikal na gabay

Kung gusto mong basahin ang Mateo nang hindi ka mawawala sa gitna, mag-isip ng apat na linggo. Sa unang linggo, kabanata 1 hanggang 7, kilalanin ang Hari at pakinggan ang kanyang unang sermon. Sa ikalawa, kabanata 8 hanggang 13, tingnan ang kanyang kapangyarihan sa sakit, sa demonyo, sa unos, at sa kasalanan, at ang mga talinghaga tungkol sa kaharian. Sa ikatlo, kabanata 14 hanggang 20, sundan ang paglalim ng tunggalian at ang paglingon niya sa Jerusalem pagkatapos ng pag-amin ni Pedro. Sa ikaapat, kabanata 21 hanggang 28, lakarin kasama niya ang huling linggo hanggang sa bukas na libingan.

Habang nagbabasa, magdala ng lapis. Markahan ang bawat pagkakataon na sinabi ni Mateo na natupad ang sinabi ng propeta, at makikita mo kung gaano kalapit ang tahi ng Lumang Tipan at ng Bago. Markahan din ang limang pangungusap na "nang matapos ni Jesus ang mga salitang ito," dahil iyon ang tumutulong sa iyong makita ang balangkas ng aklat sa isang tingin. At tuwing makakabanggit ng "kaharian ng langit," itanong mo sa sarili kung paano magbabago ang araw mo kung ang Diyos ang tunay na naghahari sa lugar kung saan ka nakatayo.

Basahin ang Sermon sa Bundok nang malakas, kung maaari sa isang upuan lamang. Iba ang tunog ng Mateo 5:3-12 kapag naririnig mo ito sa halip na tinatapunan lamang ng sulyap. At subukan mong ipanalangin ang Mateo 6:9-13 araw-araw sa loob ng isang buwan, hindi lamang basta ulitin, kundi tumigil sa bawat hiling at punan ito ng totoong pangalan at sitwasyon. Kapag sinabi mong "dumating nawa ang kaharian mo," pangalanan ang lugar na kailangan ng paghahari niya. Kapag sinabi mong "patawarin mo kami," pangalanan ang utang.

Isang mabuting paraan din ang pagbabasa nang may isa pang tao. Sa Mateo 18 ay maliwanag na hindi solong palakasan ang buhay ng alagad, kaya sabayan mo ang kaibigan, ang asawa, o ang kapatid sa iglesya, at pagkatapos ng bawat bahagi ay magtanong ng dalawang bagay: ano ang nakita ko tungkol sa Hari, at ano ang isang pagsunod na hinihingi niya sa akin ngayong linggo. Huwag kang maghintay ng malaking bagay. Ang buong Mateo 22:37-39 ay maaaring gawing isang tawag sa telepono sa isang taong nalimutan na ng lahat.

At tapusin ang bawat pagbabasa sa Mateo 28:18-20. Hayaan mong ang pangwakas na tinig sa isip mo ay hindi ang listahan ng pagkukulang mo, kundi ang pangako ng Hari na may lahat ng kapangyarihan sa langit at sa lupa at nagsabing kasama siya hanggang sa dulo.

Bilang pagtatapos

Nagsimula ang aklat na ito sa isang talaan, at hindi iyon aksidente. Ang taong sumulat nito ay dating nakaupo sa mesa ng utang, at alam niya kung anong pakiramdam ang tumingin sa listahan at makita ang sariling pangalan sa maling hanay. Tapos ay dumaan ang Hari.

Kaya ito ang naiwang tanong ng Mateo sa iyo. Hindi lamang kung nakikilala mo ba ang tamang sagot tungkol kay Jesus, gaya ng sagot ni Pedro sa Mateo 16:16, kundi kung papayag ka bang mapabilang sa isang talaan na hindi ka nagsulat. Ang mga mapalad sa Mateo 5:3-12 ay hindi ang mga nagdala ng sariling kabanalan; sila ang mga dukha sa harap ng Diyos, at sa kanila ang kaharian.

Ang biyaya ay hindi huling kabanata; ito ang unang talata.

Kung gusto mong magpatuloy, magsimula sa Sermon sa Bundok at pagkatapos ay tumalon sa Mateo 28:18-20, at pansinin kung paano ang buong bahagi sa gitna ay paglalakad ng Hari tungo sa krus para sa mga taong tulad natin. Pagkatapos, ipanalangin muli ang Mateo 6:9-13, mabagal, at hayaan ang salitang "Ama" na tumagal sa dila mo. Iyan ang buong Ebanghelyo sa isang salita: ang Hari ng langit at lupa ay tinatawag mong Ama.